محک

پرسش و پاسخ‌ فراکسیونی مجلس از رئیس‌جمهوری!

ابوالقاسم قاسم زاده
چهارشنبه ۲۸ شهریور ۱۳۹۷
16
مجلس در همه کشورهایی که با آرای مردم اداره می‌شود، از تضارب افکار و برنامه‌های احزاب با گرایش‌های چپ و راست و میانه‌ی قبل از انتخابات شکل می‌گیرد و تشکیل مجلس جدید بعد از اتمام یک دوره و آغاز دوره دیگر برای ۴ یا ۵ سال رسمیت می‌یابد. نهاد مجلس در همه کشورها اگر چه دارای «فراکسیون»‌ها با گرایش‌های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی متفاوت است، اما اصل تعریف «مجلس ملی» بنیاد آن است.

اقلیت و اکثریت در داخل مجلس به نسبت انتخاب مردم در انتخابات و رأی به نمایندگان منتخب خود ترسیم می‌شود. اگر چه تضارب نظرها در داخل مجلس برای تصویب قانون و یا رد و قبول طرح‌های ارائه شده از سوی دولت در چرخه تفاوت‌های فراکسیون‌ها در داخل مجلس هم معقول، طبیعی و قانونی است.

همه فراکسیون‌ها جلوه «مجلس در رأس امور» است و همچون پرچم ملی، جایگاه اراده ملی (مردمی) را همواره مدنظر دارند. به عبارت بهتر، فراکسیون‌های نمایندگان مجلس، تفاوت اساسی با محافل گوناگون سیاسی بیرون از مجلس و چرخه کار مطبوعاتی و ژورنالیستی با انواع و اقسام روزنامه‌ها یا شبکه‌های رادیویی و تلویزیونی دارند. حال با این مقدمه خواننده گرامی محک در می‌یابد که:

۱ـ شکل داخل مجلس ما با وجود داشتن فراکسیون‌ها با نام و اسامی متفاوت برمی‌گردد به مقدمه شکل‌گیری آن از تعریف انتخابات و آرای مردم براساس انتخاب شخص و شخصیت، به جای برنامه‌های ارائه شده از درون احزاب شکل گرفته از تعاریف طبقات اجتماعی، سیاسی و اقتصادی. می‌گویند ما هم اکنون نزدیک به ۱۰۰ تشکل به نام حزب داریم. نمی‌دانم این عدد و آمار آن واقعیت دارد یا نه، اما تفاوت مفهومی از تعریف این احزاب با احزابی که در کنار معرفی عضو خود برای انتخابات تلاش می‌کنند که برنامه‌های دقیق و روشن و بسیار کاربردی هم ارائه کنند، همین است که نماینده منتخب ما با گرایش شدید چپ از حوزه انتخاباتی خود رأی می‌آورد و به مجلس می‌رود، اما بعد از چندماهی، چنان به راست می‌پیچد که همه تعجب می‌کنند و یا برعکس آن! می‌پرسم، تفاوت‌های مفهومی و نظری این فراکسیون‌های شکل گرفته در مجلس امروز ما چیست وقتی همه فراکسیو‌ها شعار می‌دهند، اصول‌گرای ما اصلاح طلب و اصلاح طلب ما اصول‌گرا است!؟

۲ـ از وظایف قانونی و اساسی مجلس، «نظارت» است. می‌پرسم آیا این نظارت شامل خود مجلس و تنوع درخواست‌های شخصی برخی از نمایندگان از وزراء و دولت، که این روزها در برخی مطبوعات خبرساز شده است، می‌شود!؟

به عبارت دیگر اگر پرسش و پاسخ و نظارت از حقوق نمایندگان مجلس است، آیا این حق در مدت چهارسال از دوره نمایندگی در ساحت تعریف نهاد ملی و اسلامی مجلس، جاری است و اعمال می‌شود!؟

در این چرخه می‌توان طرح پرسش ۸۰ نماینده مجلس متعلق به فراکسیون‌ خاص از رئیس‌جمهور را به نقد گذاشت. یکی متعلق به «روزنامه‌های صبح» آن را چنین نقد کرده است:

خوب یا بد بالاخره نمایندگان مجلس در چهارمین تلاش خود توانسته‌اند که اعلام وصول‎ ‎طرح سوال از رئیس‌جمهور را از هیأت رئیسه اخذ کنند و رئیس‌جمهور را به خانه ملت‎ ‎فرابخوانند. حال ۲ تحلیل پیش‌رو است؛ نخست اینکه دولت با گارد تدافعی در مقابل مجلس‎ ‎قرار بگیرد و به جای رویکرد تعاملی رویکرد تقابلی را در دستور کار قرار دهد که این‏‎ ‎مساله به هیچ عنوان به صلاح دولت نیست، چرا که دولت پایگاه اجتماعی خود را از دست‎ ‎داده و درجه انتقادها بسیار بالاست. شرایط دشوار اقتصادی و معیشتی جامعه نیز چنین‎ ‎اجازه‌ای نمی‌دهد که دولت وارد تقابل با مجلس شود و این مساله با انسجام و وحدت ملی‎ ‎نیز در تضاد است. تحلیل دوم این است که دولت سیاست تعامل با مجلس را در پیش بگیرد و‎ ‎به نمایندگان روی خوش نشان دهد. زیرا همانطور که رئیس‌جمهور منتخب مردم است‎ ‎نمایندگان نیز منتخب مردم هستند. پس این دو باید در تعامل مثبت با یکدیگر باشند‎.‎ گرچه سوال نمایندگان از رئیس‌جمهور به قرائت حسینعلی امیری خلاف قانون است، اما‎ ‎روحانی و دولتمردانش باید بدانند که خروج از شرایط فعلی فقط از ناحیه تعامل با قوای‎ ‎دیگر ممکن است. پس رئیس‌جمهور باید از فرصت این سوال استفاده کرده و با حضور در‎ ‎مجلس حقایق مرتبط با آنچه که نمی‌گذارد دولت به نحو احسن کارکرد خود را داشته باشد بیان‎ ‎کند. از همین رهگذر روز گذشته روحانی در خصوص طرح سوال از رئیس‌جمهور به رئیس‎ ‎مجلس نامه نوشت. در مرقومه رئیس‌جمهور به علی لاریجانی آمده است: «احتراما؛ درست در‎ ‎سالروز تحلیف رئیس‌جمهوری دوره دوازدهم، سوال تعدادی از نمایندگان محترم مجلس شورای‎ ‎اسلامی واصل گردید. بی‌تردید سوال از رئیس‌جمهور کشور با مراعات حداقل دو نکته‎ ‎می‌تواند مبارک باشد؛ اولا در چارچوب قانون اساسی باشد، ثانیا در زمان و شرایط‎ ‎مناسب کشور اقدام شده باشد که متاسفانه هیچ‌کدام از این دو حاصل نشده است. اما برای‎ ‎جلوگیری از هر نوع اختلاف بین قوا و احترام به مجلس شورای اسلامی ان‌شاء‌الله در‎ ‎فرصت مقرر به مجلس خواهم آمد و به سوالات پاسخ خواهم داد. رئیس‌جمهور در ادامه‎ ‎افزوده است: البته این امر می‌تواند فرصت خوبی باشد تا برخی از حقایق را برای مردم‏‎ ‎عزیز کشورم بازگو نمایم که آنها صاحب واقعی کشورند و مشروعیت من و شما نیز از آرای‎ ‎آنهاست. »

از شما خواننده گرامی محک می‌پرسم، این پرسش و پاسخ در ساحت تعریف ملی ـ اسلامی از جانب مجلس قرار می‌گیرد یا تضارب گرایشی در تقابل فراکسیون‌های داخل مجلس است؟ و مهمتر از آن انجام آن چه دردی از مشکلات کشور و مردم را دوا و چاره‌سازی خواهد کرد؟!