رئیس جمهوری اوکراین اخیرا به درخواست متحد آمریکایی خود، سفری را به منطقه آسیای غربی آغاز کرد و با سران برخی کشورهای عربی مثل سوریه، اردن، قطر، امارات و عربستان دیدار داشت. 
ولودیمیر زلنسکی همزمان تکنولوژی و متخصصین ضدپهپادی خود را در اختیار این کشورها قرار داد و توافقنامه هایی را با قطر، عربستان و امارات امضا کرد و در پایان سفر نیز برای دریافت وام ۹۰ میلیارد یورویی، به اجلاس سران اروپایی در قبرس رفت. اما سوال بزرگ این است که آیا هدف زلنسکی از این دیدارها نجات آمریکا و متحدانش از آتش ایران است یا نجات خود از آتش روسیه؟
اوکراین، بزرگترین کشور اروپا (بعد از روسیه) می باشد که در مرزهای شرقی خود با روسیه همسایه است. این کشور، پس از فروپاشی شوروی، در سال ۱۹۹۳ اعلام استقلال کرد و جمهوری اوکراین پایه گذاری شد. اوکراین از نظر اقتصادی، کشوری ضعیف تلقی می شود، اما در عین حال قطب فلزات خاص و گندم در جهان است و ازجمله، ۴۰ درصد سنگ منگنز دنیا در دوره شوروی، از اوکراین صادر می شود. درپی مداخله کشور های غربی در سیاست های داخلی اوکراین، روسیه احساس تهدید کرد و از سال ۲۰۱۴ با الحاق شبه جزیره کریمه به خاک خود، مقابله با نفوذ غرب در همسایگی خود را آغاز نمود که تاکنون ادامه دارد. از دیگر سو، زلنسکی برای مقابله با تهاجم روسیه به خاک کشورش، مجموعه اقدامات مختلفی را انجام داده که در این مقاله، به فعالیت های خارجی او خواهیم پرداخت.
کشور اوکراین در حال حاضر، در شرایط سختی قرار دارد. به مدت ۵ سال درگیر جنگی ادامه  دار در تقابل با روسیه شده و حدود یک سوم خاک خود را در این مدت از دست داده است. اقتصاد این کشور نیز در حال فروپاشی است، به طوری که درآمدهای دولتی آن کفاف امور نظامی را نداده و مقاومت را فقط با وجود کمک های خارجی ادامه می دهد. 
رفتن بایدن از کاخ سفید و روی کار آمدن ترامپ، اوضاع را برای زلنسکی سخت  تر کرد، زیرا قرارداد صلحی توسط ترامپ به روسیه و اوکراین ارائه شد که طی آن، اوکراین   باید برای اتمام جنگ، مناطقی از کشور خود را تحت حاکمیت روسیه قرار می  داد. همچنین برای تحقق این توافق، ترامپ بودجه کمک آمریکا به اوکراین را شدیدا کاهش داد، به طوری که اوکراین برای بازگشت این کمک  ها، بخشی از معادن و منابع خود را در اختیار آمریکا قرار داد تا بتواند با دریافت حمایت  هایی محدود از طرف ترامپ، در مقابل روسیه دوام بیاورد. 
حالا اوکراین خود را در معرض تهدید جنگ آمریکا-ایران می  بیند. به گزارش نیویورک تایمز، افزایش قیمت جهانی سوخت و همچنین برداشته شدن تحریم  های نفتی روسیه از سوی آمریکا، باعث افزایش قدرت اقتصادی روسیه می  شود. علاوه بر
 آن ، زلنسکی در گفت  وگو با آسوشیتدپرس اعلام کرد مصرف شدید ذخایر پدافندی پاتریوت و تاد آمریکا در جنگ با ایران سبب می شود عملا این موشک  ها در اختیار اوکراین قرار نگیرد و دیگر نتواند از خودش در مقابل روسیه دفاع کند و با بحران پدافندی بزرگی مواجه خواهد شد.
شرایط وخیم اقتصادی اوکراین، از دلایل مهم دیگر حضور این کشور در خاورمیانه است. افزایش تورم، نرخ مالیات و همچنین کاهش توان تولیدات داخلی در مدت جنگ باعث ایجاد شکافی عمیق در اقتصاد اوکراین شده است. به گزارش رویترز، درآمد خالص سالانه دولت اوکراین و همچنین وام  های حمایتی خارجی، روی هم رفته فقط ۶۰ درصد از کل بودجه آن را تامین می  کند و حدود ۴۵ میلیارد دلار کسری بودجه سالانه دارد. 
دریافت وام ضروری ۹۰ میلیارد یورویی از اروپا نیز به تنهایی برای نجات اوکراین کافی نیست. گزارش روزنامه اسپانیایی « ال پاییس »  حاکی است که اتحادیه اروپا موفق شد با برگزاری جلسه  ای اضطراری در قبرس، بدون حضور دولت ویکتور اوربان، نخست وزیر مجارستان که همواره مخالف چنین اقدامی بود ،  وام ضروری ۹۰ میلیارد یورویی را برای حمایت از اوکراین به تصویب برساند، اما تحلیلگران می  گوینداین وام فقط برای دو سال می  تواند اوکراین را سر پا نگه دارد و در بلندمدت این کشور دچار فروپاشی اقتصادی خواهد شد .
بعد از بسته شدن تنگه هرمز طی جنگ اخیر و همچنین وارد شدن ضربات سخت به پالایشگاه  های مهم نفتی و گازی منطقه آسیای غربی، اولین بحرانی که سریع خود را در جهان نشان داد، بحران انرژی است. درگیری کشورهای عربی در آتش جنگ آمریکا-ایران ، کاهش شدید تولید محصولات نفتی و گازی و همچنین بسته شدن کریدورهای انرژی در تنگه هرمز را به همراه داشت و این دو عامل، باعث نابودی اقتصاد کشورهای حوزه خلیج فارس شد. اروپا نیز با کمبود انرژی و افزایش قیمت سوخت، ممکن است میزان کمک  رسانی به اوکراین را در بلندمدت کاهش دهد، همانطور که ترامپ حمایت  های خود را نسبت به اوکراین کاست. 
نشریه بین  المللی «سیاست  ها و جوامع» در گزارشی نوشت: زلنسکی با بررسی دقیق این اتفاقات و نیازسنجی، مستقیم وارد میدان عمل شد و طرح تبادل تکنولوژی  های ضدپهپادی و نظامی با سوخت دیزل را به کشورهای عربی خلیج فارس ارائه کرد تا آنچنانکه رسانه ها نیز به آن اشاره کردند، با توافق  نامه نظامی ۱۰ ساله، قطر، امارات و عربستان را از پهپادهای ایران نجات دهد و در مقابل، علاوه بر درآمدهای نظامی، به مدت یک سال سوخت دیزل دریافت کند. رئیس  جمهوری اوکراین گفته است حدود ۲۰۰ متخصص پهپادی در کشورهای عربی برای آموزش مستقر شدند و در حین جنگ علیه ایران، فعال بوده اند.
نتایج این توافق  ها، دستاوردهای زیادی برای اوکراین به همراه خواهد داشت. کسب رضایت آمریکا با کمک به دفع پهپادهای ارزان قیمت ایران، کسب درآمد از کشورهای حوزه خلیج  فارس و جبران کسری بودجه در بلندمدت، ورود مجدد تجهیزات نظامی آمریکایی پاتریوت و تاد به جبهه اوکراین در نبرد با روسیه با هدف ، تضعیف اقتصادی و نظامی روسیه و بازشدن کریدورهای انرژی، ازجمله این دستاوردها است.
مبارزه با منافع روسیه در خاورمیانه، 
مهم  ترین هدفی است که زلنسکی دنبال می  کند. او قصد دارد با بازکردن کریدورهای انرژی در آسیای غربی، راه درآمد را بر روسیه ببندد. گزارش گاردین حاکی است که در زمان سفر زلنسکی به آسیای غربی، اوکراین به بندر نفتی نووروسیک در روسیه حمله کرد.
 موسسه مطالعات جنگ در آمریکا نیز اعلام کرد اوکراین در دو هفته اخیر، بیشتر حملات خود را بر روی زیرساخت  های نفتی روسیه متمرکز کرده است. 
جالب اینکه فعالیت اوکراین در حوزه آسیای غربی، اولین حضور آن در خارج از جبهه جنگ با روسیه نیست. رادیو بین  الملل فرانسه (RFI) در گزارشی اعلام کرد اوکراین در غرب لیبی پایگاه  های نظامی و حدود ۲۰۰ نفر نیرو دارد. به گفته این خبرگزاری، در روز ۱۷ فروردین امسال نیروهای اوکراینی به طور مخفیانه یک نفتکش از ناوگان سایه روسیه را در دریای مدیترانه به کمک شهپاد «ماگورا V۵» هدف قرار دادند. روسیه این حمله آنها را در همان زمان محکوم کرد.
در این جا می  توان نتیجه گرفت که هدف اوکراین، محدود کردن قدرت اقتصادی روسیه است. با فروکش کردن جنگ 
آمریکا- ایران در آسیای غربی، قیمت  های انرژی جهانی کاسته شده و تحریم  های نفتی آمریکا علیه روسیه بازمی  گردد؛ حتی در صورت عدم دستیابی به این نتیجه و طولانی شدن جنگ، حملات به زیرساخت  های نفتی روسیه، قدرت اقتصاد نفتی این کشور را کاهش خواهد داد. در هر شرایط، با تضعیف مالی روسیه قدرت نظامی و توان تهاجم آن نیز کم می  شود که تماما به نفع اوکراین است، به خصوص که در شرایط فعلی، امیدی به حمایت و کمک غربی ها ندارد.
اوکراین در آسیای غربی هدف نهایی دیگری را نیز دنبال می  کند؛ هرگونه تضعیف ایران باعث ضعف در جبهه روسیه خواهد شد. زلنسکی در جنگ با روسیه، بخش بزرگی از شکست  های خود را از چشم پهپادهای «شاهد ۱۳۶» ایران می  بیند هر چند تهران بارها گفته است که در جنگ اوکراین هیچ دخالتی ندارد .  با این حال ، غربی ها می گویند روسیه با کمک تکنولوژی پهپادی ایرانی، توانست در همان روزهای ابتدایی جنگ، پیشروی  هایی سریع داشته باشد. به همین دلیل تضعیف ایران به عنوان متحد مسکو، بخش دیگری از سنگینی نبرد با روسیه را از روی دوش اوکراین برخواهد داشت. البته باید گفت که این هدف عملا شکست خورد، و به همین خاطر، اوکراین هرگز در این نبرد، ادعای حضور مستقیم نداشت و زلنسکی همیشه از نیروهای خود در خاورمیانه به عنوان «نیروهای پشتیبان آموزش پهپادی» یاد می  کند.
اما نکته جالبتر، بی علاقگی روسیه به فعالیت  های اوکراین در خاورمیانه است. مرکز مطالعات استراتژیک اسرائیل در گزارشی در این باره می گوید روسیه نه تنها هیچ علاقه  ای به حضور مستقیم در جنگ  ها و درگیری  های خاورمیانه ندارد، بلکه تا حد ممکن فعالیت های خود را در این محور کم کرده است. پس از سرنگونی بشار اسد در سوریه و به قدرت رسیدن احمد الشرع و تخلیه پایگاه  های روسیه در این کشور، مسکو هیچ فعالیت جدیدی در آسیای غربی انجام نداده و تمامی تمرکز خود را روی اوکراین معطوف کرده است.
 برخلاف اوکراین که تلاش می  کند همیشه در صحنه رسانه  ها دیده شود، روسیه پیروزی خود را در غیرعلنی پیش بردنِ جنگ خود می  بیند، زیرا هر چه مداخله جهانی در جنگ روسیه-اوکراین کمتر باشد، سرعت پیشروی روسیه به سمت پیروزی بیشتر می  شود.
 

شما چه نظری دارید؟

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
0 / 300
captcha

پربازدیدترین

پربحث‌ترین

آخرین مطالب

بازرگانی