به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از وال استریت ژورنال، تشدید مداوم درگیریهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه، بازارهای جهانی انرژی را به سمت شدیدترین آزمایش خود در تقریباً ۲۰ سال گذشته سوق میدهد.
بر همین اساس، عربستان سعودی عمیقاً نگران است و معتقد است که قیمتهای بسیار بالای نفت نه تنها مصرفکنندگان جهانی را به کاهش دائمی و قابل توجه مصرف نفت سوق میدهد، بلکه حتی میتواند باعث رکود جهانی شود و در نتیجه تقاضای نفت را اساساً سرکوب کند.
اگرچه درگیری ایالات متحده و ایران وارد سومین هفته خود شده است، اما هیچ نشانهای از کاهش خصومتها وجود ندارد. از آغاز سال، قیمت نفت خام برنت، معیار بینالمللی، ۸۰ درصد افزایش یافته و پس از آنکه ایران قول تلافی داد و مجموعهای از اقدامات نظامی را انجام داد، دوباره از مرز ۱۱۰ دلار در هر بشکه عبور کرد.
بحران زنجیره تأمین
تنگه هرمز، "نقطه گلوگاهی" برای حمل و نقل جهانی نفت، ۲۰ درصد از ظرفیت حمل و نقل نفت جهان را حمل میکند. از زمانی که سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تهدید به حمله به تمام کشتیهای در حال عبور کرد، شرکتهای بزرگ کشتیرانی جهانی مسیرهای عبور از این تنگه را به حالت تعلیق درآوردهاند که مستقیماً منجر به کمبود دهها میلیون بشکه نفت خام شده است.
مقامات انرژی عربستان سعودی فاش کردند که قیمت نفت خام سبک سعودی که از طریق بنادر دریای سرخ به آسیا فروخته میشود، به ۱۲۵ دلار در هر بشکه افزایش یافته است. با کاهش تدریجی ذخایر قبل از جنگ، انتظار میرود قیمتهای لحظهای هفته آینده به محدوده ۱۳۸ تا ۱۴۰ دلار نزدیک شود.
ربکا بابین، معاملهگر ارشد انرژی در CIBC Private Wealth Management، خاطرنشان کرد: «واکنشهای فعلی بازار نشان میدهد که سرمایهگذاران دیگر باور ندارند که این بحران تا اواخر ماه مارس پایان یابد.» منظور از «پایان» بهطور خاص پایان خصومتها است. «فکر نمیکنم رسیدن قیمت نفت به ۱۵۰ دلار در ماه آینده یک رؤیای واهی باشد... و اگر این جدول زمانی تا ژوئن ادامه یابد، حتی میتواند از مرز ۱۸۰ دلار هم عبور کند.»
تحلیلگران شرکت مشاوره انرژی وود مکنزی اظهار داشتند: «رسیدن قیمت نفت به ۲۰۰ دلار در هر بشکه تا سال ۲۰۲۶ غیرممکن نیست.»
باب مکنالی، مشاور سابق انرژی کاخ سفید، نیز هشدار داد که قیمت نفت همچنان افزایش خواهد یافت، مگر اینکه ایالات متحده و اسرائیل به توافق آتشبس با ایران برسند، یا ایالات متحده بتواند بهطور مؤثر توانایی ایران برای مسدود کردن تنگه هرمز را تضعیف کند.
با این حال، او تأکید کرد که هیچ یک از این سناریوها در کوتاهمدت محتمل نیست - ایران آشکارا برای آتشبس آماده نیست و حملات ایالات متحده به تأسیسات نظامی ایران هفتهها طول میکشد تا مؤثر واقع شود.
مکنالی گفت: «قیمت نفت تا زمانی که باعث ایجاد درد شود، درد کافی برای کند کردن رشد اقتصادی و از بین بردن تقاضا، به افزایش خود ادامه خواهد داد و سپس با سقوط آزاد قیمت مواجه خواهیم شد.»
از زمان شروع درگیری، بازار همواره نگران تأثیر افزایش قیمت نفت بوده است، اما مکنالی معتقد است که حتی با قیمت ۱۰۰ دلار در هر بشکه، نفت خام به «آستانه درد» اقتصاد نخواهد رسید.
او همچنین اظهار داشت که روند صعودی قیمت نفت تنها در صورتی قابل مهار است که یکی از دو سناریو رخ دهد، اگرچه در حال حاضر هیچکدام از این دو سناریو واقعبینانه به نظر نمیرسد:
اول، ایالات متحده، اسرائیل و ایران به توافق آتشبس برسند. این مستقیمترین راه برای پایان دادن به افزایش قیمت نفت خواهد بود. پس از دستیابی به توافق، نفت خام و سایر محصولات انرژی میتوانند دوباره از طریق تنگه هرمز منتقل شوند. با این حال، مکنالی خاطرنشان کرد: «مشکل این است که آتشبس نیاز به رضایت هر دو طرف دارد و ایران به وضوح آماده نیست.»
دوم، ایالات متحده با موفقیت توانایی ایران در تهدید حمل و نقل نفت را تضعیف میکند. به طور خاص، ایالات متحده میتواند با حمله به سایتهای موشکهای کروز ضد کشتی، پایگاههای پهپاد و توپخانه ایران به این هدف دست یابد، اما این روند میتواند هفتهها طول بکشد. مکنالی همچنین اشاره کرد که ایالات متحده از نظر تئوری میتواند اسکورتهایی را برای کمک به نفتکشها از طریق تنگه برای افزایش عرضه اعزام کند، اما این در حال حاضر غیرواقعی است. «نیروهای اسکورت معمولاً تنها پس از چند هفته حمله علیه ایران اعزام میشوند؛ آنها در خطوط مقدم قرار نمیگیرند، جایی که ممکن است توسط تأسیسات ایرانی که هنوز نابود نشدهاند، مورد حمله قرار گیرند.»
ترجمه و تنظیم: محسن حدادی