دست برتر سوریه در موازنه‌های سیاسی و امنیتی
 

سوریه در سال ۲۰۱۸ موفق شد ۶۰ درصد از اراضی اشغالی خود را از گروه‌های تروریستی پس بگیرد و آنها را در منطقه‌ای محدود به وسعت ۱۱۰۰ کیلومتر محاصره کند.به گزارش خبرگزاری تسنیم، سوریه طی سال ۲۰۱۸ قدم‌های بزرگی برای پایان دادن به توطئه‌ای برداشت که از سال ۲۰۱۱ تاکنون این کشور را هدف قرار گرفته بود. دولت سوریه در طول این سال موفق شد تروریست‌ها را از پایتخت دمشق و محیط اطراف آن به صورت کامل خارج کند و کنترل خود را بر مرزهای سوریه و خطوط تماس با دشمن صهیونیستی در ارتفاعات اشغالی جولان به دست آورد.ارتش سوریه و متحدانش همزمان با دستاوردهای نظامی و استراتژیک گسترده‌ای که طی سال گذشته میلادی محقق کردند، موفق شدند کنترل نزدیک به ۶۰ درصد از اراضی سوریه را بار دیگر در اختیار بگیرند. به این ترتیب بود که کشورهای متخاصم با سوریه در محاسبات سیاسی خود تجدید نظر کردند و شکست پروژه خود برای از بین بردن دولت سوریه را پذیرفتند. در همین راستا اواخر سال گذشته هجمه سیاسی گسترده‌ای برای بهبود مناسبات با دمشق آغاز شد که با سفر رسمی عمر البشیر رئیس جمهور سودان به دمشق و بازگشایی سفارت امارات متحده عربی در پایتخت سوریه صورت گرفت و با بازگشت پروازهای هوایی غیرنظامی به این کشور ادامه پیدا کرد.همزمان با پیشرفت‌های میدانی که ارتش سوریه و متحدانش در موازنه‌های نظامی ایجاد کردند، حجم تجاوزهای رژیم صهیونیستی ضد سوریه افزایش پیدا کرد اوج این مداخله‌ها ساقط کردن هواپیمای شناسایی روسیه از نوع الیوشن در مسافت ۳۵ کیلومتری از ساحل سوریه در مقابل استان لاذقیه غربی بود که در روز ۱۷ سپتامبر اتفاق افتاد و باعث کشته شدن ۱۵ نظامی روس شد که به سمت پادگان حمیمیم در حومه لاذقیه حرکت می‌کردند.این موضوع باعث شد روسیه سامانه دفاع موشکی اس ۳۰۰ را در اختیار سوریه قرار دهد. دستیابی سوریه به این سامانه باعث کاهش ملموس تجاوزهای هوایی رژیم صهیونیستی به سوریه شد، البته اسرائیل بار دیگر در اواخر سال این تجاوزها را از سر گرفت.تجاوزهای رژیم صهیونیستی همزمان با عرض اندام آمریکا و انگلیس و فرانسه بود که در آوریل گذشته به بهانه موهوم استفاده از سلاح‌های شیمیایی در دوما به صورت محدود انجام شد، اما این تجاوز نتوانست معادلات میدانی موجود در عرصه نظامی را تغییر دهد.سال گذشته همچنین شاهد ورود مستقیم نظامیان ترکیه به عرصه سوریه بودیم که به موجب آن اشغالگری ترکیه در منطقه شمال حلب و ادلب به ویژه در مناطقی که پیش از این تحت سلطه کردها قرار داشت، رقم خورد. چند ماه بعد توافقنامه‌ای برای ایجاد منطقه خلع سلاح شده در ادلب تحت نظارت روسیه و ترکیه به دست آمد.می‌‌توان گفت که سال گذشته میلادی سال نادیده گرفته شدن کردها از سوی متحد آمریکایی خود بود. این موضوع در پایان سال و با اعلام ترامپ مبنی بر خروج نیروهای آمریکایی از سوریه باعث غافلگیر شدن کردها شد و به این ترتیب آن‌ها در تعیین سرنوشت خود در میان چنگال‌های ترکیه یا بازگشت به آغوش دمشق ناگزیر ماندند.در عرصه سیاسی نیز تحولات سوریه شامل برگزاری مذاکرات متعددی در سوچی و ژنو بود که در این مذاکرات صحبت از تشکیل کمیته تدوین قانون اساسی برای حل و فصل سیاسی بحران سوریه مطرح شد.

مهمترین تحولات میدانی در عرصه سوریه

ارتش سوریه کنترل فرودگاه ابوظهور در حومه حلب را در اختیار گرفت.ارتش سوریه و متحدانش سال ۲۰۱۸ را با تکمیل روندی آغاز کردند که در سال ۲۰۱۷ در پیش گرفته بودند. آنها تمرکز خود را بر غوطه دمشق و حومه اطراف آن و مناطق حومه حمص و حماه و ادلب گذاشتند و موفق شدند کنترل فرودگاه نظامی ابوالظهور را در حومه جنوبی ادلب در دست بگیرند. این اتفاق در روز بیستم ژانویه انجام شد.آنها همچنین موفق شدند کنترل بخش‌های گسترده‌ای از شرق سکة الحجاز را در اختیار بگیرند که شامل حومه حلب و حماه و ادلب بود. به این ترتیب گروه تروریستی داعش در این منطقه در زمینی به مساحت ۱۱۰۰ کیلومتر مربع محاصره شد.اهمیت تسلط بر فرودگاه ابوظهور از آنجا بود که این فرودگاه دومین پایگاه نظامی بعد از فرودگاه تفتناز در شمال سوریه بود. از سوی دیگر این فرودگاه مساحتی به میزان ۱۶ کیلومتر مربع را در اختیار داشت و در میان سه استان حماه و حلب و ادلب قرار گرفته بود. علاوه بر تمام اینها فرودگاه مذکور به عنوان گذرگاهی برای ورود به منطقه صحرایی شرق سوریه به شمار می‌رود. پس گرفتن این فرودگاه باعث افزایش امنیت در مناطق تحت سلطه ارتش سوریه و متحدانش در استان حماه و جنوب حلب شد.همچنین در روز ۲۰ ژانویه سال ۲۰۱۸ ترکیه عملیات نظامی خود را در مراکز استقرار یگانهای کرد آغاز کرد. این عملیات در منطقه عفرین واقع در شمال غرب حلب آغاز شد و ترکیه نام آن را شاخه زیتون گذاشت.در روز ۹ فوریه سال ۲۰۱۸ نیروهای سوریه کنترل کامل منطقه شرق سکة الحجاز را در اختیار گرفتند و موفق شدند مناطق تحت سلطه داعش را در این منطقه که مثلث حومه‌های حلب و ادلب و حماه به شمار می‌رود، در اختیار بگیرند. مساحت این منطقه ۱۱۰۰ کیلومتر مربع است و بر اساس توافقی مبتنی بر تسلیم شدن داعش بعد از محاصره منطقه الخوین و تحویل دادن سلاح‌های سنگین آنها صورت گرفت.پس از ایجاد امنیتی برای دمشق پایتخت سوریه، تلاش‌های دولت متمرکز بر آزادسازی غوطه دمشق از دست تروریست‌ها بود. با وجود اینکه غرب تلاش گسترده‌ای برای مانع تراشی در این پیروزی انجام داد و شورای امنیت سازمان ملل متحد در روز ۲۵ فوریه آتش‌بسی ۳۰ روزه را به دولت سوریه تحمیل کرد، اما این اتفاقات نتوانست مانع از ادامه درگیری‌های نظامی شود، چرا که آتش‌بس مذکور گروه تروریستی جبهه النصرة را مستثنا کرده بود.

در روز ۱۸ مارس ۲۰۱۸ ترکیه کنترل کامل خود بر شهر عفرین و مناطق شمال غرب حلب را اعلام کرد. این اتفاق حدود دو ماه بعد از آغاز عملیات ترکیه در شمال سوریه رخ داد.در همین راستا نیروهای ارتش سوریه و متحدانش موفق شدند بخش‌های مرکزی و شهر حرستا در غوطه شرقی را تحت کنترل خود بگیرند. این اتفاق پس از توافق دولت سوریه با جنبش احرار الشام در روز ۲۰ مارس و توافق مشابه با فیلق الرحمان در روز ۲۳ مارس صورت گرفت. در نتیجه این توافق‌ها عناصر مسلح به شمال سوریه عقب‌نشینی کردند و به این ترتیب غوطه شرقی به صورت تقریبا کامل در اختیار ارتش سوریه قرار گرفت و تنها دوما و برخی مزارع اطراف آن در دست تروریست‌ها باقی ماند.با این وجود در ۱۵ آوریل گذشته ارتش سوریه و نیروهای متحد این کشور موفق شدند کنترل کامل شهر دوما به عنوان آخرین مقر حضور عناصر مسلح در غوطه شرقی را در اختیار بگیرند. ارتش سوریه در ادامه پیروزی‌های سریع خود موفق شد در روز ۲۵ آوریل نیز کنترل منطقه قلمون شرقی را در اختیار بگیرد.آزادسازی این مناطق نقش گسترده ای در ایجاد امنیت کامل برای بخش‌های شرقی دمشق داشت. به این ترتیب عناصر مسلح به صورت کامل به سمت شمال سوریه کشانده شدند. تعداد افرادی که در نتیجه این توافق‌ها از غوطه شرقی و منطقه قلمون شرقی خارج شدند، حدود ۵۵ هزار نفر ارزیابی شد که شامل عناصر مسلح و خانواده‌های آنها می شد.

پایان دادن به پرونده جنوب پایتخت

بعد از پایان پرونده شرق دمشق، دولت سوریه اولویت خود را روی جنوب پایتخت قرار داد و در اواخر آوریل گذشته عملیات نظامی خود را در اردوگاه الیرموک آغاز کرد که یک سوم آن در اختیار گروه تروریستی تحریر الشام بود و دو سوم باقیمانده تحت کنترل داعش قرار داشت. ارتش سوریه همچنین پرونده گفتگوها برای پایان دادن به آزادسازی مناطق مختلف از جمله روستاهای بیت سحم و ببیلا و سیدی مقداد را در دستور کار خود قرار داد.

تجاوز سه جانبه غرب به سوریه

در این ماه سوریه همچنین شاهد تجاوز سه جانبه آمریکا و انگلیس و فرانسه به خاک خود بود. این کشورها سه منطقه را در سوریه به بهانه تامین سلاح‌های شیمیایی موشکباران کردند. خبرگزاری سوریه گزارش داد که حملات سه جانبه آمریکا و انگلیس و فرانسه به سوریه مراکز مطالعاتی در منطقه حی برزة در دمشق را هدف قرار داد. این خبرگزاری همچنین تاکید کرد سامانه‌های دفاع هوایی سوریه موفق شدند تعدادی از موشک‌ها را که انبارهای ارتش عربی سوریه را در شهر حمص در مرکز سوریه هدف قرار داده بودند منهدم کنند. بر اساس این گزارش سامانه‌های دفاع هوایی سوریه همچنین ۱۳ موشک را در منطقه الکسوة در حومه دمشق رهگیری و منهدم کردند. این تجاوز بیشتر شبیه یک حادثه نمایشی بود تا جایی که خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام برجسته امنیتی حامی دمشق تاکید کرد که دولت سوریه و متحدانش حمله آمریکا و انگلیس و فرانسه را مهار کردند. همچنین مناطقی که هدف قرار گرفته بود، از چند روز پیش بنابر هشدار روسیه تخلیه شده بود.این منبع برجسته می‌افزاید: ما این حمله را مهار کردیم و هشدارهایی از قبل برای این حمله دریافت کرده بودیم و از چند روز پیش تمامی مناطق نظامی را تخلیه کرده بودیم. ما حدود ۳۰ موشک از ائتلاف سه جانبه دریافت کردیم که حدود یک سوم از آنها توسط سامانه‌های دفاع هوایی سوریه رهگیری و منهدم شد.تجاوز مذکور به بهانه استفاده ارتش سوریه از سلاح شیمیایی در شهر دوما انجام شد. این در حالی بود که کمیته تحقیقات بین‌المللی ویژه غوطه که زیر نظر سازمان منع اشاعه تسلیحات شیمیایی فعالیت داشتند، به دمشق رسیده بودند اما هنوز فعالیت‌ها و تحقیقات خود را در مورد مسئولیت حملات شیمیایی آغاز نکرده بودند.

ارتش سوریه کنترل کامل حومه دمشق را در اختیار گرفت

در ماه مه گذشته نیروهای سوریه و متحدان این کشور کنترل کامل پایتخت و حومه آن را در اختیار گرفت و آخرین گروه از عناصر مسلح را از مناطق یلدا و ببیلا و بیت سحم واقع در جنوب دمشق بیرون راندند. در نتیجه توافق صورت گرفته با گروه‌های تروریستی ۱۶۰۰ نفر از عناصر گروه تروریستی داعش و خانواده‌های آنها از اردوگاه یرموک و منطقه الحجر الاسود به مناطقی در بادیه سوریه منتقل شدند. این توافق در نتیجه افزایش فشارهای نظامی بر آنها صورت گرفت و به این ترتیب پایتخت دمشق برای اولین بار از ۷ سال گذشته تاکنون بدون هیچ عملیات تروریستی و نظامی کنترل شد.

تامین امنیت مرزهای سوریه و عراق

نیروهای دموکراتیک سوریه در روز اول می اعلام کردند که آخرین مرحله از جنگ خود را با هدف تامین امنیت مرزهای سوریه و عراق و از بین بردن باقیمانده عناصر گروه تروریستی داعش در شرق رود فرات و حومه دیرالزور شرقی و الحسکه جنوبی انجام می‌دهند.در این عملیات علاوه بر نیروهای دموکراتیک سوریه، نیروهای الحشد الشعبی عراق نیز حضور داشتند و پوشش توپخانه این عملیات را بر عهده گرفتند. همچنین نیروی هوایی عراق نیز وارد درگیری‌ها شدند و به این ترتیب بود که کنترل منطقه البوغاز در دست نیروهای مذکور قرار گرفت و گروه تروریستی داعش از مرزهای عراق بیرون رانده شد. با این وجود حمله صورت گرفته توسط کردها به منطقه هجین ناکام ماند.گروه تروریستی داعش چندین حمله را ضد مواضع ارتش سوریه و متحدان آن در ماه می در صحرای تدمر و المیادین انجام داد، اما نتوانست هیچ دستاورد میدانی قابل توجهی به دست بیاورد.

عملیات گسترده برای بازپس‌گیری جنوب سوریه

در ژوئن گذشته ارتش سوریه با حمایت متحدان خود عملیات نظامی گسترده‌ای را برای بازپس‌گیری جنوب سوریه آغاز کرد. در جریان این عملیات نیروهای نظامی سوریه موفق شدند شهر بصر الحریر واقع در حومه شرقی درعا را در روز ۲۶ جولای آزاد کنند.نیروهای دولتی همچنین موفق شدند کنترل کامل مناطق شرقی درعا و درعا البلد را در دست بگیرند و پیشروی قابل توجهی در حومه غربی درعا داشته باشد. دولت سوریه همچنین با امضای توافقنامه با عناصر مسلح موفق شد نیروهای دولتی را وارد مناطق مرزی با اردن کند. این اتفاق در روز ۷ جولای رخ داد و بعد از آن اطراف اردوگاه یرموک و گذرگاه نصیب و گمرک قدیم در اختیار نیروهای دولتی قرار گرفت. همچنین توافق مشابهی در منطقه درعا البلد میان دولت سوریه و گروه‌های مسلح در روز ۱۲ جولای به دست آمد و به این ترتیب پرچم سوریه برای اولین بار از هفت سال گذشته در بخش‌های تحت سلطه گروه‌های مسلح در شهر درعا به اهتزاز درآمد.در نتیجه این تحولات، چندین شهر و روستا در حومه غربی درعا در اختیار ارتش و دولت سوریه قرار گرفت و ارتش بعد از فشارهای نظامی گسترده موفق شد مناطق تل الحارة و جاسم و انخل را نیز تحت کنترل خود بگیرد.

برافراشته شدن پرچم سوریه در قنیطره

نیروهای سوری در روز ۲۶ جولای پرچم سوریه را در شهر قنیطره به اهتزاز درآوردند. به این ترتیب ارتش سوریه موفق شد کنترل خود را در تمامی مناطق استان‌های درعا و قنیطره واقع در جنوب کشور استحکام بخشد. این در حالی بود که همچنان برخی روستاها در حوض یرموک در اختیار گروه تروریستی داعش قرار داشت.در روز ۱۸ جولای عملیات خروج ساکنان دو شهر فوعه و کفریا در استان ادلب واقع در شمال سوریه آغاز شد. این مناطق آخرین مناطق تحت محاصره گروه‌های تروریستی در کشور بود.بعد از اینکه دولت سوریه قنیطره را در اختیار خود گرفت، کشورهای غربی تلاش کردند از گروه موسوم به کلاه سفیدها برای توقف پیشروی‌های دولت سوریه استفاده کند. آنها نقش اساسی در شایعه سازی و سناریو پردازی در خصوص حملات با سلاح‌های شیمیایی در مناطق مختلف سوریه ایفا کردند و صدها نفر از آنها از طریق گذرگاه اشغالی جولان تلاش کردند با هماهنگی رژیم صهیونیستی به اردن بروند و از آن جا در انگلیس و آلمان و کانادا پناهندگی بگیرند.

حملات خونین داعش در السویداء

در روز ۲۵ جولای گروه تروریستی داعش حملات انتحاری خونینی را ضد شهر السویداء و تعدادی از روستاهای حومه این شهر انجام داد که به کشته شدن دست‌کم ۲۱۵ غیرنظامی و زخمی شدن حدود ۱۵۰ تن دیگر منتهی شد. گروه تروریستی داعش همچنین تعداد زیادی از زنان این مناطق را نیز به اسارت برد.در آگوست گذشته ارتش سوریه عملیات گسترده خود را در منطقه صحرایی السویداء ضد کانون‌های استقرار گروههای تروریستی داعش آغاز کرد. آنها مناطق تحت کنترل خود در مرزهای سوریه و عراق را نیز از دست داده بودند و نیروهای دموکراتیک کرد کنترل کامل مرزها را در اختیار داشتند.در روز سوم آگوست ۲۰۱۸ وزارت دفاع روسیه اعلام کرد که نیروهای حافظ صلح وابسته به سازمان ملل متحد ماموریت خود را در ارتفاعات اشغالی جولان آغاز کرده‌اند. آنها در پی بروز درگیری‌های شدید در این مناطق در سال ۲۰۱۴ مأموریت خود را ترک کرده بودند.

توافق ترکیه و روسیه در خصوص ادلب

در سپتامبر گذشته توافقی میان ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور روسیه و رجب طیب اردوغان همتای ترک وی به دست آمد. این توافق در روز ۱۷ سپتامبر محقق شد و به توافق ادلب مرسوم شد. بر اساس این توافق قرار شد منطقه عاری از سلاح در ادلب به وجود آید و عناصر مسلح سلاح‌های سنگین خود را از نواری بین ۱۵ تا ۲۰ کیلومتر از خطوط تماس کنار بگذارند.این توافق باعث باز شدن گذرگاه بین‌المللی بین دمشق و حلب و حلب و لاذقیه شد. توافق مذکور همچنین باعث توقف عملیات نظامی گسترده‌ای شد که دولت سوریه در آن زمان خود را برای آن آماده می‌کرد تا بتواند کنترل کامل استان ادلب به عنوان آخرین مقر استقرار تروریست‌ها در سوریه را در اختیار بگیرد.

سقوط هواپیمای روسیه

سقوط هواپیمای شناسایی و نظامی روسیه از نوع الیوشن ۲۰ در فاصله ۳۵ کیلومتری از ساحل سوریه و در مقابل استان لاذقیه رخ داد. این اتفاق در پی حمله رژیم صهیونیستی در منطقه به وجود آمد که در نتیجه آن ۱۵ نظامی روس که در این هواپیما حضور داشتند، جان خود را از دست دادند این اتفاق باعث شد روسیه بلافاصله سامانه دفاع موشکی اس ۳۰۰ را در اختیار سوریه قرار دهد. گزارش وزارت دفاع روسیه نشان میداد که مخفی شدن غیر قانونی جنگنده رژیم‌صهیونیستی در پشت هواپیمای روسیه باعث اصابت موشک‌های ضد هوایی سوریه به این هواپیما شده است.در روز اول اکتبر ۲۰۱۸ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران اعلام کرد که مواضع گروه تروریستی داعش در شرق فرات در سوریه را هدف حملات موشکی خود قرار داده است. این عملیات در واکنش به حمله تروریستی بود که این گروه در جریان رژه نظامی در شهر اهواز در روز ۲۲ سپتامبر انجام داده بود.در روز ۱۰ اکتبر ۲۰۱۸ وزارت دفاع ترکیه از پایان ایجاد منطقه بی طرف در چهارمین منطقه کاهش تنش در سوریه خبر داد. این در حالی بود که درگیری‌ها میان نیروهای دموکراتیک سوریه و گروه تروریستی داعش در اطراف منطقه هجین ادامه داشت و هیچ پیروزی برای طرفین به دست نمی‌آمد.در ۱۵ اکتبر اردن و سوریه از بازگشایی گذرگاه مرزی نصیب بین دو طرف بعد از سه سال خبر دادند.

ورود ارتش سوریه به منبج

در روز ۲۸ دسامبر ارتش سوریه از ورود نیروهای خود به شهر منبج واقع در شمال این کشور خبر داد. این اتفاق برای اولین بار طی شش سال گذشته انجام شده و پرچم سوریه در این شهر همزمان با خروج نیروهای آمریکایی از سوریه و تقویت استحکامات نظامی ترکیه در اطراف این شهر به اهتزاز درآمد.در این حال،رژیم صهیونیستی تجاوزهای متعددی را در طول سال ۲۰۱۸ به سوریه انجام داده که تعداد آنها بالغ بر ۱۶ مورد است. در این میان سه مورد از آنها بسیار با اهمیت است. یکی از آنها مربوط به سقوط جنگنده اف ۱۶ رژیم صهیونیستی توسط سامانه دفاع هوایی سوریه بود که در تاریخ ۱۰ فوریه و در جریان حمله این جنگنده به برخی مواضع در سوریه اتفاق افتاد.در تاریخ ۱۰ می نیز نیروهای متحد سوریه ۴ مجتمع اصلی نظامی رژیم صهیونیستی در جولان اشغالی را هدف قرار دادند که هر کدام از این مناطق شامل مراکز نظامی می‌شد. از جمله این مناطق می‌توان به مراکز بررسی‌های فنی و الکترونیک و مرکز نظامی عملیات اختلال راداری و مرکز نظامی شنود شبکه‌های بی‌سیم و با سیم در بخش‌های غربی و … اشاره کرد. اتفاق مهم دیگر سقوط هواپیمای نظامی روسیه بود.

ادامه دارد

Email this page

نسخه مناسب چاپ