ایلنا نوشت: حجت الاسلام حاج علی اکبری خطیب این هفته نماز جمعه تهران گفت: یکی از برترین مصادیق رعایت تقوا برای امروز جامعه ما که یک مصداق برجسته محسوب میشود جهاد صرفه جویی است. صرفه جویی امری حیاتی، فوری و یک ضرورت راهبردی است.
وی ادامه داد: ایران عزیز ما امروز در میانه یک جنگ تمام عیار به سر میبرد و دشمنان ما امروز به جای گلولهها از طریق تحریمها و محاصره اقتصادی و جنگ شناختی درصدد هستند آنچه را که نتوانستند در عرصه نظامی به دست بیاورند در عرصه اقتصادی بدست بیاورند. از یک سو با تحریم نفت، بانک و تجارت راههای درآمدزایی کشور را محدود میکنند از سوی دیگر با ترویج فرهنگ تجمل گرایی و همچنین با استفاده از عناصر خائن برای آسیب زدن به معیشت عمومی تلاش میکنند به خیال خود مقاومت ملی مردم ایران را بشکنند و به ما ضربه بزنند. همه مطالعات علمی به ما این را میگوید بررسیهای فراوانی که انجام شده هم مبانی دینی محکمی دارد و هم تجربههای جهانی دارد نشان میدهد که نزدیکترین راه و کم هزینهترین راه در این نبرد تاریخی و تمدنی مسئله حیاتی صرفه جویی و افزایش بهره وری است.
وی ادامه داد: مسئله صرفه جویی یک فضلیت اخلاقی محسوب نمیشود بلکه یک ضرورت راهبردی برای ناامید کردن دشمن و عبور از چالشها است. ما نگاهمان به این موضوع غیر از شرایط عادی است. این مسئله به عنوان یکی از عناصر اصلی پیشبرد جامعه ما است.
خطیب جمعه تهران در تبیین مبانی اسلامی این مسئله خاطرنشان کرد: مبانی قرآنی به ما میگوید هرچه در دست شماست امانت الهی است و ما همه بدون استثنا امانتداریم. خداوند فرموده است در آنچه شما را جانشین خود قرار داده، انفاق کنید. بنابراین باید بر اساس رضای صاحب اصلی امانت، مصرف کنیم. بنابراین ضروری است که صرفهجویی به یک «گفتمان سراسری و قالب» در جامعه تبدیل شود و همه آحاد مردم و به ویژه راهبردان کشور باید با جدیت این جهاد عزتآفرین و پیشبرنده را در دستور کار قرار دهند.
حجتالاسلام والمسلمین حاج علی اکبری با اشاره به اینکه نگاه مؤمن به آنچه در اختیار دارد باید متفاوت از نگاه عادی باشد، گفت: در منظر قرآن کریم، هر آنچه از مواهب، داراییها، امکانات و استعدادها در اختیار شماست، «نعمت» الهی است. خداوند تبارک و تعالی به خاطر محبت و لطف به شما، در هر نعمتی پیام محبت خود را رسانده و انسان مؤمن خود را غرق در نعمتهای الهی میبیند. شکر عملی اقتضا میکند که نعمتها را موافق نظر خداوند مصرف کنیم. شکر رابطه شما را با خدای متعال، رابطه بندگی و محبت میکند، اما کفران نعمت باعث برانگیخته شدن غضب حق میشود.
خطیب جمعه تهران با توصیه به مراجعه به مناجات عرفه امام حسین (ع) در آستانه روز عرفه، گفت: در این مناجات میبینید که امام چگونه نعمتهای الهی، حتی آنهایی که کمتر دیده میشوند را فهرست کرده و عاشقانه از طریق نعمتها با خداوند سخن میگوید.
امام جمعه موقت تهران با اشاره به سه گناه بزرگ قرآنی در ارتباط با داراییها و نعمتها تصریح کرد: اول «اسراف» یعنی زیادهروی و مصرف بیش از اندازه؛ دوم «تبذیر» یعنی ریخت وپاش و حیفومیل کردن اموال و سوم «اتراف» یعنی شادخواری و سرخوشی سرمستانه و غرق شدن در لذتپرستی است که این از عوامل سقوط فرد، جامعه و تمدنهاست. در مقابل قرآن کریم زندگی آمیخته با عقل و خرد و به دست آوردن طیبات از راه حلال، را ارائه میدهد و اندازهگذاری در مصرف همراه با خشوع، خضوع و شکر، اطاعت از پروردگار متعال است. آنچه را دارید، ولو اندک، تلاش کنید هماهنگ با نگاه پروردگار متعال مصرف کنید که این همان نگاه معتدل، خردمندانه و عمیق به داراییهاست.
خطیب جمعه تهران الگوی قرآنی در حکمرانی را سیره حضرت یوسف (ع) معرفی کرد و گفت: حضرت یوسف در شرایط بحران، نه گفت مصرف نکنید، بلکه فرمود بخشی از آنچه دارید برای روزهای سخت پیشرو ذخیره کنید. همین نگاه درست و مدیریت عالی آیندهنگرانه توانست جامعه را نجات دهد. این الگوی یک دولت آیندهنگر، مدیر و مدبر است.
حجتالاسلام والمسلمین حاج علی اکبری با اشاره به نگاه دو فقیه برجسته، امام خمینی (ره) و امام خامنهای (ره) گفت: امام راحل صرفهجویی را نه فقط یک توصیه اخلاقی، بلکه یک تکلیف شرعی و ضرورت انقلابی میدانستند و بر اساس فتوای صریح ایشان، اسراف در منابع عمومی مثل آب و برق، مصداق حرام شرعی است و شخص در برابر بیتالمال ضامن و بدهکار میشود. همچنین امام شهید ما معتقد بودند اسراف و تبذیر، خط مقدم دشمنی دشمنان با ماست و در حقیقت کمک به جنگ اقتصادی دشمن محسوب میشود.
وی گفت: در این الگو، یک نمونه عینی از مدیریت منابع و صرفهجویی در شرایط بحران ارائه شده است؛ الگویی که در آن، به جای گفتن “شما مصرف نکنید”، توصیه شده است “بخشی از آنچه که دارید برای روزهای سخت پیش رو اینها را ذخیره کنید”. نتیجه این نگاه درست، مدیریت عالی و تدبیر آیندهنگرانه، نجات جامعه از بحران است. این نقش، متعلق به یک دولت آیندهنگر، مدیر و مدبر است.
وی گفت: از هدر رفت انرژی در نیروگاهها و شبکههای توزیع فرسوده و امثال اینها که چقدر هدر میرود و اسراف میشود، شروع میشود تا آنجایی که استانداردها و الزامات قانونی در خطوط تولید رعایت نمیشود؛ در مورد خودرو و لوازم خانگی با مصرف بالا و امثال اینها؛ تولید کولرهای مثلاً آبی که مصرفش شگفتانگیز است. در اینجا مسئله ضعف نظارت و رعایت قوانین است.
خطیب موقت نماز جمعه تهران یادآورشد: پروژههای ناتمام مانده بسیاری داریم که سالهاست اموال عمومی و بیتالمال در آنجا از بین میرود، اما در عین حال پروژههای جدید شروع میشود که این هم شگفتانگیز است. از طرف دیگر، مسئله تجملات اداری است که بسیاری عادت کردهاند به داشتن ساختمانهای آنچنانی، خودروهای آنچنانی، مبلمان اداری آنچنانی که در این صورت معلوم است، اینها وقتی به مردم بگویند رعایت کنید، سخنشان نافذ نیست. در حقیقت مجموعه حکمرانی ما باید از خودش شروع کند.
حاج علی اکبری در ادامه گفت: اتلاف منابع که سرمایه اجتماعی هستند نیز باید مورد توجه قرار گیرد، البته به خاطر شرایط جنگ، برخی از این موراد به صورت ضرورت فوری خود به خود اصلاح شده است و باید تبدیل به یک رویه عمومی شود. در زنجیره توزیع نیز، مسئله قاچاق نیاز به طراحیهای جدیدی دارد. در بخش ضایعات کشاورزی و صنایع غذایی، و فهرستی از این موارد مربوط به حاکمیت است که باید دستگاه عمومی اجرایی کشور و دولت در این مسئله وارد یک مواجهه جدید شوند.
خطیب جمعه تهران ادامه داد: دکتر پزشکیان رئیس جمهور چون خودشان در این زمینه اهل عمل هستند، پیگیریهایشان نتیجه خواهد داد. چون واقعاً در شیوه اداره ، دفتر و برنامههای خود، حقیقتاً موازین صرفهجویی را بالاتر از حدی که توقع هست، رعایت میکنند. از نزدیک میبینیم، هیچ تشریفاتی قائل نیستند و بسیاری از این پروتکلهای تشریفاتی را، زیر پا گذاشتهاند و توانستهاند محیط کاری خود را از نظر برق، انرژی و امثال اینها، به شکل فوقالعادهای تحت قاعده و رعایت در بیاورند.
حاج علی اکبری ادامه داد: اگر خودشان (رئیس جمهور) اهل تجملات و بریز و بپاش و اسراف و امثال اینها بودند، قاعدتاً نمیتوانستند این کار بزرگ را پیش ببرند. چون خودشان اهل عمل هستند، موفق خواهند شد با همکاری مردم و با حمایت همگی این رویه غلط را که در بسیاری از مجموعههای ما هست، اصلاح کنند.
وی گفت: اما بخشی هم مربوط میشود به ما مردم. و این هم خودش یک فهرست است که از حوزه مواد غذایی، آغاز میشود تا مسئله آب و نحوه مواجهه ما با آب که جایگاه ویژهای دارد در فرهنگ قرآنی، تا مسئله انرژی، از برق و امثال اینها، در پوشاک و لوازم زندگی، در مراسم و مناسبتهای مربوط به تشکیل خانواده یا ترحیم. این هم باید در دستور کار عمومی ما قرار بگیرد.
خطیب موقت تهران تصریح کرد: این اشکالات جدی که در سبک زندگی وجود دارد. اگر همه دست به دست هم بدهیم، فقط و فقط در حوزه انرژی که ضرورت فوری کشور است، هم به دلایل آسیبهایی که در جنگ دیدیم، هم به خاطر مشکلاتی که از قبل داریم، رعایت کنیم، با رعایتهایی که مربوط به رفتار ملت و دولت است، نه فقط به سلامت از این شرایط سخت پیش رو عبور خواهیم کرد، خواهید دید خداوند به ما برکت میدهد و خواهیم توانست بخش دیگری از مشکلات کشور را حل کنیم.