اطلاعات نوشت: در روزهایی که سرزمینمان آماج تهاجم نظامی دشمن قرار گرفته، موسیقی حماسی با همت شماری از هنرمندان و موسیقیدانان کشورمان اوج گرفته است تا تاریخ، رشادت، دلاوری و حماسهسازی ایرانیان را برای جهان و تاریخ روایت کند.
موسیقی حماسی یکی از مهمترین شاخههای موسیقی نواحی ایران است؛ جایی که خنیاگران از بخشیهای خراسان تا عاشیقهای آذربایجان، با نوای ساز و آوازی پرشور، روایتگر دلاوریها و سلحشوری قهرمانان این سرزمین بودهاند؛ نغمههایی که سینهبهسینه نقل شده و روح ایستادگی و غیرت را در حافظه تاریخی ایرانیان زنده نگه داشته است.
موسیقی حماسی، زبانی است که برای توصیف مفاهیم «بزرگتر از زندگی»(Larger than life)ساخته شده است. این موسیقی قرار نیست فقط گوشنواز باشد؛ قرار است لرزه بر اندام بیندازد و تصویری از قهرمانی، ایستادگی و فتوحات بزرگ در ذهن بسازد. در موسیقی حماسی از سازهای بادی برنجی و کوبهای، گروه کُر و ارکستراسیون حجیم استفاده میشود. در این موسیقی «سکوت» جای زیادی ندارد؛ همهچیز متراکم، پرحجم و لایهلایه است تا عظمتِ موضوع را القا کند. در فرهنگ ما، موسیقی حماسی ریشهای عمیق دارد، نقالی و شاهنامهخوانی را میتوان قدیمیترین فرم موسیقی حماسی دانست که در آن «لحنِ» خواننده و ضربِ زورخانه، فضای رزمِ رستم و اسفندیار را بازسازی میکند.
اما در موسیقی ردیف دستگاهی هم موسیقی حماسی وجود دارد. در دستگاههایی مثل «چهارگاه»، روح حماسه جاری است. اگر به گوشههایی مثل «رجز» گوش بدهی، کاملاً حسِ تاختوتاز اسب و چکاچک شمشیر را منتقل میکند. در دوران معاصر نیز موسیقی حماسی بسیار حضور داشتند. آثاری مثل «خجسته باد این پیروزی» یا آثار محمدرضا لطفی و شجریان در آلبومهایی مثل «چاووش»، نمونههای مدرنتر موسیقی حماسی-میهنی ما هستند.
تعدادی از خوانندگان فعال عرصه موسیقی از آغاز جنگ تحمیلی در کشورمان اقدام به تولید قطعات ملی میهنی مختلفی کردند که هریک به فراخور محتوایی که مدنظر گروه تولید بود، با استقبال چشمگیری از سوی هموطنان روبهرو شد و به سهم خود در ارتقای شرایط تابآوری جامعه نقش ایفا کرد.
محسن چاووشی آهنگساز و خواننده موسیقی پاپ از هنرمندان دغدغهمندی است که در پی حملات نیروهای آمریکایی صهیونیستی علیه کشورمان، جنگ رمضان و سالروز شهادت حضرت علی(ع) تکآهنگ «حسبیالله» را با شعری از مهدی عباسی و میکس و مسترینگ مهدی کریمی منتشر کرد.
قطعه «حسبیالله»، بار دیگر ضمن اثبات ارادت چاووشی به اهل بیت (ع)، وطندوستی او را روایت میکند. این اثر در روزهای اخیر بسیار مورد توجه اهالی فرهنگ، هنر و حتی سیاستمداران قرار گرفته است و برخی آن را نوعی سلاح برای مقابله با دشمنان ایران قلمداد کردند.
«علی لاریجانی» دبیر شورای عالی امنیت ملی در این زمینه با هشتک «موشک» چنین توئیت زده است، «حسبیالله» چاووشی چهها میکند. «زنده باد محسن چاووشی عزیز».
رضا مهدوی مدرس، کارشناس و پژوهشگر موسیقی درباره قطعه «حسبیالله» در گفتوگو با ایرنا اظهار کرد: چاووشی نمونهای از نبوغ دوران است که درک و دریافت درستی از شرایط روزگار را حکمتوار و فلسفهوار جستوجو میکند و حقیقت ازلی را در تفکیک و منطق رویدادها و جریانات روز با فهم دقیق حلاجی میکند.
مهدوی گفت: چاووشی بینیاز از هر درجه و عنوانی در بین عام و خاص است و معنی دقیقی از هنرمند ممتاز را به خود منصوب کرده است. او همچنین بینیاز از هر توجهی است. زمانی سبک چاووشی بهاشتباه زیرزمینی نامیده شد و بعدها که ممیزان متوجه اصالت آن شدند، راه را بهصورت رسمی برای فعالیت این هنرمند هموار کردند.
وی افزود: بااینوجود، چاووشی بازهم بینیاز از توجه خاص، نشان و درجه است که آثارش با مضامین اهل بیت(ع)، فلسطین، ماه محرم، قرآنسوزی، جنگ تحمیلی ۱۲روزه و اینک جنگ رمضان مورد توجه عموم مردم هنردوست؛ از کف خیابان تا صدر است.
این پژوهشگر موسیقی بیان کرد: البته دیگر آثار زیبا و دلنشین تغزلی مردموار چاووشی در سبک و سیاقهای مختلف موسیقایی مورد توجه مردم قرار گرفته است و نشاندهنده این است که این هنرمند نهتنها مرد خاص موسیقی مردموار پاپ ایرانی بلکه مرد خاص موسیقی ملی ایران است.
مهدوی گفت: چاووشی با رفتارهای آتش به اختیار خود، هنر و هنرمند بودن را در راستای توجه به مردم دوستدار فلات عزیز ایران معنایی دیگر بخشیده است. ایران و ایرانی به او افتخار میکند که چنین فرزند پاک و خوش نهادی دارد و سخن و انتقادش را در کنار خلق اثر هنری با شهامت به گوش مسئولان میرساند.
وی با اشاره به مضمون قطعه «حسبیالله» اظهارداشت: این اثر، رمز دوم عملیات بعد از «علاج» است که چاووشی آن را در جریان جنگ تحمیلی ۱۲روزه منتشر کرد، در ادامه نیز در جریان جنگ رمضان، «حسبیالله» منتشر شد؛ تکتک واژگان این اثر، کلیدواژههایی هستند که با صدای گرم، نرم و گرفته چاووشی، فرازهایی از عمق فاجعه از دومین جنگ تحمیلی آمریکایی صهیونی را برای گوشهای جهانیان معنابخشی میکند. اما فقط چاووشی و «حسبیالله» تنها قطعه حماسی این روزها نیست. بسیاری از هنرمندان همراه با شاعران در تلاشاند تا هر روز آثار تازه و جذابی را در حوزه موسیقی حماسی انتشار دهند.
