به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از الجزیره، تنها چند ساعت پس از این تهدید، یک نفتکش ایرانی در نزدیکی جزیره خارک مورد اصابت چهار موشک آمریکایی قرار گرفت. خارک مرکز اصلی صادرات نفت ایران است و حدود ۹۰ درصد از صادرات نفت ایران از این جزیره انجام میشود.
ترامپ روز جمعه در حالی که با خبرنگاران در دفتر بیضیشکل کاخ سفید صحبت میکرد، تهدید علیه کوه پیکاکس را مطرح کرد و گفت که ایالات متحده «هر کسی را که در پیکاکس و در سراسر ایران در حال حرکت است، میشناسد.»
گفتههای او تکرار تهدید مشابهی بود که او در اواسط ماه ژوئیه، زمانی که در برنامه هیو هیویت گفت، مطرح کرد: «ما قصد داریم کوه پیکاکس را نابود کنیم. به ایرانیها بگویید آماده باشند... احتمالاً به زودی به پیکاکس فرصت خواهیم داد.» آخرین تهدید بیش از شش ماه پس از جنگی که ایالات متحده و اسرائیل در 28 فوریه علیه ایران آغاز کردند، در بحبوحه پیامهای ضد و نقیضی درباره جنگ از سوی دولت ترامپ، مطرح میشود.
روز جمعه، ترامپ سعی کرد جنگ در ایران را کماهمیت جلوه دهد و آن را «سیبزمینیهای کوچک» نامید، در حالی که یک روز قبل، در یک نشست خبری کاخ سفید، معاون رئیس جمهوری جی. دی. ونس، ظاهراً اظهار داشت که درگیریها آرام شده و حمله ادعایی ایالات متحده به یک عروسی در جنوب ایران را با «گاهی اتفاقاتی میافتد» نادیده گرفت.
ونس این هفته در یک جلسه توجیهی در کاخ سفید، درباره درگیری با ایران گفت که «آن را جنگ نمینامم» و ادعا کرد که «در حال حاضر هیچ تیراندازی فعالی وجود ندارد» اما ایالات متحده و ایران این هفته حملاتی را رد و بدل کردهاند، از جمله حملهای که ایالات متحده در نزدیکی زیرساختهای نفتی ایران در جزیره خارک انجام داد.
در همین حال، مذاکرات مربوط به برنامه هستهای ایران از زمان انقضای مهلت ۶۰ روزه مذاکره در اواسط ماه اوت بدون توافق، در هالهای از ابهام باقی مانده است.
ایران میگوید هیچ کاری در سایت هستهای نطنز انجام نمیدهد. قرارگاه مرکزی خاتم الانبیا هشدار داده است که بمباران کوه مجاور به معنای تجدید جنگ در سراسر منطقه خواهد بود، آن هم در زمانی که دولت ترامپ ترجیح میدهد جنگ را قبل از انتخابات میاندورهای مهم مهار کند.
پس چرا کوه پیکاکس دوباره به آخرین کانون تهدیدهای ترامپ تبدیل شده است؟
کوه کلنگ/پیکاکس چیست؟
این مکان که در ایران با نام کوه کلنگ گزلا شناخته میشود، تقریباً در ۲۲۰ کیلومتری جنوب تهران، پایتخت، در استان اصفهان و تنها ۲ کیلومتر دورتر از سایت غنیسازی نطنز واقع شده است.
گزارشهای اطلاعاتی ایالات متحده نشان میدهد که این تأسیسات در اعماق کوه، زیر صدها متر سنگ گرانیت جامد، حفر شده تا از آن در برابر بمبهای قدرتمندی که برای نفوذ به سنگرها طراحی شدهاند، محافظت شود. تصور میشود که محفظههای اصلی حداقل ۱۰۰ متر زیر زمین قرار دارند.
برخی تحلیلگران غربی گمانهزنی کردهاند که این کوه برای قرار دادن یک کارخانه غنیسازی، به عنوان مانعی در برابر حملات به تأسیسات شناختهشده ایران، در نظر گرفته شده است. موسسه علوم و امنیت بینالمللی، که این مکان را از طریق ماهواره ردیابی میکند، ارزیابی کرده است که این مکان همچنان در دست ساخت است و هنوز عملیاتی نشده است.
با این حال، ایران همواره ادعا کرده است که فقط در حال توسعه یک برنامه انرژی هستهای است و برنامهای برای ساخت سلاح هستهای ندارد.
چرا کوه پیکاکس اهمیت دارد؟
چون سالم است. کوه پیکاکس در جریان حملات ژوئن ۲۰۲۵ ایالات متحده به فردو، نطنز و اصفهان در پایان جنگ ۱۲ روزه اسرائیل علیه ایران، تنها ماند و تقریباً به طور کامل از جنگ فعلی جان سالم به در برده است؛ موسسه علوم و امنیت بینالمللی تنها تخریب یک وسیله نقلیه را در یک توده غنیسازی در نزدیکی آن ثبت کرده است.
با توجه به اینکه پایگاه تولید سانتریفیوژ ایران و سالنهای غنیسازی در سایر سایتها در جنگ آسیب دیدهاند، تحلیلگران تونلها را بدیهیترین مکان برای بازسازی تهران میدانند: برای تولید قطعات، مونتاژ یا غنیسازی اورانیوم.
وال استریت ژورنال در ماه ژوئیه گزارش داد که اسرائیل اطلاعات واشنگتن را مبنی بر انتقال هزاران سانتریفیوژ به داخل این تأسیسات در اواخر سال گذشته دریافت کرده است، ادعایی که ایالات متحده آن را تأیید نکرده است.
سانتریفیوژها فقط در صورتی اهمیت دارند که اورانیوم برای عبور از آنها وجود داشته باشد. این دستگاهها گاز اورانیوم را تغلیظ میکنند و بدون تأمین آن نمیتوانند چیزی تولید کنند.
مگر ترامپ نگفته بود سایتهای هستهای ایران نابود شدهاند؟
بله. پس از حملات ژوئن ۲۰۲۵، ترامپ گفت که این سه سایت «کاملاً و تماماً نابود شدهاند». با این حال، تنها چند روز بعد، یک ارزیابی اولیه فاش شده از آژانس اطلاعات دفاعی ایالات متحده نتیجه گرفت که این سایتها آسیب دیده اما نابود نشدهاند و تخمین زده میشود که این حملات برنامه هستهای ایران را کمتر از شش ماه به عقب انداخته است.
وضعیت امروز همچنان نامشخص است. نادر هاشمی، استاد سیاست خاورمیانه در دانشگاه جورج تاون، به الجزیره گفت: «هیچکس واقعاً نمیداند که وضعیت برنامه هستهای ایران در حال حاضر چگونه است؛ عدم قطعیت و ابهام زیادی در مورد میزان خسارتی که ایران در نتیجه این دو جنگ اخیر متحمل شده است، وجود دارد.»
در حال حاضر اعتقاد بر این است که ایران حدود ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا ۶۰ درصد در اختیار دارد. اما هاشمی گفت که داشتن این مواد تنها بخشی از معادله است. برای اینکه ایران بتواند سلاح هستهای تولید کند، باید اورانیوم را تا ۹۰ درصد غنیسازی کند.
او گفت که این امر مستلزم دسترسی به سانتریفیوژهای آن است که «ما نمیدانیم تا چه حد ممکن است آسیب دیده باشند». هیچ بازرسی وارد سایتهای بمبارانشده نشده و رویکرد ترامپ از «نابودی» به وعده حمله به هر سایتی که ایران «حتی به فکر هستهای شدن باشد» تغییر کرده است.