قیمت انواع لوازم خانگی تولید داخل در هفتههای اخیر به طور لجامگسیخته و بیضابطه افزایش یافته و مردم از وزارت صنعت و سازمان حمایت از مصرفکننده انتظار دارند این روند را مهار و قیمتها را منطقی کنند.
به گزارش خبرنگار اقتصادی اطلاعات، در هفتههای اخیر بهای انواع لوازم خانگی بخصوص وسایل سرمایشی که عموما تولید یا مونتاژ داخل است بین ۱۰۰ تا ۳۰۰ درصد افزایش یافته و سطح قیمتها را به محدوده غیرقابل تحملی برای مردم رسانیده است؛ این درحالی است که قیمتها اکنون گاه بهطور روزانه درحال افزایش بوده و نوعی هرجومرج قیمتی بر بازار حاکم است؛ هرجومرجی که با خود رکود به همراه آورده و کسبه و مردم را توامان متضرر کرده است.
به عنوان نمونه نگاهی به قیمتهای جدید اعلامی کارخانه های داخلی درباره وسایل سرمایشی که این روزها پرتقاضا است، نشان میدهد بهای کولرآبی ۷۰۰۰ سپهرالکتریک از۲۲ میلیون و۹۵۰ هزارتومان در اواخر سال گذشته به ۴۳ میلیون و۲۹۰ هزارتومان، بهای کولرآبی ۸۰۰۰ آبسال از۲۶ میلیون و ۷۵۰ هزار تومان درسال قبل به ۵۴ میلیون و۹۰۰ هزارتومان، بهای کولرآبی پلار۶۰۰۰ از۱۹ میلیون و۸۰۰ هزار تومان در اواخر سال قبل به ۵۱ میلیون و۹۰۰ هزار تومان،بهای کولرگازی ۱۲۰۰۰ پاکشوما از۲۷ میلیون و۴۴۰ هزار تومان به۷۷میلیون تومان، بهای کولرگازی۱۸ هزار اینورتر نکساراز ۵۶ میلیون و۶۲۸ هزار تومان به ۱۱۱میلیون و۶۳۹ هزار تومان و بهای پنکه ایستاده ارشیا از۵میلیون و۳۹۹ هزارتومان به ۱۳ میلیون و۹۰۰ هزار تومان افزایش یافته است.
وضعیت درسایر اقلام لوازم خانگی هم به همین منوال است. به گونهای که مثلا در بخش یخچال، بهای برخی محصولات مانند فیلور از حدود ۱۸ میلیون تومان به مرز ۴۰ میلیون تومان رسیده، قیمت یخچالهای «ایستکول» از ۹ میلیون تومان تا نزدیکی ۲۸ میلیون تومان پیش رفته و در برندهای بزرگتری نظیر «اسنوا» مدلهای سایدبایساید با جهشی قابلتوجه از ۱۵۰ به حدود ۲۹۰ میلیون تومان افزایش یافتهاند.
متوسط قیمت جاروبرقی هم که زمستان سال گذشته بین ۱۲ تا ۲۰ میلیون تومان بود، اکنون به حدود ۳۵ تا ۴۰ میلیون تومان رسیده است.همچنین متوسط قیمت ماشین لباسشویی ایرانی اکنون در بازار حدود ۸۰ تا ۹۰ میلیون تومان اعلام میشود؛ در حالی که همین کالا در اسفند سال گذشته بین ۳۰ تا ۴۰ میلیون تومان قیمت داشت.
دست کوتاه مردم
افزایش قیمت لوازم خانگی ایرانی درحالی به شدت افزایش یافته که این افزایش با قدرت خرید مردم هیچ تناسبی نداشته واین امر باعث گلایه های متعدد مردمی شده است.
مردم می پرسند دلیل این افزایش قیمت لجام گسیخته چیست؟ چرا کارخانه های لوازم خانگی هیچ معیار وفرمول شفافی برای قیمت های خود اعلام نمی کنند؟ مگر هزینه دستمزد وارز و مواد اولیه چقدر بالارفته که قیمت ها باید ۱۰۰ درصد و۲۰۰ درصد وگاه بیش از این افزایش یابد؟چرا دستگاه های مسئول که وظیفه حمایت از مردم را برعهده دارند، از کارخانهها حسابکشی نمیکنند و این روزها سکوت اختیار کرده یا تحرک لازمی که از آنها انتظار می رود را ندارند؟ مردم درواقع دربرابر افزایش قیمت ها به حال خود رها شده اند وکارخانه ها به بهانه شرایط جنگی هر طور که منافعشان ایجاب میکنند، قیمت جدید خلق می کنند.
به گفته مردم، اکنون تعمیر برخی لوازم خانگی هم از عهده خیلی ها خارج است چه برسد به خرید لوازم خانگی نو و این ظلم وتعدی به حقوق مصرف کننده است.
گلایه های مردمی، مورد توافق اصناف وکارشناسان اقتصادی هم هست.از نظر اصناف، سود در فروش کالا است وهر قدر فروش کالا بخاطرگرانی مستمر کاهش یابد، آنان ضربه میخورند و اکنون رکود، چنین وضعیتی را در بازار لوازم خانگی رقم زده است.
از دید کارشناسان هم سازمان حمایت باید به سراغ کارخانههای لوازم خانگی رفته و با بررسی صورت هزینههای آنان قیمتهای مناسب را استخراج و به مردم اعلام کنند. بدیهی است قیمتهای ارشادی نوعی نماگر بازار و جلوگیریکننده از گرانی محسوب میشود. به گفته آنان، رشد ۲۰۰ درصدی و بیشتر قیمت لوازم خانگی با رشد هزینههای تولید تناسبی ندارد. درحالی که قیمت ارز در هفتههای اخیر در محدوده مشخصی ثابت مانده، دستمزدها بیشتر از ۴۰ درصد افزیش نیافته و افزایش قیمت محصولات پتروشیمی و ورقها که در مقطعی بخاطر شرایط جنگی افزایش یافته بود، اکنون درحال کاهش است و در نهایت، انبارها پر از لوازم خانگی فروش نرفته است، رشد مدام قیمت توجیه منطقی ندارد.
البته تاثیر جنگ بر قیمت مواد اولیه تولید لوازم خانگی ایرانی غیرقابل انکار است اما در مقابل باید به یاد داشت که بسیاری از لوازم خانگی ایرانی مونتاژی هستند و بخش عمده قطعات آنها وارداتی است که مولفه اصلی آن یعنی بهای ارز حتی در شرایط جنگی آنچنان افزایش نیافته است.
فرمول ها باید شفاف شود
احسان فدایی کارشناس صنعت لوازم خانگی دراین باره به خبرنگار اقتصادی اطلاعات گفت: هرچند محدودیتها و فشارهای ناشی از جنگ بر صنعت لوازم خانگی همچون دیگر صنایع قابل درک است اما افزایش قیمت لوازم خانگی که گاه تا ۵۰۰ درصد در برخی اقلام گزارش میشود، نیاز به شفافسازی دارد. وی با بیان اینکه سازمان حمایت از مصرفکننده باید در این خصوص بهطور موثر اقدام کند، افزود: هرچند لوازم خانگی مشمول قیمتگذاری نیست اما با توجه به اختیار سازمان حمایت برای تعیین قیمت ارشادی در خصوص کالاها و مبنا قراردادن آن، با توجه به خواست عمومی، این سازمان باید فرمولها ومستندات افزایش قیمت لوازم خانگی را درکارخانهها بررسی کند.
فدایی به انحصاری بودن بازار لوازم خانگی درکشور اشاره وتصریح کرد: درشرایطی که به هر دلیل اجازه واردات لوازم خانگی و رقابتیشدن بازار داده نمیشود، باید جلوی سوء استفادههای احتمالی از این وضعیت را گرفت و به عبارت دقیقتر صنایع داخلی باید امتیاز برخورداری از بازار انحصاری و نبود هزینههای بازاریابی و تبلیغات برای جلب مشتری را از هزینه های خود کسر و آن را در قیمتها اعمال کند.
این کارشناس ادامه داد: به علاوه باید توجه داشت که بیشتر لوازم خانگی ایرانی در واقع تولید داخل نیستند بلکه مونتاژ چین هستند ولذا تنها بهای ارز بر قیمت تمام شده اصلی شان تاثیر میگذارد نه مواد اولیه و این هم نکتهای است که باید مورد توجه قرارگیرد.
ورود دولت به بررسی قیمت لوازم خانگی
درهمینحال دیروز مقامات سازمان حمایت و وزارت صنعت از ورود به بررسی قیمتهای افزایش یافته لوازم خانگی خبر دادند.
دراین باره،ابراهیم سالاری سرپرست اداره کل نظارت بر کالاهای فلزی و معدنی سازمان حمایت از مصرفکنندگان و تولیدکنندگان اعلام کرد: قرار است قیمت چهار کالای اصلی لوازم خانگی شامل ماشین لباسشویی، یخچال، یخچالفریزر و تلویزیون با هماهنگی انجمن تولیدکنندگان لوازم خانگی ایران، کارگروه تنظیم بازار و سازمان حمایت تعیین شود. وی افزود: این چهار محصول در گروه دوم کالاها و خدمات قرار دارند و قیمت آنها باید بر اساس ضوابط مصوب هیات تعیین و تصویب قیمتها بررسی و نهایی شود. سالاری درباره سایر محصولات لوازم خانگی اظهار داشت: این کالاها در گروه سوم قرار میگیرند و مشمول قیمتگذاری مستقیم نیستند. با این حال، تولیدکنندگان و عرضهکنندگان این محصولات موظف هستند چارچوبها و دستورالعملهای تعیینشده از سوی کارگروه تنظیم بازار و سازمان حمایت را رعایت کنند.
عزت الله زارعی سخنگوی وزارت صنعت هم دراین باره گفت:سازمان حمایت در حال رصد دقیق بازار و کنترل دامنه نوسان قیمتهاست تا از هرگونه افزایش غیرمنطقی قیمتها جلوگیری شود.
به گزارش خبرگزاری صداوسیما، وی با بیان اینکه در برخی مواد اولیه افزایش قیمتهای قابل توجهی رخ داده است، ادامه داد: قیمت کاتد مس حدود ۱۴۰ درصد، پلیاستایرن حدود ۱۴۲ درصد و قیمت جهانی مس هم ۴۳ درصد افزایش یافته است. سخنگوی وزارت صنعت تصریح کرد: این افزایشها میتواند در قیمت نهایی محصولات اثرگذار باشد، اما سازمان حمایت هم در حال بررسی و کنترل دامنه نوسان قیمتها است.
وی افزود: ما ناظر هستیم و سازمان حمایت اخیراً اعلام کرده که برخی محصولات نباید افزایش قیمت داشته باشند و هماکنون قیمت لوازم خانگی و شویندهها را رصد میکند.
شما چه نظری دارید؟