اجرای الگوی کشت با دقت از سوی وزارت جهاد کشاورزی پیگیری میشود.
روابط عمومی وزارت جهاد کشاورزی در توضیح سؤالی که در یادداشت صفحه ۳ روزنامه اطلاعات هفتم آبان امسال با موضوع «مدیرانی که طرحهای ملی را متوقف میکنند» مطرح شده بود، اعلام کرد: برنامه تولید بهینه الگوی کشت مربوط به محصولات کشاورزی که مبتنی بر ماده ۳۳ قانون برنامه هفتم و رویکردهای سند ملی دانشبنیان امنیت غذایی توسط سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تدوین و به هنگامسازی میشود.
این برنامه در سه سال زراعی گذشته (۱۴۰۴ـ۱۴۰۱) توسط معاونت زراعت وزارت جهاد کشاورزی، جهت اجرا به استانهای مختلف ابلاغ و اجرا شد. برای سال زراعی جاری (۱۴۰۵ـ۱۴۰۴) علاوه بر برنامه کشت محصولات زراعی، برنامه الگوی کشت محصولات باغبانی و الگوی تولیدات شیلاتی توسط سازمان تحقیقات آموزش و ترویج کشاورزی، تدوین و به ترتیب توسط معاونت امور باغبانی و سازمان شیلات ایران، برای اجرا به استانها ابلاغ شد. با ابلاغ وزیر وقت وزارت جهاد کشاورزی، مقرر شده است تمامی حمایتهای قیمتی و غیر قیمتی از بهرهبرداران زراعی و باغی، در چارچوب الگوی کشت ابلاغی صورت پذیرد. این برنامه، علاوه بر استفاده از اطلاعات موجود وزارت نیرو درخصوص آب قابل برنامهریزی، از مراجع دادهای متقن و قابل اعتمادی چون سامانه تناسب اراضی کشاورزی، سامانه نیاز آب، سامانه ارقام، سنجههای بهرهوری و ... بهرهبرداری کرده و با برنامهریزی خطی و مدلسازی، گزارههای بهبود را تعریف کرده است. برای اولین بار و برای شفافسازی، تمامی مستندات و بروندادها، در تارنمای الگوی کشت ملی به آدرس ncp.areeo.ac.ir برای آحاد جامعه قابل دسترس است.
موضوع نظارت، پایش و ارزیابی فنی اجرای الگوی کشت، مقوله مهم دیگری بوده که سازوکار مناسبی برای آن در سطح ستادی و استانها، تعریف شده و در شناسایی و رفع موانع فنی، اجرایی و عملیاتی مؤثر بوده است. علاوه بر این پشتیبانیهای فنی به عنوان یک ضرورت مورد توجه تیم تدوین الگوی کشت قرار داشته و با تدوین گزارشات تحلیلی تلاش شده است در فرآیند انتقال دانش و یافتهها مؤثر واقع شود.
عملیاتی شدن سامانه تدوین الگوی کشت (ستاک) برای کل کشور یکی از دستاوردهای ارزنده دبیرخانه تدوین و نظارت بر الگوی کشت ملی بوده که به تدقیق دادهها و برنامهریزی بهتر، کمک میکند و در دست بهرهبرداری است، به نحوی که پایه دادهای سامانه پهنهبندی وزارت دادههای الگوی کشت در ستاک است.
با اجرای برنامه الگوی کشت در راستای تولید غذا و امنیت غذا و با انتقال دانش و فناوری، امکان صرفهجویی در آب فراهم میشود که فقدان سازوکارهای مناسب، سبب میشود این صرفهجوییها به نفع منابع آب نباشد.
الگوی کشت بر آب قابل برنامهریزی استوار است که انتظار میرود آمار به هنگام مکانی ـ زمانی آن توسط وزارت نیرو در اختیار وزارت جهاد کشاورزی قرار گیرد تا براساس آن، الگوی کشت و تولید بهینه، تدوین شود.
نه وزارت نیرو و نه هیچ مجموعهای تولیدکننده آب نیستند اما مسئولیت حکمرانی آب یعنی تأمین، تسهیم، تخصیص و توزیع و انتقال آب جزو وظایف ذاتی و حاکمیتی وزارت نیرو است و فرض عقلائی این است که وزارت نیرو بر اساس اولویتهای تخصیص آب یعنی شرب و خانگی، دام و طیور، حقابههای زیست محیطی، کشاورزی، صنایع و معادن و... اقدام به تسهیم و تخصیص آب کند؛ لذا اگر چنین روالی بر حکمرانی آب جاری میبود و تسلیم درخواستهای فراتر از توان منابع آبی نمیشد، قطعاً بخش کشاورزی متناسب با سهم آب، تخصیصی توسعه پیدا میکرد و فشار مازادی بر سایر مصارف و سایر اولویتها، وارد نمیشد. لذا چالشهای موضوع آب را نه در بخش کشاورزی بلکه در بخش حکمرانی آب باید جستجو کرد، چرا که بخش کشاورزی براساس دورنمای کمی اعلامی برای دسترسی به آب و در صورت تحویل حجمی، قادر به تأمین غذا (دورنمای سند ملی دانش بنیان امنیت غذایی) خواهد بود.
شما چه نظری دارید؟