اختلاف میان دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا و بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی بر سر نحوه مواجهه با ایران، در روزهای اخیر ابعاد تازه‌ای یافته است. گزارش رسانه‌های اسرائیلی از تماس تلفنی پرتنش دو طرف و مخالفت ترامپ با ازسرگیری حملات نظامی علیه ایران حکایت دارد؛ در حالی که نتانیاهو همچنان بر ادامه اقدامات نظامی تأکید می‌کند. همزمان نگرانی کشورهای عربی از فشار نخست‌وزیر اسرائیل بر واشنگتن، مخالفت شماری از سناتورهای آمریکایی با گسترش همکاری‌های نظامی و اطلاعاتی با تل‌آویو و انتقادها از پیامدهای اقتصادی جنگ، اختلافات درباره سیاست آمریکا در قبال ایران را برجسته‌تر کرده است.
تماس تلفنی پرتنش
روزنامه صهیونیستی «یدیعوت آحارانوت» فاش کرد که نتانیاهو و ترامپ آخر هفته گذشته، در بحبوحه اختلافات درباره احتمال ازسرگیری جنگ علیه ایران، تماس تلفنی تند و پرتنشی داشتند. این روزنامه به نقل از منابع آگاه نوشت که گفت‌وگوی دو طرف بسیار دشوار بود؛ به‌گونه‌ای که یکی از منابع، شدت اختلافات در این تماس را «گفت‌وگویی پر از فریاد از جهنم» توصیف کرد. اگرچه دفتر نخست‌وزیر اسرائیل این روایت را رد کرد و گزارش‌ها درباره مشاجره تلفنی را اخبار جعلی و کاملاً بی‌معنی خواند، اما اظهارات نتانیاهو در مراسم آغاز به کار بیست‌وششمین دوره کنست (پارلمان اسرائیل) از اختلاف جدی دیدگاه میان واشنگتن و تل‌آویو درباره ایران حکایت دارد. نخست‌وزیر اسرائیل در این مراسم با طرح ادعای تلاش ایران برای احیای برنامه هسته‌ای خود، بار دیگر بر موضع تهاجمی‌اش تأکید کرد و مدعی شد تنها راه از بین بردن آنچه تهدید وجودی علیه این رژیم می‌خواند، تغییر نظام سیاسی ایران است. نتانیاهو همچنین نسبت به چرخش احتمالی سیاست واشنگتن به سمت توافق با تهران ابراز نگرانی کرد و هشدار داد که اسرائیل در آینده نزدیک با فشارهای بین‌المللی برای پذیرش ایران هسته‌ای و عقب‌نشینی از اهداف نظامی و امنیتی خود مواجه خواهد شد. در نقطه مقابل مواضع نتانیاهو، ترامپ در روزهای اخیر بر ضرورت بررسی راه‌حل‌های دیپلماتیک تأکید کرد. روزنامه صهیونیستی «هاآرتص» گزارش داد که تمایل رئیس‌جمهوری آمریکا برای ازسرگیری جنگ علیه ایران کاهش یافته است. بر اساس این گزارش، جنگ و پیامدهای اقتصادی آن، ازجمله عواملی بوده که در شکست جمهوری‌خواهان و از دست رفتن اکثریت آنان در کنگره نقش داشته است.
نگرانی کشورهای عربی
از سویی روزنامه فایننشال تایمز گزارش داد که رهبران کشورهای عربی نگران هستند نتانیاهو فشار زیادی بر ترامپ برای ازسرگیری حملات علیه ایران وارد کند. به نوشته این روزنامه، یک دیپلمات آگاه گفته است نتانیاهو تقریباً هر روز با رئیس‌جمهوری آمریکا تماس می‌گیرد و خواستار ازسرگیری حملات می‌شود؛ در حالی که برخی مقام‌ها در داخل و خارج کاخ سفید تلاش می‌کنند مانع چنین تصمیمی شوند. همزمان، شبکه ۱۲تلویزیون اسرائیل از تشدید اختلاف میان نتانیاهو و ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش این رژیم، خبر داد. بر اساس گزارش این شبکه، زمیر با درخواست نتانیاهو برای انجام مقدمات اقدام نظامی علیه ایران مخالفت کرده و آن را اقدامی نسنجیده دانسته است.
آسیب به جایگاه تل‌آویو در آمریکا
در خبری مرتبط، شبکه ۱۳تلویزیون اسرائیل در گزارشی درباره پیامدهای تحولات اخیر روابط تل‌آویو و واشنگتن اعلام کرد جایگاه اسرائیل در آمریکا به‌شدت آسیب دیده و این رژیم حتی در میان بخشی از جمهوری‌خواهان نیز به یک «برند سیاسی سمی» تبدیل شده است. این شبکه با اشاره به حمایت آشکار ترامپ از نتانیاهو پیش از انتخابات اسرائیل، اعلام کرد رئیس‌جمهوری آمریکا اکنون به جریان مخالف تل‌آویو پیوسته است. به نوشته این رسانه، آنچه رخ داده صرفاً تغییر موضعی تازه یا مانور سیاسی نیست، بلکه سیگنال هشداری جدی به شمار می‌رود. در این گزارش آمده است ترامپ در مسیری مشابه جی‌دی ونس، معاون انزواگرای خود حرکت می‌کند و به این جمع‌بندی رسیده که اسرائیل یکی از عوامل شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای بوده است. شبکه ۱۳، نارضایتی از اسرائیل و جنگ علیه ایران را که تل‌آویو متهم است کاخ سفید را به آن کشانده، از عوامل شکل‌گیری این وضعیت معرفی کرده است. این شبکه همچنین هشدار داد تضعیف حمایت سیاسی و افکار عمومی آمریکا از اسرائیل، تهدیدی جدی برای این رژیم است و خواستار تشکیل دولت جدید، تدوین راهبردی متفاوت برای توافق با کشورهای همسایه، پایان دادن به اقدامات خشونت‌آمیز برخی شهرک‌نشینان در کرانه باختری و بازسازی گفت‌وگو با واشنگتن شد.
مخالفت سناتورهای آمریکایی
همزمان نشانه دیگری از انتقادها در فضای سیاسی آمریکا، مخالفت ۱۲سناتور با گسترش همکاری‌های نظامی و اطلاعاتی واشنگتن با اسرائیل است. ۱۱سناتور دموکرات و یک سناتور مستقل در نامه‌ای به سران کنگره خواستار حذف سه ماده از لایحه مجوز دفاع ملی سال مالی ۲۰۲۷شدند که به گفته آنان، روابط دفاعی و اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل را بیش از پیش گسترش می‌دهد. کریس ون هالن، برنی سندرز و الیزابت وارن از جمله امضاکنندگان این نامه هستند. آنان استدلال کرده‌اند بندهای موردنظر توانایی دولت آمریکا برای تعیین بهترین روش حفاظت از امنیت ملی این کشور را محدود می‌کند و واشنگتن را با وجود نگرانی‌ها درباره عملیات نظامی اسرائیل در غزه، کرانه باختری و منطقه، در تعهداتی نامحدود گرفتار می‌سازد. این سناتورها به بخش‌هایی از لوایح مصوب سنا و مجلس نمایندگان اشاره کرده‌اند که ایجاد ابتکار همکاری فناوری دفاعی آمریکا و اسرائیل را الزامی می‌کند. این ابتکار شامل تولید مشترک، انتقال فناوری و تحقیقات در زمینه هوش مصنوعی، محاسبات کوانتومی، جنگ سایبری، زیست‌فناوری و سامانه‌های خودمختار است. آنان همچنین خواستار حذف بندی شده‌اند که گسترش تبادل اطلاعات با اسرائیل را الزامی می‌کند و اختیار قوه مجریه برای تعلیق یا محدودکردن این همکاری را از بین می‌برد. در این نامه، راهبرد نتانیاهو برای تغییر روابط دفاعی آمریکا با اسرائیل از «کمک» به «مشارکت»، جایگزینی کانال‌های شفاف کمک نظامی با خریدهای دفاعی مبهم توصیف شده و این رویکرد، «فاجعه راهبردی» برای منافع آمریکا خوانده شده است.
استیضاح هگست ناکام ماند
در خبری دیگر، پیامدهای جنگ علیه ایران همچنین در تلاش برای استیضاح پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا بازتاب یافت. توماس مسی، نماینده جمهوری‌خواه ایالت کنتاکی طرحی هشت‌بندی برای استیضاح هگست ارائه کرد که سه بند آن به نقش وزیر جنگ در آغاز و ادامه عملیات نظامی علیه ایران بدون مجوز کنگره و نادیده گرفتن محدودیت‌های قانونی اختیارات جنگی رئیس‌جمهوری مربوط است. با این حال، جمهوری‌خواهان مجلس نمایندگان با ۲۱۱رأی موافق در برابر ۲۰۴رأی مخالف، طرح را به کمیته قضایی ارجاع دادند و مانع بررسی آن در صحن علنی شدند. شبکه سی‌ان‌ان گزارش داد رهبران جمهوری‌خواه با همراهی مقام‌های کاخ سفید تلاش‌های فشرده‌ای برای ناکام گذاشتن این طرح انجام دادند. ترامپ در واکنش به این رأی‌گیری در شبکه تروث سوشال از حمایت جمهوری‌خواهان از هگست تمجید کرد و مدعی شد پیروزی‌ها در ایران و ونزوئلا و وضعیت ارتش آمریکا نشان‌دهنده عملکرد وزیر جنگ است. هگست نیز در نشست خبری پنتاگون، طرح استیضاح را اقدامی سیاسی خواند و از عملیات نظامی علیه ایران دفاع کرد. او مدعی شد این عملیات قانونی بوده و با دستور رئیس‌جمهوری و پس از اطلاع‌رسانی به کنگره اجرا شده‌اند.
انتقاد از هزینه اقتصادی جنگ
از سوی دیگر، مایک پمپئو، وزیر خارجه پیشین آمریکا نیز تأثیر جنگ علیه ایران بر وضعیت اقتصادی و شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای را تأیید کرد. او در مصاحبه با شبکه فاکس‌نیوز گفت تأثیر جنگ بر قیمت‌ها واقعی است و جمهوری‌خواهان هفته گذشته در انتخابات بهای آن را پرداختند. پمپئو در عین حال مدعی شد آمریکایی‌ها نمی‌خواهند ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد و واشنگتن باید به تلاش خود ادامه دهد. جان کری، وزیر خارجه پیشین آمریکا نیز در مصاحبه با روزنامه گاردین گفت جنگ علیه ایران و اختلال در کشتیرانی در تنگه هرمز موجب شده کشورها برای کاهش وابستگی خود به واردات سوخت تلاش کنند. او گفت چین به دلیل وابستگی به واردات نفت و گاز، به ضرورت دستیابی به استقلال انرژی پی برده و سایر کشورها نیز پس از جنگ و اختلال در تنگه هرمز تصمیم‌های مشابهی اتخاذ کرده‌اند.
شما چه نظری دارید؟