شرایط عمومی‌و اختصاصی نامزدهای انتخابات مجلس در قانون جدیدانتخابات
نمایندگان مجلس داشتن مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد یا دارای ارزش استخدامی‌معادل کارشناسی ارشد یا معادل آن و حداقل ۵ سال سابقه کار را از شرایط اختصاصی نامزدهای انتخابات مجلس تعیین کردند.

به گزارش ایرنا، نمایندگان در جلسه دیروز مجلس و در جریان بررسی ماده ۱۲ طرح اصلاح موادی از قانون انتخابات مجلس شرایط عمومی‌و اختصاصی نامزدهای انتخابات مجلس را مشخص کردند.

بر این اساس نمایندگان در این ماده شرایط عمومی‌نامزدهای انتخابات را اعتقاد به اسلام و التزام عملی به اسلام، التزام عملی به انقلاب اسلامی‌و نظام مقدس جمهوری اسلامی‌ایران؛ ابراز وفاداری به قانون اساسی و اصل ولایت مطلقه فقیه؛ تابعیت کشور جمهوری اسلامی‌ایران؛ سلامت جسمی‌در حد برخورداری از نعمت شنوایی و گویایی؛ داشتن کارت پایان خدمت وظیفه عمومی‌یا کارت معافیت دائمی‌برای آقایان؛ عدم محجوریت و عدم محکومیت قطعی به جرائم اقتصادی را از شرایط نامزدهای انتخابات مجلس تعیین کردند.

جرائم علیه امنیت داخلی و خارجی کشور و جرائم علیه عفت عمومی، ارتداد و خیانت در امانت؛ عدم محکومیت کیفری مؤثر و محرومیت از حقوق اجتماعی؛ عدم وابستگی به گروه‌های غیر قانونی؛ عدم مؤثر بودن در تحکیم رژیم گذشته و وابسته نبودن به آن؛ عدم اعتیاد و استعمال مواد مخدر و روانگردان از دیگر شرایطی است که نمایندگان برای نامزدهای انتخابات مجلس تعیین کردند.

بر اساس تبصره ۱ ماده ۱۲ این قانون، منظور از التزام عملی در این بند، عمل به احکام اسلام در حد عمل به انجام واجبات و عدم اصرار بر محرمات است، عدم احراز به اقدام عملی به اسلام به دلیل تجاهر به فسق ثابت می‌شود.

در تبصره ۲ این ماده آمده است: داوطلبان نمایندگی اقلیت‌های دینی مصرح در قانون اساسی باید به دین خود اعتقاد داشته باشند.براساس تبصره دیگری از این ماده، منظور از التزام عملی در این بند، اعتقاد و تعهد به ارزش‌های اساسی نظام شامل اسلامیت، جمهوریت، استقلال، آزادی و وحدت ملی است.

با رای نمایندگان، اتباع ایرانی که تابعیت کشور دیگری را اخذ کرده اند و اشخاص غیرایرانی که تابعیت ایران را تحصیل کرده اند، از داوطلبی انتخابات محروم هستند.

همچنین افرادی که به لحاظ غیبت از خدمت وظیفه عمومی‌و با سپری شدن مدت زمان مشخص، مشمول پرداخت جریمه خرید خدمت شده اند، از ثبت نام در انتخابات محروم هستند.

شرایط اختصاصی نامزدهای انتخابات

نمایندگان مجلس در این ماده داشتن مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد یا دارای ارزش استخدامی‌معادل کارشناسی ارشد یا معادل آن و داشتن حداقل ۵ سال سابقه کار دولتی، خصوصی و عمومی‌به تأیید بالاترین دستگاه مربوط در بخش دولتی و نهادهای عمومی‌غیردولتی و اتاق‌های مربوط در بخش خصوصی را از شروط اختصاصی نامزدهای انتخابات مجلس تعیین کردند.

نمایندگان همچنین حداقل سن ۳۰ و حداکثر ۷۵ سال تمام ( هنگام ثبت نام)؛ عدم محرومیت داوطلب از شرکت در انتخابات حسب مورد به لحاظ تصدی مقام یا شغل موضوع ماده ۲۹ این قانون را از شرایط اختصاصی نامزدهای انتخاباتی دانستند.

براساس تبصره ای در صورتی که هیات اجرائی، نامعتبر بودن مدارک ارائه شده توسط داوطلب را هنگام ثبت نام احراز کند، ثبت نام وی کان لم یکن تلقی می‌شود.

دستگاه‌ها و مراجع ذیصلاح به منظور صدور گواهی و مدارک موضوع این ماده موظفند از زمان صدور دستور شروع انتخابات، حسب درخواست متقاضیان حداکثر در مهلت ۱۰روز، گواهینامه‌های مزبور را صادر و در مهلت قانونی و کافی پیش از شروع ثبت نام الکترونیکی موضوع ماده ۴۵ این قانون به درخواست کننده تحویل دهند و در بانک اطلاعاتی خود به منظور استعلامات مراجع اجرایی و نظارتی ثبت کنند.

بر این اساس، مراکز ثبت نام در وزارت کشور و واحدهای تابعه آن با دریافت مدارک، اسناد و سوابق مذکور به افراد مراجعه کننده برای ثبت نام رسید ارائه می‌کنند. اطلاعات ثبت نام و نسخه ای از مدارک واصل شده بلافاصله به شورای نگهبان ارائه می‌شود.

ثبت نام در چند حوزه انتخابیه ممنوع

نمایندگان مجلس همچنین مقرر کردند: هر یک از داوطلبان نمایندگی مجلس باید منحصرا از یک حوزه انتخابیه فرعی ثبت نام کنندوثبت نام در بیش از یک حوزه انتخابیه فرعی موجب ابطال ثبت نام و محرومیت از داوطلبی نمایندگی آن دوره انتخابات مجلس می‌شود.

بر اساس تبصره ۱ این ماده، هر داوطلب نمایندگی باید خود یا یکی از والدینش متولد محدوده جغرافیایی حوزه انتخابیه فرعی محل ثبت نام باشد یا سکونت مستمر متصل به زمان ثبت نام در آن محدوده یا سابقه نمایندگی مجلس در آن حوزه را داشته باشد.

مطابق تبصره ۲ این ماده، تغییر حوزه انتخابیه ناشی از اجرای قانون تغییر حوزه انتخابیه داوطلبان نمایندگی مجلس باید با رعایت شروط تبصره ۱ این ماده انجام شود.

نمایندگان همچنین با رای مثبت به تبصره ۳ این ماده مقرر کردند: در صورت انتزاع و الحاق بخشی از یک شهرستان به شهرستان دیگر محدوده حوزه انتخابیه فرعی، جدیدترین مصوبه دولت در تقسیمات کشوری است.

ترکیب هیات اجرایی مرکزی انتخابات

وزیر کشور، دادستان کل کشور، وزیر اطلاعات، رئیس سازمان ثبت احوال کشور و هفت نفر از شخصیت‌های دینی،سیاسی ، فرهنگی و اجتماعی، اقتصادی و حقوقی به عنوان اعضای هیات اجرایی انتخابات مجلس تعیین شدند.

نمایندگان مجلس، وزیر کشور را موظف کردند حداقل شش ماه از پایان دوره مجلس و پیش از صدور دستور شروع انتخابات، ترتیبات تشکیل هیات اجرایی مرکزی را فراهم کند.

بر این اساس، وزیر کشور(رئیس هیات)، دادستان کل کشور، وزیر اطلاعات، رئیس سازمان ثبت احوال کشور، هفت نفر از شخصیت‌های مختلف در سطح ملی به عنوان معتمدان مردمی‌به گونه ای که حتی الامکان یک نفر از هر یک از حوزه‌های مذکور در آن حضور داشته باشد اعضای این هیات خواهند بود.

نمایندگان همچنین مقرر کردند: به منظور تعیین معتمدان مردمی‌هیات اجرایی مرکزی، وزیر کشور، مجموعا ۳۰ نفر از شخصیت‌های مذهبی، سیاسی، فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی کشور را که دارای صلاحیت‌های مندرج در این قانون باشد، به عنوان معتمد به هیات مرکزی نظارت معرفی کند.

پس از تائید هیات مرکزی نظارت با رعایت تبصره ۲ این ماده، وزیر کشور حداکثر در مدت یک هفته جلسه ای با حضور نماینده هیات مرکزی نظارت و حداقل دو سوم معتمدان مذکور تشکیل می‌دهد که ضمن آن هفت نفر معتمدان هیات اجرایی مرکزی با رای مخفی همان معتمدان و اکثریت نسبی از میان معتمدان تایید شده، به عنوان عضو اصلی و چهار نفر عضو

علی‌البدل به ترتیب آرا انتخاب می‌شوند.

نمایندگان در تبصره ۲ این ماده، هیات مرکزی نظارت را موظف کردند حداکثر در مدت دو روز، اظهارنظر کتبی خود را نسبت به تایید صلاحیت معتمدین معرفی شده به مرجع پیشنهاد دهنده ارسال کند.چنانچه هیات مرکزی نظارت به هر دلیلی کل یا تعدادی از معتمدان پیشنهادی را تائید نکرد، مرجع مزبور موظف است به تعداد دو برابر مورد نیاز، افراد دیگری که واجد شرایط باشند به هیات مرکزی نظارت پیشنهاد کند.

هیات مرکزی نظارت باید حداکثر در مدت ۲۴ ساعت نظر خود را کتبا اعلام کند، اگر برای مرتبه دوم معتمدین پیشنهادی مورد تائید هیات مرکزی نظارت قرار نگیرند، در صورتی که حداقل ۲۰ نفر مورد تائید باشند، ‌اعضای اصلی و علی البدل را از میان خود انتخاب خواهند کرد در غیر این صورت وزیر کشور با کسب نظر هیات مرکزی نظارت در مدت ۲۴ ساعت، باقی مانده از ۲۰ نفر معتمد را انتخاب خواهد کرد.

با رای نمایندگان، جلسات هیات اجرایی مرکزی با حضور ۹ نفر رسمیت می‌یابد و مصوبات آن با رای حداقل هفت نفر از اعضای دارای حق رای معتبر است.

هیات اجرایی مرکزی موظف است تمام صورت جلسات و مصوبات خود را نزد هیات مرکزی نظارت ارسال کند، تصمیمات هیات اجرایی مرکزی انتخابات نباید موجب تداخل در وظایف و اختیارات نظارتی هیات مرکزی نظارت شود، در غیر این صورت، تصمیمات مذکور باطل و هر گونه اقدامی‌در این زمینه ممنوع است، مرجع تشخیص موضوع این تبصره هیات مرکزی نظارت است.نمایندگان همچنین تصریح کردند: هیچ یک از اعضای هیات اجرایی مرکزی نباید نامزد انتخابات شوند.گفتنی است مجلس شرایط انتخاب اعضای هیات‌های نظارت و ناظران شورای نگهبان را ایمان و التزام عملی‌به اسلام و قانون اساسی، حُسن شهرت، سواد خواندن و نوشتن، عدم وابستگی به گروه‌های غیر قانونی، عدم سابقه محکومیت کیفری موثر و محرومیت از حقوق اجتماعی و عدم سابقه محکومیت به تخلفات و جرائم انتخاباتی تعیین کرد .

همچنین نمایندگان مقرر کردند: هیات‌های اجرایی اقلیت‌های دینی باید به دین خود پایبند باشند.

هیچ یک از اعضای هیات اجرایی و ناظران شورای نگهبان و اعضای شعب ثبت نام و اخد رای نباید با داوطلبان انتخابات خویشاوندی نسبی(پدر، مادر، فرزند، برادر و خواهر) یا سببی(همسر، پدر، مادر و برادر و خواهر او) داشته باشند.

شرایط تعیین نماینده نامزدهای انتخاباتی

مجلس برای تعیین نماینده نامزدهای انتخاباتی مجلس در شعب اخذ رای مقرر کرد: هر یک از نامزدها به تنهایی یا چند نامزد مشترکاً می‌توانند حوزه‌های دارای یک نماینده به ازای هر صندوق یک نماینده، حوزه‌های دارای دو نماینده به ازای هر دو صندوق یک نماینده، حوزه‌های دارای سه نماینده به ازای هر سه صندوق یک نماینده به هیات نظارت حوزه انتخابیه معرفی کنند.همچنین نامزدها می‌توانند در حوزه‌های دارای چهار نماینده به ازای هر چهار صندوق یک نماینده، حوزه‌های دارای پنج نماینده به ازای هر پنج صندوق یک نماینده، حوزه‌های دارای شش نماینده به ازای هر شش صندوق یک نماینده، برای شعب اخذ رأی یک نفر نماینده به هیأت نظارت حوزه انتخابیه معرفی کنند.

بر این اساس، متناسب با تعداد نمایندگان هر حوزه انتخابیه، به همان تعداد از صندوق‌ها یک نماینده وجود دارد و حوزه انتخابیه تهران به ازای هر ۳۰ صندوق دارای یک نماینده است، این نمایندگان می‌توانند در محل شعب أخذ رأی حضور داشته باشند.نمایندگان نامزدها چنانچه تخلفی در شعب أخذ رأی صورت گیرد، بدون دخالت، مراتب را به هیأت‌های اجرائی و نظارت بخش یا مراکز شهرستان کتبا اعلام می‌کنند.

حضور نمایندگان هر یک از نامزدها تا پایان أخذ رأی و شمارش آرا و تنظیم صورتجلسه بلامانع است. ممانعت از حضور نمایندگان نامزدها در شعب اخذ رأی از هر طریق ممنوع است و جرم محسوب می‌شود و متخلف به مجازات محکوم می‌شود.

کارکنان (پرسنل شاغل نیروهای نظامی، انتظامی، اطلاعاتی و امنیتی) نمی‌توانند از طرف هیچ نامزدی نمایندگی داشته باشند.

نمایندگان همچنین مقرر کردند: نامزدها حق تبلیغ له یا علیه هیچ یک از نامزدها یا دخالت در انجام وظایف اعضای شعب أخذ رأی را ندارند.مأموران انتظامی‌و مسئولان صندوق‌های أخذ رأی موظفند از حضور افراد غیر مسئول جلوگیری کنند. متخلفان علاوه بر جزای نقدی درجه ۶ به هشت سال محرومیت از عضویت و مسئولیت در شعب أخذ رأی محکوم می‌شوند.

احزاب و گروه‌هایی که مطابق این قانون فهرست انتخاباتی خود را ارائه کرده اند، می‌توانند به نمایندگی از نامزدهای عضو فهرست، اقدام به معرفی نماینده کنند. در این صورت نامزدهای عضو فهرست، حق معرفی نماینده مستقل ندارند.

نمایندگان مجلس همچنین مقرر کردند: مقامات و مسئولان کشوری و نیروهای مسلح در فرآیند انتخابات مجلس باید در ساعت اداری و غیر اداری بی طرفی کامل را حفظ کرده و نمی‌توانند به نفع یا به ضرر نامزدها و جریان‌های سیاسی و مواضع آنها اعلام نظر کنند.

رعایت نکردن مفاد این ماده جرم است و مرتکب به جزای نقدی درجه ۶ قانون مجازات اسلامی‌به استثنای حبس محکوم می‌شود.

از طرفی فعالیت تبلیغات انتخاباتی نامزدها باید ۱۵ روز قبل از روز اخذ رأی آغاز شود و تا ۲۴ ساعت قبل از اخذ رأی ادامه ‌یابد. هرگونه فعالیت تبلیغات داوطلبان خارج از مهلت مقرر جرم است و مرتکب به مجازات درجه ۶ قانون مجازات اسلامی‌به استثنای حبس محکوم می‌شود.

ترکیب کمیسیون بررسی تبلیغات مرکزی هم عبارت است از وزیر کشور یا نماینده تام الاختیار او به عنوان رئیس کمیسیون، وزیر فرهنگ یا نماینده تام الاختیار او، دادستان کل کشور یا نماینده تام الاختیار او، رئیس سازمان صدا و سیما یا نماینده تام الاختیار او، دبیر ستاد انتخابات کشور، یکی از اعضای شورای نظارت بر سازمان صدا و سیمای به انتخاب شورا (به عنوان ناظر بدون حق رأی).

گفتنی است عضو مزبور را نمی‌توان از میان نمایندگان مجلس در شورای نظارت انتخاب کرد.

از طرفی نمایندگان مجلس در مصوبه ای درج آگهی یا مطلب علیه نامزدهای انتخاباتی یا اعلام خلاف واقع انصراف آنان توسط رسانه‌ها را ممنوع کردند.

تامین منابع مالی فعالیت‌های انتخاباتی

نمایندگان مجلس، نحوه تامین منابع مالی فعالیت‌های انتخاباتی و هزینه کرد آن را مشخص و مقرر کردند که دریافت و پرداخت کمک مالی نقدی یا غیرنقدی برای تامین منابع مالی فعالیت‌های انتخاباتی باید شفاف و معلوم باشد.

بر اساس این ماده که مربوط به نظارت بر منابع مالی و نحوه تامین منابع مالی فعالیت‌های انتخاباتی و هزینه کرد آن‌هاست، امکانات و منابع قانونی تامین مالی تبلیغات و فعالیت‌های انتخاباتی نامزدهای انتخابات، اعم از نقدی و غیرنقدی شامل دارایی شخصی نامزد ،کمک‌های مستقیم احزاب و جبهه‌ها و کمک‌های اشخاص حقیقی ایرانی است.

طبق این ماده منابع و امکانات عمومی‌برای انجام فعالیت‌ها و تبلیغات انتخاباتی از قبیل سالن‌های اجتماعات، جایگاه‌های نصب تبلیغات و صدا و سیما، مؤسسات و نهادهای خیریه و اوقاف مجاز است.

اشخاص دارای تابعیت غیر ایرانی و افرادی که به یکی از جرائم اقتصادی محکوم شده‌اند از هرگونه کمک به فعالیت‌های انتخاباتی تحت هر عنوانی به صورت مستقیم و غیر مستقیم ممنوع هستند.بر اساس این ماده، حداکثر هزینه هر نامزد انتخاباتی در هر دوره انتخابات با پیشنهاد کمیسیون بررسی تبلیغات استان به تصویب هیات اجرائی استان و تایید هیأت مرکزی نظارت می‌رسد.

Email this page

نسخه مناسب چاپ