در شرایطی که روز چهارشنبه آینده مهلت آتشبس دو هفتهای در جنگ میان آمریکا و رژیم صهیونیستی با ایران به پایان میرسد، برقراری آتشبس در لبنان و بازگشایی تنگه هرمز به روی کشتیهای غیرنظامی از سوی جمهوری اسلامی ایران، امیدها را برای برگزاری دور دوم مذاکرات اسلامآباد افزایش داده است. با این وجود، بیاعتمادی ایران به آمریکا و رفتارهای متناقض دونالد ترامپ موجب شده است ناظران هفته جاری را هفتهای سرنوشتساز در عرصه تحولات جهانی ارزیابی کنند.
در چنین فضایی، در روزهای اخیر نشانههای مثبتی از تکمیل چارچوب توافق میان ایران و آمریکا آشکار شده است. همزمان با سفر فرمانده ارتش پاکستان به تهران و دیدار او با مقامات ایرانی برای میانجیگری در مذاکرات ایران و آمریکا و به موازات آن، سفر شهباز شریف نخستوزیر پاکستان به عربستان و واشنگتن، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا روز پنجشنبه آتشبس میان اسرائیل و لبنان را به عنوان یکی از شروط اعلام شده ایران برای تداوم مذاکرات محقق کرد و عصر دیروز نیز سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران از آزادی موقت تردد تمام کشتیهای تجاری در تنگه هرمز تا پایان دوره آتشبس خبر داد . این پیام عراقچی گویای تحقق یکی از پیش شرط های طرف ایرانی برای بازگشایی تنگه هرمز یعنی برقراری آتش بس در لبنان بود.
در همین حال، رئیسجمهوری آمریکا با اشاره به پیشرفت مذاکرات، از احتمال برگزاری دور جدید گفتگوهای تهران-واشنگتن در هفته جاری خبر داد و مدعی شد که ایران به توافق «بسیار نزدیک» است. اکسیوس رسانه آمریکایی هم از احتمال برگزاری این مذاکرات برای روز یکشنبه در اسلام آباد خبر داد.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که مقامات ایرانی بر لزوم تداوم آتشبس فراگیر و پایان دائمی درگیریها به عنوان شرایط اصلی هرگونه توافقی تأکید کردهاند و سران آمریکا هم این روزها بیش از گذشته از امید خود برای دستیابی به توافق سخن می گویند. هر چند، ناوگان جدید از نیروهای آمریکا طی روزهای آتی به خاورمیانه می رسند و به نظر میرسد رئیس جمهوری آمریکا در اندیشه پیشبرد توافق موازی با فشار نظامی بر روی ایران است.
به گزارش اطلاعات، همه این رویدادها در حالی است که آتش بس ۲ هفته ای میان ایران و آمریکا، بامداد چهارشنبه ـ ۲ اردیبهشت ـ به پایان می رسد و بنابر گفته منابع مطلع هنوز اختلافاتی میان دو کشور بر سر برخی موضوعات پابرجاست، در نتیجه، باید دید طی روزهای باقی مانده با رفع احتمالی این اختلافات توافق نهایی میان ایران و امریکا حاصل می شود یا آنکه شاهد از سرگیری درگیری ها در منطقه خواهیم بود.
عراقچی: تردد در تنگه هرمز تا پایان آتشبس آزاد است
سید عباس عراقچی وزیر خارجه دیروز اعلام کرد: در پی اعلام آتشبس در لبنان، عبور و مرور تمامی کشتیهای تجاری از طریق تنگه هرمز برای باقیمانده دوره آتشبس بهطور کامل آزاد اعلام میشود.این تردد باید در مسیر هماهنگشده و از پیش اعلامشده توسط سازمان بنادر و دریانوردی جمهوری اسلامی ایران انجام گیرد.
رئیس مرکز مطالعات وزارت امور خارجه هم با اشاره به اینکه ایران همچنان به باز نگه داشتن تنگه متعهد است، گفت: با توجه به شرایط فعلی، ممکن است ترتیبات جدیدی از جمله در زمینه امنیت، عبور ایمن و ملاحظات زیستمحیطی معرفی شود.
به گزارش ایرنا، سعید خطیبزاده در حاشیه «مجمع دیپلماسی آنتالیا» ترکیه در گفتگو با خبرنگاران ضمن تاکید بر اینکه تنگه هرمز باز خواهد ماند اما ممکن است قوانین جدیدی اعمال شود؛ گفت: هرگونه آتشبس باید تمامی مناطق درگیری از لبنان تا دریای سرخ را دربر بگیرد و این موضوع خط قرمز ایران است.
وی بیان اینکه ایران هیچ آتشبس موقتی را نمیپذیرد، افزود: چرخه درگیری باید همینجا برای همیشه پایان یابد.
تردد شناورهای نظامی از تنگه هرمز ممنوع است
یک مقام ارشد نظامی هم تاکید کرد: تردد شناورهای غیر نظامی در تنگه هرمز کماکان باید با هماهنگی با نیروی دریایی سپاه انجام شود.به گزارش خبرگزاری صدا وسیما، یک مقام ارشد نظامی تاکید کرد: تردد شناورهای نظامی از تنگه هرمز کماکان ممنوع است و صرفا شناورهای غیر نظامی از مسیرهای تعیین شده و با اجازه نیروی دریایی سپاه می توانند تردد کنند.
به گزارش تسنیم، یک منبع آگاه نیز ابعاد جدید توافق ایران و آمریکا ذیل آتشبس دو هفتهای درباره تنگه هرمز را فاش کرد و گفت: از ابتدای طرح آتشبس با واسطه پاکستان قرار بود ایران اجازه تردد روزانه تعدادی کشتی را صادر کند. اما پس از اجرا نشدن آتشبس در لبنان و عدم پذیرش تعمیم توافق توقف آتش به حزبالله و رژیم صهیونیستی، ایران توافق تردد کشتیها در تنگه را به حالت تعلیق درآورد.
این منبع آگاه تاکید کرد این موضوع به اجرای برخی شروط و شرط آتش بس در لبنان بستگی داشت و اگر موضوع محاصره دریایی ادامه یابد، به عنوان نقض آتش بس تلقی شده و مسیر عبوری تنگه هرمز بسته خواهد شد.
ترامپ: از ایران به خاطر باز کردن تنگه هرمز متشکرم
رئیس جمهوری آمریکا از ایران به خاطر باز کردن تنگه هرمز پس از اجرایی شدن آتشبس در لبنان تشکر کرد.
ترامپ در پی اظهارات عراقچی وزیر خارجه ایران مبنی بر باز شدن تنگه هرمز در دوره باقی مانده آتش بس در تروث سوشیال نوشت: ایران اعلام کرد که تنگه هرمز به طور کامل باز و آماده عبور و مرور است، از شما تشکر می کنم.
رئیس جمهوری آمریکا همچنین با ادعای پیشرفت در مذاکرات میان تهران - واشنگتن اعلام کرد که احتمالا دور بعدی مذاکرات این هفته برگزار می شود.
به گزارش ایرنا، دونالد ترامپ روز پنجشنبه به وقت محلی در گفتگو با خبرنگاران گفت: احتمالا آخر هفته میلادی (شنبه و یکشنبه ) مذاکرات بیشتری با ایران انجام خواهد شد.
وی بار دیگر با تکرار ادعاهای خود مبنی بر اینکه ایران «نمیتواند سلاح هستهای داشته باشد» مدعی شد: «ما به توافق بسیار نزدیک هستیم.»
رئیس جمهوری آمریکا در عین حال به خبرنگاران گفت که ممکن است نیازی به تمدید آتشبس با ایران نباشد؛ آتشبسی که هفته آینده منقضی میشود.
ترامپ به خبرنگاران در کاخ سفید گفت: میتوانم به شما بگویم که ما خوب پیش میرویم. مطمئن نیستم که نیاز به تمدید باشد.
به رغم این اظهارات، لحظاتی بعد، ترامپ در پاسخ به اینکه اگر ایالات متحده و ایران نتوانند به توافق دائمی برسند چه اتفاقی خواهد افتاد، بار دیگر زبان تهدید را تکرار کرد و مدعی شد: اگر توافقی حاصل نشود، جنگ از سر گرفته میشود.
رئیس جمهوری آمریکا همچنین مدعی شد: اگر توافقی با ایران حاصل شود، ممکن است برای امضای آن به پاکستان برود.
رئیس جمهوری آمریکا همچنین مدعی شد: آنها پذیرفتهاند که «غبار هستهای» (ذخایر اورانیوم غنیشده) را به ما پس بدهند. ما توافقات بسیار زیادی با ایران داریم و فکر میکنم اتفاقات بسیار مثبتی در راه است.
وی افزود: ما با ایران برای بازیابی اورانیوم و انتقال آن به ایالات متحده همکاری خواهیم کرد اما هیچ پولی به عنوان بخشی از توافق احتمالی به ایران پرداخت نخواهد شد.
ترامپ تصریح کرد: ایران کشوری قدرتمند است و جنگجویانی سختکوش دارد.
ترامپ گفت: دو ماه از این جنگ گذشته است. ما ۱۸سال و همچنین چهار سال در جنگهای دیگر بودیم اما باید بگویم ما خیلی زود پیروز خواهیم شد.رئیس جمهوری آمریکا با اشاره به احتمال قریبالوقوع بودن تحولات در ارتباط با ایران گفت: باید به تحولات در یک هفته آینده توجه کنیم. باید ببینیم در طول هفته آینده چه اتفاقی میافتد.
ادعای اکسیوس
در همین حال،رسانه آمریکایی آکسیوس مدعی شد: مذاکرات واشنگتن و تهران این هفته با وجود شکافهای قابل توجه باقی مانده، پیشرفت داشته است.
به گزارش تسنیم، اکسیوس در خبری دیگر اعلام کرد: دور بعدی مذاکرات ایران ـ آمریکا احتمالا یکشنبه برگزار میشود.
آکسیوس همچنین به نقل از مقامات آمریکایی مدعی شد که واشنگتن در حال بررسی آزادسازی ۲۰میلیارد دلار از داراییهای ایران در ازای تحویل ذخایر اورانیوم غنیشده این کشور است.
به گفته منبعی آگاه از تلاشهای میانجیگری، ایران و آمریکا در حال مذاکره بر سر یادداشت تفاهم سه صفحهای هستند.
خبرگزاری انگلیسی رویترز هم به نقل از یک منبع پاکستانی اعلام کرد: مذاکرات حضوری ایران و آمریکا به زودی برگزار می شود.این مذاکرات میتواند به یک یادداشت تفاهم و به دنبال آن یک توافق جامع ظرف ۶۰روز منجر شود.
پولیتیکو: ترامپ آماده امتیاز دادن به ایرانیهاست
پولیتیکو دیگر رسانه آمریکایی هم به نقل از یک مقام ارشد در کشورهای حوزه خلیج فارس که نخواسته نامش فاش شود، نوشت: ترامپ به دلیل اشتیاق وافر برای اتمام این جنگ، احتمالاً امتیازات و مصالحههای بیشتری را قبول خواهد کرد.
رئیس جمهوری: ایران به دنبال صلح، ثبات در منطقه است
دکتر مسعود پزشکیان رئیس جمهوری نیز روز پنجشنبه در دیدار با «عاصم منیر» فرمانده ارتش پاکستان و میانجی مذاکرات با تاکید بر رویکرد ایران در تقویت وحدت جهان اسلام، با قدردانی از نقشآفرینی اسلامآباد در میانجیگری و برقراری آتشبس، گفت: تهران خواهان صلح و ثبات پایدار در منطقه است و بر احقاق حقوق ملت ایران در چارچوب موازین حقوق بینالملل تأکید دارد.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی دولت، پزشکیان با تأکید بر اینکه ایران همه کشورهای اسلامی را برادران خود میداند و این نگاه ریشه در سیره پیامبر اکرم(ص) دارد، گفت: در عین حال، اقدامات اخیر در هدف قرار دادن پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه، در چارچوب ضرورتهای دفاعی و در پاسخ به شرایط تحمیلشده صورت گرفته است.
وی با قدردانی ویژه از نقش پاکستان به عنوان یک کشور اسلامی در پیگیری توقف جنگ اظهار داشت: تلاش های مسئولانه و پیگیرانه پاکستان مایه خرسندی است و سایر کشورهای اسلامی هم باید رویکردی مشابه اتخاذ کنند؛ چرا که در این صورت، دشمنان امت اسلامی قادر به پیشبرد اهداف خود نخواهند بود.
رئیس جمهوری با تأکید بر پایبندی ایران به چارچوبهای حقوق بینالملل افزود: ایران به دنبال احقاق حقوق ملت خود در چارچوب قوانین بینالمللی است و پس از پایان جنگ، ضروری است کشورهای منطقه با تقویت همکاریهای متقابل، زمینهساز صلح و امنیت پایدار شوند.
فرمانده ارتش پاکستان هم در این دیدار با ابراز خرسندی از میزبانی جمهوری اسلامی ایران و رهبر معظم انقلاب و ملت ایران قدردانی و پیام تسلیت عمیق نخستوزیر و مردم پاکستان را در پی شهادت حضرت آیتالله العظمی خامنه ای، فرماندهان و شهروندان ایرانی ابلاغ کرد.
مارشال عاصم منیر با اشاره به تحولات جاری منطقه اضافه کرد: هرچند این جنگ پایان خواهد یافت، اما منطقه به شرایط پیش از آن باز نخواهد گشت و ضروری است همه کشورها برای بازسازی، ثبات و آرامش منطقه همکاری مشترک داشته باشند.
قالیباف: طرف مقابل بدعهدی میکند
رئیس مجلس شورای اسلامی هم در دیدار با فرمانده ارتش پاکستان با بیان اینکه ایران به دنبال صلح فراگیر برای ایران و تمام منطقه است، گفت: ایران برای برقراری صلح و امنیت کامل در منطقه مصمم است اما طرف مقابل همیشه با بدعهدی، مانع به نتیجه رسیدن اقدامات میشود.
به گزارش خانه ملت، محمدباقر قالیباف در دیدار ژنرال عاصم منیر، اضافه کرد: امیدوارم کسانی که جنگ را شروع کردند و امروز بشدت به دنبال توقف آن هستند، رفتارهای بی اعتمادساز گذشته را بطور واقعی در کردار و عمل خود پایان دهند.
رئیس مجلس با اشاره به موضوع برقراری آتش بس فراگیر در همه مناطق درگیری به عنوان یکی از بندهای توافق اولیه آتشبس ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان و یادآوری لزوم نظارت کشور میانجی بر تحقق این مساله، گفت: در گفتگو با رئیس مجلس لبنان هم تاکید کردم که لبنان جزء لاینفک آتش بس همه جانبه است و نقش مهمی در حرکت رو به جلو برای صلح پایدار در منطقه دارد.
آمادگی همه جانبه نیروهای مسلح برای دفاع از کشور
فرمانده قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا(ص) هم در دیدار با «فیلد مارشال عاصم منیر» فرمانده ارتش پاکستان گفت: امروز کسی تردید ندارد که در صورت شرارت دشمن، نیروهای مسلح برای دفاع همه جانبه آماده هستند.
سرلشکر علی عبداللهی، در این دیدار از مواضع حمایتی دولت و ملت پاکستان از ایران در جریان جنگهای تحمیلی دوم و سوم قدردانی و دو کشور را عمق راهبردی همدیگر ارزیابی کرد و توضیحاتی درباره جنگ تحمیلی اخیر داد.
شما چه نظری دارید؟