به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از Nature Health، طبق یک مطالعه جدید که ۱۹۳ کشور را پوشش می‌دهد، جایگزینی نمک معمولی با یک جایگزین غنی‌شده با پتاسیم می‌تواند سالانه از مرگ تقریباً سه میلیون نفر در سراسر جهان جلوگیری کند. محققان تخمین می‌زنند که یک تغییر جهانی همچنین می‌تواند سالانه از بیش از ده میلیون مورد جدید بیماری‌های قلبی عروقی و کلیوی جلوگیری کند و راهی بالقوه قدرتمند برای کاهش بار سلامتی فشار خون بالا ارائه دهد.
این تجزیه و تحلیل به سرپرستی موسسه بهداشت جهانی جورج در هند انجام شد و نشان داد که چگونه سطوح مختلف جایگزینی نمک ممکن است بر ۴.۶ میلیارد بزرگسال جهان تأثیر بگذارد. یافته‌ها نشان می‌دهد که حتی تغییرات محدود، به ویژه در میان افرادی که از قبل مبتلا به فشار خون بالا تشخیص داده شده‌اند، می‌تواند دستاوردهای قابل توجهی در سلامت ایجاد کند.
چگونه یک جایگزین ساده نمک می‌تواند از سلامت محافظت کند؟
نمک غنی‌شده با پتاسیم بخشی از کلرید سدیم موجود در نمک طعام معمولی را با کلرید پتاسیم جایگزین می‌کند. از نظر ظاهری، طعم و عملکرد بسیار شبیه نمک معمولی در پخت و پز است، اما حاوی سدیم کمتری است و پتاسیم بیشتری را فراهم می‌کند، دو تغییری که می‌تواند به کاهش فشار خون کمک کند.
مصرف بیش از حد سدیم و کمبود پتاسیم از علل شناخته شده فشار خون بالا هستند که یک عامل خطر اصلی برای بیماری‌های تهدیدکننده زندگی مانند سکته مغزی، حملات قلبی و بیماری کلیوی محسوب می‌شود. تغییر به نمک غنی‌شده با پتاسیم، هر دو مشکل تغذیه‌ای را به‌طور همزمان برطرف می‌کند و مزایای قابل توجهی برای سلامتی دارد.
فشار خون بالا (هیپرتانسیون) تقریباً ۱.۴ میلیارد بزرگسال ۳۰ تا ۷۹ ساله در سراسر جهان یا تقریباً یک نفر از هر سه نفر در این گروه سنی را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بیماری‌های قلبی عروقی (CVD) در سال ۲۰۲۳ باعث ۱۹.۲ میلیون مرگ و میر شد که تقریباً ۵۰ درصد بیشتر از سه دهه قبل است. در سال ۲۰۲۵، سازمان بهداشت جهانی (WHO) نمک غنی‌شده با پتاسیم را به عنوان راهی برای کاهش فشار خون و خطر بیماری‌های قلبی عروقی تأیید کرد.
مزایای اصلی سلامتی بدون تغییر کامل
محققان چندین سناریو را مدل‌سازی کردند؛ از جمله جایگزینی تمام نمک مصرفی در خانه، رستوران‌ها و غذاهای فرآوری شده. تغییر تنها نمک طعام خانگی می‌تواند سالانه از تقریباً ۱.۸۵ میلیون مرگ و میر و ۶.۱۹ میلیون مورد جدید بیماری‌های قلبی عروقی و مزمن کلیوی جلوگیری کند. جایگزینی انحصاری نمک در غذاهای فرآوری شده و رستورانی می‌تواند سالانه از ۱.۵۶ میلیون مرگ و میر دیگر و ۵.۴۶ میلیون مورد بیماری جدید تحت آن سناریوی جداگانه جلوگیری کند.
رویکردهای هدفمندتر نیز پتانسیل قابل توجهی را نشان دادند. اگر ۸۰ درصد از افراد مبتلا به فشار خون بالا نمک خانگی خود را تغییر دهند، مدل پیش‌بینی می‌کند که سالانه تقریباً ۵۹۰ هزار مرگ کمتر رخ می‌دهد. در میان افرادی که تحت درمان فشار خون بالا هستند، سطح قابل توجهی از پذیرش می‌تواند از حدود ۴۸۰ هزار مرگ و میر در سال جلوگیری کند.
در حالی که تغییر جهانی از نمک معمولی به یک جایگزین غنی شده با پتاسیم آرمانی است، این نقطه شروعی است تا کشورها را به فکر این فرصت، با پتانسیل بسیار بیشتر و هزینه بسیار کمتر از بسیاری از درمان‌های مبتنی بر دارو، وادارد.
کدام کشورها می‌توانند بیشترین سود را ببرند؟
مزایای پیش‌بینی شده بین کشورها به طور قابل توجهی متفاوت بود. تحت سناریوی جایگزینی کامل، چین می‌تواند سالانه از تقریباً ۱.۰۸ میلیون مرگ و ۳.۶۱ میلیون مورد جدید بیماری‌های قلبی عروقی و کلیوی جلوگیری کند. هند می‌تواند از تقریباً ۴۰۰۰۰۰ مرگ و ۱.۵۳ میلیون مورد جدید جلوگیری کند، در حالی که ایالات متحده می‌تواند از تقریباً ۱۰۵۰۰۰ مرگ و ۴۹۲۰۰۰ مورد جدید جلوگیری کند.
دستیابی به این کاهش‌ها نیازمند استراتژی‌هایی متناسب با نحوه مصرف نمک توسط مردم است. در بسیاری از کشورها، آشپزی خانگی سهم قابل توجهی از مصرف سدیم را تشکیل می‌دهد. با این حال، در اروپا و آمریکای شمالی، غذاهای فرآوری شده و رستوران‌ها بیش از ۷۰ درصد از این میزان را تشکیل می‌دهند که همکاری تولیدکنندگان مواد غذایی و رستوران‌ها را ضروری می‌کند.
به گفته محققان، برای تحقق حداکثر مزایای تغییر به نمک غنی شده با پتاسیم، باید شاهد همراهی صنایع غذایی در اروپا و آمریکای شمالی باشیم؛ جایی که بیش از ۷۰ درصد از نمک مصرفی از غذاهای فرآوری شده و رستوران‌ها تأمین می‌شود. این امر همچنین مستلزم بررسی راه‌هایی برای افزایش تولید کلرید پتاسیم برای برآوردن تقاضا است.
در مورد خطرات پتاسیم اضافی چطور؟
اگرچه نمک غنی‌شده با پتاسیم می‌تواند به کاهش فشار خون کمک کند، اما ممکن است برای افرادی که کلیه‌هایشان نمی‌تواند پتاسیم اضافی را به طور مؤثر از جریان خون خارج کند، خطراتی ایجاد کند. این می‌تواند منجر به هیپرکالمی شود، یک بیماری بالقوه خطرناک که می‌تواند فعالیت الکتریکی قلب را مختل کند. افراد مبتلا به بیماری پیشرفته کلیوی و افرادی که داروهای خاصی مصرف می‌کنند که سطح پتاسیم خون را افزایش می‌دهند، نیاز به احتیاط ویژه دارند.
مدل‌سازی این مطالعه نشان داد که مزایای کلی سلامتی حتی در بین افراد مبتلا به بیماری پیشرفته کلیوی می‌تواند از خطرات آن بیشتر باشد. با این حال، این یافته در سطح جمعیت به این معنی نیست که نمک غنی‌شده با پتاسیم برای هر فردی بی‌خطر است.
افراد مبتلا به بیماری جدی کلیوی و افرادی که داروهایی مصرف می‌کنند که سطح پتاسیم خون را به میزان قابل توجهی افزایش می‌دهد، باید اقدامات احتیاطی را رعایت کنند. خطرات این گروه را می‌توان از طریق آموزش بیمار، برچسب‌گذاری محصول و نظارت بالینی به طور مؤثر مدیریت کرد.