محک
برجام و گام بعدی ترامپ!
ابوالقاسم قاسم زاده
اتحادیه اروپا همچنین روسیه و چین به همراه ایران در این مرحله نگاه مشترکی دارند و در انتظار گام بعدی رئیس جمهور آمریکا (ترامپ) درباره پذیرش یا رد برجام‌اند. از دولت ترامپ همچنین از کنگره آمریکا سخنان گوناگون و متفاوت شنیده می‌شود. وزیر خارجه ترامپ، «تیلرسون»، دو روز قبل گفت که ترامپ قصد ندارد به‌طور کامل قرار داد برجام را منحل یا رد کند. دولت آمریکا برای ترمیم کاستی‌های آن پیشنهاد و نظرهایی دارد که دوستان اروپایی ما (انگلیس، فرانسه و آلمان) از آن مطلع‌ا‌ند. بر خلاف سخنان وزیر خارجه آمریکا، نماینده ترامپ در سازمان ملل و برخی از مشاوران ترامپ در کاخ سفید خبر از رد برجام تا هفته آینده از سوی رئیس جمهور آمریکا داده‌اند. در کنگره آمریکا، مجلس و سنای این کشور، از نمایندگان و سناتورهای دو حزب حاکم، جمهوریخواهان و دمکرات‌ها، اعلام نظرهای متفاوت شنیده می‌شود که از بررسی کامل و ترمیم نواقص تا رد قرارداد برجام و یا عبور از آن و مسکوت خواندن بررسی مجدد برجام، گفته شده است.
قرار است ظریف وزیر خارجه در نشست مشورتی ایران با سه‌عضو اتحادیه اروپا (انگلیس، فرانسه و آلمان) که دستور کار آن برجام است، شرکت کند. اگرچه شبکه‌های خبری صهیونیست‌ها از تشکیل این نشست مشورتی با «فراخوان ظریف وزیر خارجه ایران برای بررسی حوادث اخیر در ایران» یاد کردند و خبر دادند، اما دیروز وزیر خارجه ما، این خبرسازی‌ها را بی‌اساس و بی‌مبنا خواند. سخنگوی اتحادیه اروپا نیز ضمن رد این شایعه‌سازی‌ها، از دیدار ظریف با وزرای خارجه انگلیس، فرانسه و آلمان به‌عنوان نشست مشورتی نام برد. آنچه که تا امروز اغلب محافل سیاسی و خبرگزاری‌ها حتمی‌‌ می‌دانند این است که، ترامپ تا پایان هفته آینده به‌لحاظ پایان یافتن فرصت زمانی ۶۰ روزه (دو‌ماهه) باید درباره برجام اظهار نظر رسمی کند.
رد یا قبول و یا مسکوت نگهداشتن پرونده برجام، سه‌بخش از نظر نهایی ترامپ، در گام بعدی او پیش‌بینی شده است.
از سوی دیگر برخی از تحلیلگران سیاسی در غرب (اروپا و آمریکا) از مذاکره سه کشور، عضو اتحادیه اروپا با جمهوری اسلامی ایران با محوریت پذیرش برجام و نیاز به بندهای ترمیمی جداگانه در کنار متن اصلی قرارداد یاد کرده‌اند که شامل سه بند به همراه شرح و تفسیر توافق دو طرف خواهد بود. این سه بند، عبارت است از:
اول: گفتگو درباره تولیدات موشکی و به‌صورت خاص قطع تولید موشک‌های دوربردکه تعریفی فراتر از تعریف دفاعی داشته باشد.
دوم: گفتگو درباره ادامه تحقیقات کاربردی برای بالا بردن سطح و توان غنی‌سازی‌ها و ابزارهای فنی خاص درباره آن.
سوم: تغییر مدت زمان ۱۰ ساله قرارداد برجام به ۲۵ سال که یکی از پیشنهادهای جدید آمریکایی‌ها است.
این که چنین دستور کاری برای جلسه مشورتی ظریف با سه وزیر خارجه انگلیس، فرانسه و آلمان واقعیت داشته باشد و یا پیش‌بینی‌های تحلیلگران سیاسی غربی است، هنوز معلوم نیست، زیرا به‌طور رسمی از جانب اتحادیه اروپا تأیید نشده است.
در این میان اتحادیه اروپا، روسیه و چین همچنین دبیرکل سازمان ملل به‌طور قاطع و روشن حمایت خود را از توافق برجام که آن را یک قرارداد مطلوب بین‌المللی می‌خوانند اعلام کرده‌اند. دبیرکل سازمان ملل دیروز گفت: «سازمان ملل موضع روشن درباره برجام و ادامه حمایت از این توافق بین‌المللی را دارد.»
عراقچی معاون وزیر خارجه گفت: «ما برای همه سناریوها درباره برجام آماده‌ایم. ترامپ برای از بین بردن برجام کارهای بسیاری انجام داده و حتی ممکن است با تلاش‌هایی که می‌خواهد انجام دهد، در چند روز آینده برجام از بین برود که در آن‌صورت، منطقه و جامعه بین‌الملل باید آمادگی لازم را داشته باشند. اگر اروپا همچنان علاقمند به حفظ برجام است، باید اقدام‌های خاصی انجام دهد تا شرکت‌ها و بانک‌های اروپایی برای مشارکت با ایران ترغیب شوند.»
در آغاز سال نو مسیحی و فعلاً، ترامپ از پرداختن به موضوع «کره شمالی» دست برداشته و محور اصلی پرخاشگری او، ایران و بخصوص موضوع برجام شده است. اغلب دولت‌های عضو اتحادیه اروپا در انتظار گام بعدی رئیس‌جمهور آمریکایند. در هفته آینده یکبار دیگر پرونده برجام در صدر اخبار و اعلام نظرهای رسمی و رسانه‌ای قرار خواهد گرفت. دیدگاه جمهوری اسلامی ایران برای همه در صحنه بین‌المللی روشن است و گمان نمی‌رود با هرگونه اعلام مواضع جدید از سوی ترامپ تغییری در آن صورت پذیرد. گام بعدی ترامپ هر چه باشد ایران را در صدر اخبار بین المللی بخصوص درباره برجام قرار خواهد داد.

Email this page

نسخه مناسب چاپ