دکتر محمدعلی فیاضبخش
سیزدهم مهرماه، مطابق با پنجم اکتبر، روز جهانی معلم نامگذاری شده است. حدود ده سال پیش شعار این روز از سوی یونسکو، «میداندادن به معلمان » اعلام شد؛ که یکی از بهترین شعارها در طول این سالیان بودهاست.
میداندادن به معلمان چه مفهومی میتواند داشته باشد؟ اصولاً میدان معلمان کدام است و قواعد حضور در این میدان چیست؟ اگر بخواهیم این شعار را در جامعه و فرهنگ ایرانی عملیاتی کنیم، چه نکاتی را باید محقق گردانیم؟
در اینجا به موارد ذیل اشاره میکنیم:
۱ـ میدان منزلت و کرامت: نام معلم در فرهنگ ایرانی مانند بسیاری از دیگر جوامع در هالهای از منزلت و احترام معنوی درپیچیده است. حق هم همین است. تعلیم و تربیت عبارت است از اثرگذاری بر روی مواد انسانی در سمت و سوی کمالبخشی و هدایت. این مدّعا جز در خور فرد معلم نیست و «ذات نایافته از هستی بخش» نمیتواند جامهای اینچنین بر تن کند. این تکریم قطعا فراتر از رفتارهای سمبلیک و تشریفاتی است.
۲ـ توانمندساری معلمان: یکی از مهمترین مظاهر در منزلتبخشی به معلم، توانمندسازی او در حرفهی خویش است. نظام سنجش و ارزیابی معلمان، چه در شروع به کار و چه در حین خدمتِ معلمی جزو موارد ضروری است. بورسیههای تحصیلی از سوی آموزش و پرورش و عمدتا مرتبط با مراکز آموزش عالی داخل کشور در این مقوله موضوعیت مییابند.
۳ـ تشویق خلاقیتها و نوآوریها: مهمترین دستاوردها در صحنهی تدریس و آموزش، محصول کار عملی و حرفهای معلمان علاقمند بوده است. تئوریها و نظریههای آموزش تا بدانجا ارزشمند هستند که در صحنهی عمل و کاربری آزموده شده باشند.
معلمان خلاق، خود مبنای کار نظریهپردازان آکادمیک هستند. بازدید و شناسایی کار این معلمان باید در دستور کار مجامع علمی قرار گیرد.
۴ـ نشست و برخاست بیشتر معلمان با دانشآموزان میدان دیگری است که شعار مزبور را عملی میکند. همهی ما بیش و کم دارای خاطراتی هستیم که شیرینترینهایش به دورانی باز میگردد که معلمی مهربان را خارج از کلاس و مدرسه با خود همراه میدیدیم. اردوهای آموزشی و پرورشی، بستر بسیار سازنده و خاطرهآفرین اند که میدان جذب و انجذاب میان معلم و شاگرد است.
این میدانها را غنیمت شماریم.
شما چه نظری دارید؟