به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از وال استریت ژورنال، توافق جدید رئیس جمهوری آمریکا با ولیعهد عربستان که برای ۳۰ سال اعتبار دارد و ارزش آن دهها میلیارد دلار برآورد شده، با هدف تضمین جایگاه محوری شرکتهای آمریکایی در توسعه زیرساختهای هستهای عربستان و کنار زدن رقبای خارجی مانند چین و روسیه تنظیم شده است. هر چند نگرانیهای جدی درباره آغاز یک رقابت تسلیحاتی در خاورمیانه برانگیخته است.
یکی از بندهای اصلی توافق تصریح میکند که شرکتهای آمریکایی، در صورتی که یک مطالعه مشترک ثابت کند این اقدام از نظر تجاری توجیهپذیر است، تأسیسات غنیسازی اورانیوم را در خاک عربستان احداث خواهند کرد. دولت ترامپ میگوید مشارکت مستقیم آمریکا، از جمله ساختن این تأسیسات با مدل محرمانه «جعبه سیاه» (بدون انتقال فناوریهای حساس به ریاض)، نظارت کامل را تضمین و از استفاده نظامی از این برنامه جلوگیری میکند.
طبق این توافق، اگر واشنگتن پس از پایان مطالعه مشترک با انجام غنیسازی مخالفت کند، عربستان به مدت ۱۰ سال اجازه نخواهد داشت مستقل یا با همکاری هر شریک خارجی دیگری اقدام به غنیسازی اورانیوم کند. پیشبینی میشود این توافق با مخالفت شدید در کنگره آمریکا از سوی قانونگذارانی روبهرو شود که نگران گسترش فناوری هستهای در منطقه هستند.
با این حال، متوقف کردن توافق بسیار دشوار خواهد بود، زیرا نیازمند تصویب یک طرح قانونی مشترک و کسب اکثریت دوسوم آرا برای عبور از وتوی احتمالی ترامپ است. قرار است این توافق به شکل رسمی میان کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا و همتای سعودی او، شاهزاده عبدالعزیز بن سلمان، امضا شود.
عربستان تأکید کرده این برنامه صرفاً اهداف غیرنظامی دارد و هدف، جایگزین کردن بخشی از مصرف داخلی نفت با انرژی هستهای است تا نفت بیشتری برای صادرات آزاد شود. با این حال، محمد بن سلمان پیشتر تصریح کرده بود اگر ایران به سلاح هستهای دست یابد، عربستان هم برای دستیابی به توانایی مشابه اقدام خواهد کرد.
منتقدان هشدار میدهند که اعطای امکان غنیسازی اورانیوم به ریاض، «استاندارد طلایی» توافقهای هستهای در خاورمیانه را نقض میکند و ممکن است سایر کشورهای منطقه را هم به دنبال کردن توانمندیهای هستهای سوق دهد.