مرتضی جوهری

موساد در آغاز فعالیت خود فقط تعدادی مأمور داشت که همه آنها تازه‌کار و کم تجربه بودند؛ به غیر از تعدادی که در گذشته در ایرگون و لحی و هاگانا خدمت می‌کردند، لذا این سازمان به سختی می‌توانست با سازمان های سیا، ام آی ۶ انگلیس یا کا.گ.ب شوروی رقابت کند؛ با این حال آنها عزم خود را جزم کرده بودند تا وارد بازی بزرگان شوند. بن گوریون، نخست وزیر وقت اسرائیل در تلاش بود با استفاده از سرویس تازه تأسیس خود، تاریخ این رژیم را رقم بزند. همان زمان گزارش هایی به دست مقامات اسرائیل رسید مبنی بر اینکه یک مقام رده بالای اسبق نازی که در کشتار یهودیان در جنگ جهانی دوم دست داشت، به آرژانتین پناهنده شده بود تا از هرگونه محاکمه و دادگاهی فرار کند.
در فوریه ۱۹۶۰، دو مامور موساد به بوئنوس آیرس فرستاده شدند. این مأموران به محض شروع کار در این شهر برای خود جاسوسانی جذب کردند. جاسوس‌هایشان به آنها گفته بودند «آدولف آیشمن» با هویت جعلی در این شهر زندگی می کند. آنها پس از پیگیری ها و تجسس های لازم، موفق شدند آدرس آیشمن را پیدا کنند که در خیابان «گاریبالدی» بود؛ درمحله ای به نام «سنفرناندو» که در حال ساخت بود و تکمیل نشده بود و به همین دلیل هنوز خانه های بسیار کمی در آنجا ساخته شده بود.
 مأموران موساد در جستجوی مردی به نام «ریکاردو کلمنت» بودند که سرکارگر یک کارخانه اتومبیل سازی بود. آنها ابتدا تصمیم می گیرند هنگام خارج شدن کلمنت از خانه اش از او عکس بگیرند، اما متوجه می شوند ریکاردو کلمنت کسی نیست جز خود آیشمن که به راحتی تردد می کرد.
بن گوریون از مأموران خود خواست کاری غیرممکن انجام دهند؛ نازی سابق را بربایند و مخفیانه به اسرائیل ببرند، بدون آنکه مقامات نظامی آرژانتین را از این‌کار مطلع کنند؛ چراکه می توانست موجب یک بحران دیپلماتیک شود که دولت اسرائیل لزومی در ایجاد آن نمی دید. این‌گونه بود که بن گوریون به موساد دستور داد آیشمن را نکشند.
 حذف آیشمن در آرژانتین کاری برای موساد نداشت، اما درحقیقت او می‌خواست آنها تمامی تلاش خود را روی ربودن او و انتقالش به اسرائیل متمرکز کنند و ترتیب محاکمه او را در تل آویو بدهند. بن گوریون فهمیده بود این یک موقعیت عالی برای مطرح کردن و پررنگ کردن رخداد هولوکاست و ارتباط بین هولوکاست و تأسیس اسرائیل به شمار می رفت.
سرانجام ۱۱ می ۱۹۶۰ پس از سه ماه طراحی، تمرین وآماده سازی، عملیات در بوئنوس آیرس آغاز شد. آن روز عصر، چهار مأمور موساد نزدیک محل سکونت آیشمن مستقر شدند و منتظر ماندند تا از محل کار خود به خانه برگردد.
یکی از این مأموران «رافائل ایتان» (Rafael Eitan) بود که فرماندهی این عملیات را برعهده داشت و از آن زمان به «رافی» معروف شد. او یکی از مأمورین برجسته موساد بود و تا زمان مرگ در سال ۲۰۱۹ چندین شغل عوض کرد. شخصیتی چندبعدی و چندپتانسیلی داشت و از مجسمه سازی، کشاورزی، تجارت تا تولید مواد شیمیایی تخصص داشت؛ ویژگی که تمامی مأموران ارشد و فرماندهان موساد باید داشته باشند.
ادامه دارد...