اختلال گسترده در سامانه کنترل ترافیک هوایی آمریکا که روز جمعه به توقف سراسری پروازهای خروجی این کشور انجامید، علاوه بر لغو و تأخیر هزاران پرواز داخلی و بینالمللی، برنامه سفر مسافران در اروپا، بهویژه انگلیس را نیز مختل کرد.
اداره هوانوردی فدرال آمریکا(FAA) در پی بروز اختلال در شبکه ارتباطی مراکز کنترل ترافیک هوایی، دستور توقف تمامی پروازهای خروجی از فرودگاههای این کشور را صادر کرد. این تصمیم ابتدا پس از بروز مشکل در فرودگاه بینالمللی اوهیر شیکاگو اتخاذ شد و سپس به سراسر آمریکا گسترش یافت. در اطلاعیه این اداره، دلیل توقف پروازها «شرایط فوقالعاده و ملاحظات ایمنی» اعلام شده بود.
شان دافی، وزیر حملونقل آمریکا، منشأ اختلال را مشکلات تجهیزات مسیریابی شبکه و سامانههای ارتباطی دانست. به گفته وی، حجم بالای دادهها موجب بارگذاری بیش از ظرفیت تجهیزات و ناهماهنگی اطلاعات دریافتی از رادارها و ارتباطات با هواپیماها شده بود. در نتیجه، مقامهای هوانوردی برای جلوگیری از به خطر افتادن ایمنی پروازها، تصمیم به توقف عملیات گرفتند.
این محدودیت حدود چهار ساعت ادامه داشت و سرانجام اداره هوانوردی فدرال از لغو دستور توقف سراسری خبر داد. با این حال، بازگشت پروازها به وضعیت عادی بهتدریج انجام شد و مقامهای آمریکایی هشدار دادند که جابهجایی هواپیماها و خدمه و انتقال مسافران جامانده به زمان نیاز دارد .
آمارهای منتشرشده از سوی سامانههای رهگیری پرواز از ابعاد گسترده این اختلال حکایت دارد. بر اساس دادههای فلایتاویر، بیش از ۱۰هزار پرواز با تأخیر مواجه شدند و بیش از چهار هزار پرواز نیز لغو شدند. گزارشهای بعدی فلایترادار۲۴نیز از لغو حدود ۱۰هزار پرواز مرتبط با فرودگاههای آمریکا حکایت داشت. این اختلال علاوه بر سرگردانی مسافران، برنامه سفر برخی تیمهای ورزشی را نیز تحت تأثیر قرار داد.
سرایت بحران به فرودگاههای انگلیس
در همین حال،دامنه اختلال به آن سوی اقیانوس اطلس نیز کشیده شد. سازمان اروپایی ایمنی ناوبری هوایی (یوروکنترل) به درخواست مقامهای آمریکایی، پروازهای عازم این کشور از برخی کشورهای اروپایی را موقتاً به حالت تعلیق درآورد؛ محدودیتی که انگلیس، فرانسه و آلمان را نیز دربر گرفت. شرکت هواپیمایی کانادا نیز تمامی پروازهای خود میان کانادا و آمریکا را تا شامگاه جمعه لغو کرد .
در انگلیس، فرودگاه هیترو لندن تا ساعت ۹:۴۵صبح شنبه به وقت محلی، لغو دستکم ۳۱پرواز ورودی و خروجی میان این فرودگاه و آمریکا و تأخیر حدود ۲۰پرواز خروجی را گزارش کرد. در فرودگاه گتویک نیز سه پرواز ورودی از اورلاندو لغو شد. پروازهای مرتبط با نیویورک، شیکاگو، هیوستون، دالاس، لسآنجلس و شارلوت از جمله مسیرهای تحت تأثیر بودند.
سازمان هواپیمایی کشوری انگلیس نیز هشدار داد که با وجود ازسرگیری پروازها در آمریکا، پیامدهای اختلال همچنان میتواند برنامه سفر مسافران دو سوی اقیانوس اطلس را تحت تأثیر قرار دهد. این سازمان از مسافران خواست پیش از عزیمت به فرودگاه، وضعیت پرواز خود را از شرکت هواپیمایی مربوطه پیگیری کنند.
هشدار درباره تکرار اختلال و درخواست بودجه اضطراری
در آمریکا، مقامهای امنیتی اعلام کردند بررسیهای اولیه نشانهای از حمله سایبری یا اقدام خرابکارانه به دست نداده است. مارکوین مولین، وزیر امنیت داخلی، نیز تأکید کرد که توقف پروازها اقدامی احتیاطی برای حفظ ایمنی بوده و خطری متوجه مسافران نشده است. دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، نیز احتمال حمله سایبری یا نقش هوش مصنوعی در این حادثه را رد کرد و تجهیزات قدیمی و فرسوده را از عوامل احتمالی اختلال دانست.
در همین حال، شان دافی با اذعان به قدمت زیرساختهای هوانوردی آمریکا، خواستار اختصاص ۵۰میلیارد دلار بودجه اضطراری برای نوسازی سامانه کنترل ترافیک هوایی شد. وی گفت تجهیزات قدیمی، برجهای کنترل فرسوده و ضعف سامانههای ارتباطی، شبکه هوانوردی این کشور را در برابر اختلال آسیبپذیر کرده است.
وزیر حملونقل آمریکا هشدار داد که اگر این سامانهها نوسازی نشوند، احتمال وقوع اختلالهای مشابه در آینده وجود دارد. وی همچنین تأکید کرد که بازگشایی حریم هوایی به معنای بازگشت فوری همه پروازها نیست و روند عادیسازی عملیات به تعداد خدمه و امکان جابهجایی هواپیماها بستگی دارد.
این تحولات در حالی رخ میدهد که صنعت هوانوردی اروپا نیز طی روزهای گذشته با موجی از اختلالهای امنیتی مواجه بوده است. خبرگزاری تسنیم ۱۳آبان گزارش داد که حدود ۱۰هواپیمای مسافربری در مسیرهای داخلی اروپا هدف تهدیدهای بمبگذاری قرار گرفتند و برخی از آنها مجبور به تغییر مسیر یا فرود اضطراری شدند. با وجود انجام بازرسیهای امنیتی، هیچ ماده منفجرهای کشف نشد. در ۱۴آبان نیز موج تازهای از تهدیدها دستکم ۱۵پرواز دیگر را در کشورهای اروپایی تحت تأثیر قرار داد.
شما چه نظری دارید؟