نشست مسکو و آینده ترکیه در منطقه
برگزاری اجلاس اخیر وزرای خارجه سه کشور ایران ، روسیه وترکیه در مسکو پایتخت فدراتیو روسیه برای یافتن یک راه حل سیاسی برای بحران سوریه امید به یافتن راه حل برای این بحران مسلح وپیچیده را بار دیگر زنده کرد. اهمیت این ابتکار سیاسی از آن جهت است که دولت سوریه در چند ماه اخیر شهر راهبردی حلب را آزاد کرده و علیرغم توان میدانی ویکسره سازی نظامی ، پیشنهاد راه حل سیاسی را از موضع قدرت پیشنهاد می کند .
در چند سال گذشته طرفهای بسیاری برای حل بحران سوریه تلاش داشتند. سازمان ملل در پنج سال گذشته با تعیین سه فرستاده ویژه ( کوفی عنان، الابراهیمی، واکنون دمیستورا) تلاش کرد تا به طور سیاسی به این بحران خاتمه دهد ولی تا کنون در انجام این ماموریت شکست خورده است. سازمان ملل در چند سال اخیر حتی موفق به برگزاری اجلاسهایی در ژنو و وین شد و نمایندگان دولت اسد ومعارضه سوری را پای میز مذاکره نشاند ولی این مذاکرات به علت کثرت بازیگران داخلی وخارجی درگیر در آن و تعارض اهداف آن ها به نتیجه نرسید. همچنین آمریکا و روسیه در چند سال اخیر توافق‌های متعددی در زمینه آتش بس داشتند اما هیچگاه این تلاش‌ها قرین موفقیت نشد. در عمده این توافق‌ها هر دو طرف اولویت جنگ بر ضد گروه های تکفیری را قبول داشتند و آن را تهدیدی برای امنیت منطقه و جهان می دانستند ولی در تعیین مصادیق دچار اختلاف می شدند. امریکا در این توافق ها می کوشید از گروه های تکفیری به عنوان ابزار موازنه گر در مقابل نیروهای دولت سوریه ومتحدینش استفاده کند و حاضر به چشم پوشی از آنها نبود و این علت شکست این طرحها بود .در توافق اخیر در اجلاس مسکوچند نکته اهمیت دارد:
۱-در گفتگوی اخیر در مسکو نماینده طرف معارضه تغییر یافت و عملا ترکیه جای امریکا را گرفت. ترکیه تعهد داده است که بر خلاف امریکا در اجرای توافق همکاری کند واگر این تعهد عملی شود احتمال اجرای این توافق بیشتر از گذشته خواهد بود. البته برخی در باره صداقت ترکیه تردید های زیادی دارند ولی ترکیه مدعی است که از گسترش تروریسم امنیتش تهدید شده ودر جنگ علیه تروریسم جدی است.
۲-این توافق در زمانی حاصل شد که در انکارا سفیر روسیه در مقابل دوربین های تلویزیونی ترور شد. این ترور یک اقدام فردی نمی تواند باشد. به هر حال در جنگ حلب رسانه های ترکیه برای دفاع از تروریستهای تکفیری در حلب، سرنوشت ده ها هزار نفر از مردم غیر نظامی واحتمال کشتار آنها را برجسته وبهانه کرد واین فشار روانی ورسانه ای بر جامعه ترکیه علت اصلی تحریک این اقدام تروریستی بر ضد سفیر روسیه شمرده شده است.اعلام شبکه ۲۴ خبری ترکیه نزدیک به حزب عدالت و توسعه در اینکه ضارب یک قهرمان شهید است نشان می دهد که ترکیه برای اجرای توافق باید کارهای زیادی را انجام داده وبسیاری از رفتار ها را تغییردهد.
۳-در بیانیه پایانی اجلاس مسکو بر راه حل سیاسی برای بحران سوریه و ضرورت حفظ یکپارچگی این کشور تاکید شده است و این تاکید هماهنگ با نقشه راه بین المللی است. در شورای امنیت در چند ماه اخیر دو قطعنامه با اجماع تصویب شد که نقشه راه حل بحران سوریه شمرده شده است. در قطعنامه ۲۲۵۳ شورای امنیت بر ضرورت جداسازی گروه های تکفیری داعش وجبهه النصره وهمپیمانان آنها تاکید شده وضرورت ادامه جنگ تا نابودی کامل این گروه های تروریستی وغیر سوری مطرح شده است. اما در اجرا متاسفانه امریکا از جبهه النصره دل نکند وحاضر به حمله به این گروه تروریستی نشد. در بیانیه مسکو نیز بر این مساله تاکید شده واکنون نوبت ترکیه است تا روشن کند در جنگ علیه تروریسم تکفیری تا چه حد جدی است و حاضر است با سیاست های چند سال اخیر خود خدا حافظی کند. همچنین در قطعنامه ۲۲۵۴ آغاز بدون شرط گفتگوی سوری – سوری میان دولت ومعارضان مطرح است که در بیانیه مسکو نیز لحاظ شده است. امریکا در گذشته توان تجمیع معارضه را نداشت و به همین علت گفتگو های ژنو و وین با شکست مواجه شد. اما در حال حاضر ترکیه به علت ارتباط مستقیم و تاثیر گذاری بیشتر می تواند معارضه را تحت فشار قرار دهد و وادار به گفتگو کند .
آنچه مسلم است توافق مسکو آزمونی دیگر برای ترکیه است تا نشان دهد با سیاستهای خصمانه ودخالت گرایانه سابق خود خدا حافظی کرده و به یک بازیگر سازنده در منطقه تبدیل شده است. موفقیت ترکیه ثابت خواهد کرد که دولتمردان این کشور تا چه حد حاضرند برای حفظ مال وجان مردم سوریه تلاش کنند. اما اگر راه حل سیاسی نتیجه بخش نباشد قطعا دولت سوریه راهی جز یکسره سازی نظامی در پیش ندارد و حماسه حلب نشان داد که توان میدانی چنین اقدامی را در اختیار دارد.
جمعیت دفاع از ملت فلسطین

Email this page

نسخه مناسب چاپ