محک
معمای سعد حریری!
ابوالقاسم قاسم زاده
اعلام استعفای نخست‌وزیر لبنان در ریاض همچنان در هاله‌ای از ابهام قرار دارد و اکنون بعد از گذشت یک هفته همچنان معمایی ناگشوده برای سیاستمداران و رسانه‌هاست.
رئیس جمهور و رئیس مجلس لبنان اعلام کرده‌اند که استعفای سعد حریری آنگاه جنبه قانونی می‌یابد که او در لبنان استعفای کتبی خود را به رئیس جمهور بدهد و رئیس‌جمهور این استعفای نخست‌وزیر را به‌صورت رسمی به پارلمان لبنان اعلام کند.
همه جناح‌های سیاسی در دولت لبنان، همچنین طرفداران سعد حریری و شخصیت‌های مشهور و رؤسای طوایف لبنان خواهان بازگشت سعد حریری و اعلام نظر او در خاک لبنان به‌صورت علنی و رسمی شده‌اند. سید حسن نصرالله رهبر حزب‌ا… دیروز در سخنرانی خود این خواست‌ همه سیاستمداران لبنانی از هر جناحی همچنین درخواست ملی مردم لبنان را به‌خوبی بیان کرد و انعکاس داد. او گفت، هنوز کسی به‌طور روشن و دقیق نمی‌داند در ریاض چه اتفاقی افتاده است و بر سر سعد حریری چه آورده‌اند. اما تا اینجا معلوم شده است که سعودیها از نتانیاهو خواسته‌اند تا به لبنان حمله نظامی کند و تضمین کرده‌اند همه هزینه‌های آن را می‌پردازند. از نظر سید حسن نصرالله طرح استعفای حریری برای شروع جنگی در لبنان آن‌هم به سرعت تنظیم شده بود اما به بن‌بست خورد. زیرا هیچ قدرت غربی در اروپا و آمریکا کلید‌زدن جنگی جدید در لبنان را تأیید نمی‌کند و رژیم صهیونیستی با مشکلات متعددی که در داخل اسرائیل به‌لحاظ اقتصادی و رقابت‌های احزاب با نتانیاهو دارد، چنین اقدامی را به دور از منافع خود و محاسبات سیاسی ـ نظامی ارزیابی می‌کند. در همین فاصله دیدار کوتاه فوری و غیر برنامه‌ریزی شده ماکرون رئیس جمهور فرانسه از ریاض و گفتگو با شاه و ولیعهد (محمدبن سلطان) خبرساز شد. رئیس جمهور فرانسه بدون آن که به صورت مشروح وارد چگونگی استعفای سعد حریری شود، حضور او در ریاض و سلامتش را تائید کرد، اما به شدت درباره شروع هرگونه جنگی در لبنان هشدار داد و سیاست فرانسه برای تضمین ادامه صلح و آرامش در لبنان را غیرقابل تغییر و مهم توصیف کرد. همین سخنان رئیس جمهور فرانسه، به خودی خود تائیدی است بر سخنان رهبر حزب‌ا… که در مراسم اربعین درباره طرح توطئه‌آمیز حاکمیت کنونی سعودی برای کلید زدن جنگی دیگر بیان کرد. از پی سخنان رئیس جمهور فرانسه، وزیر خارجه آمریکا «تیلرسون» نیز مخالفت آمریکا با راه انداختن جنگی جدید در لبنان را اعلام کرد. معمای استعفای سعدحریری هرگونه پایان یابد، تا این جای کار سند مهمی است از آشفتگی و به هم ریختگی در حاکمیت قبیله‌ای و خانوادگی سعودی‌ها که بسیار تلاش می‌شود تا بر آن سرپوش خبری ـ رسانه‌ای گذاشته شود. تصفیه خانوادگی در میان شاهزادگان سعودی با بهانه «مبارزه با فساد مالی!» تاکنون صدها زندانی در‌پی داشته است و بسیاری از تحلیلگران آن را «کودتای سفید» در ریاض توصیف کرده‌اند که همه دولتمردان سعودی از جمله وزیر خارجه «عادل جبیر» را به وحشت انداخته است. عکس‌العمل وحشت زدگی او تکرار مصاحبه‌ها و اعلام حضور لحظه به لحظه در رسانه‌های ریاض، به خصوص شبکه العربیه با فحاشی مکرر به جمهوری اسلامی ایران و حزب‌ا… لبنان و شیعیان در عراق، سوریه، لبنان و… است. معلوم نیست تا چند روز دیگر همین وزیر خارجه آشفته زده (عادل جبیر) بر سر کار باقی بماند یا نه! فعلاً در عربستان شمشیر تصفیه از نیام محمدبن سلطان ولیعهد ۳۲ ساله بیرون آمده که شعار انقلاب جدید در مجموعه حاکمیت و خانواده سعودی‌ها را می‌دهد.
رابرت فیسک در مجله «ایندپندنت» می‌نویسد: «… وقتی که سوم نوامبر هواپیمای سعد حریری در ریاض به زمین نشست، اولین چیزی که او دید نیروهای پلیسی بودند که هواپیما را محاصره کرده‌اند. آنها سوار هواپیما شدند و تلفن همراه او و محافظانش را ضبط کردند. به این ترتیب نخست وزیر لبنان تسلیم شد. عربستان تلاش می‌کند با تخریب دولت لبنان، حزب‌الله را از کابینه خارج کرده و در لبنان جنگ داخلی به راه بیندازد. اما این روش نتیجه بخش نخواهد بود. لبنانی‌ها، هر چند به اندازه سعودی‌ها ثروتمند نیستند، اما به مراتب از آنها هوشمندترند. تمامی گروه‌های سیاسی در این کشور از جمله حزب‌الله فقط یک درخواست را مطرح کرده‌اند: «حریری باید
باز گردد.»
از معمای استعفای سعد حریری هنوز به طور کامل و دقیق رمزگشایی نشده است، اما بعد از یک هفته چند پی‌آمد این معما مکشوف شده است.
۱ـ سعد حریری در دام یک توطئه طراحی شده افتاده است و متن استعفایی که در برابر دوربین تلویزیون «العربیه» قرائت کرد نوشته او نبوده و او مجبور به انجام آن شده است. اعتبار شبکه العربیه با انجام این برنامه در کشورهای عربی و به خصوص در میان مردم لبنان برباد رفته است. مردم لبنان اکنون از سعودی‌ها به‌ویژه ولیعهد کودک‌مزاج آن، نفرت همراه با انزجار پیدا کرده‌اند. پی‌آمد این شوک خبری، یکپارچگی مردم و دولت در لبنان شده است و زمینه‌های هر گونه جنگ نیابتی یا حمله نظامی اسرائیل به لبنان یا ایجاد جنگ جدید داخلی در لبنان مسدود شده است. سعودی‌ها قمار خطرناکی کرده‌اند و تا اینجای کار باخته‌اند.
۲ـ شعار اعلام جنگ با ایران را وزیر خارجه و ولیعهد سعودی تشدید کرده‌اند، زیرا معمای استعفای سعد حریری آن‌ها را دچار بن‌بست تلخی کرده است. فرانسه و آمریکا ضمن محکوم‌کردن هرگونه مداخله جنگ‌طلبانه در لبنان، خواهان بازگشت حریری شده‌اند تا به‌طور رسمی در لبنان ماندن یا استعفای او مشخص شود.
۳ـ دیروز العربیه یک خبر جعلی را که «سعد حریری در دام طراحی قتل قرار گرفته است» پخش کرد. اما بلافاصله انتشار این خبر و صحت آن را پس گرفت. آشفتگی در ریاض با همه سانسورهای خبری شبکه‌های غربی، چنان عیان شده است که در اغلب کشورهای عربی با تعجب از آن یاد می‌شود. هنوز معلوم نیست بر سر ۴۹ نفر از شاهزادگان و مقامات عالی‌رتبه سعودی که در بازداشت به‌سر می‌برند چه خواهد آمد.
۴ـ سعودی‌ها از اتباع خود در لبنان خواسته‌اند تا هر چه زودتر خاک این کشور را ترک کنند. کویت و امارات نیز با صدور اطلاعیه‌ای از اتباع خود خواسته‌اند از لبنان خارج شوند. لبنان هنوز در چرخه طراحی توطئه‌ای می‌چرخد که از آن رئیس‌جمهور این کشور با جمله «بحرانی بزرگ» نام برده است. معمای حریری همچنان منحنی خطر در لبنان را رشد می‌‌دهد و هرگونه احتمالی برای لبنان و آینده او داده می‌شود.
۵ـ و سرانجام همه این ماجراها نشان می‌دهد، ترامپ و دولت او در انتخاب سعودی‌ها برای مرکزیت و مدیریت اجرای طرح‌هایش دچار اشتباه محاسباتی بزرگی شده‌اند.
ولیعهد بی‌تجربه سعودی همراه با وزیر خارجه‌اش رفتارهای کودکانه‌ای را به نمایش می‌گذارند و با تهدید به جنگ قدرت‌نمایی می‌کنند که خسارت بزرگ آن برای دولت ترامپ و سیاست‌های آمریکا در حوزه خلیج‌فارس و خاورمیانه خواهد بود.

Email this page

نسخه مناسب چاپ