آیین یادبود زندهیاد یوسف مجیدزاده، استاد و پژوهشگر برجسته باستانشناسی ایران، در سالن همایش موزه ملی ایران برگزار شد. در این نشست، باستانشناسان و پژوهشگران میراث فرهنگی با روایت خاطرات خود از کاوشهای باستانشناختی و بیان ویژگیهای علمی و انسانی زندهیاد مجیدزاده، یاد و نام او را گرامی داشتند.
به گزارش ایبنا، در ابتدای این نشست، جبرییل نوکنده، رئیس موزه ملی ایران، با اشاره به جایگاه برجسته مجیدزاده در باستانشناسی ایران گفت: «استاد مجیدزاده یکی از ستونهای استوار باستانشناسی ایران بود. او بیش از شش دهه در عرصه میراث فرهنگی و باستانشناسی ایران آموزش داد، نوشت، کاوید و سخنرانی کرد و در دادگاههای بینالمللی با صلابت از حقوق میراث فرهنگی ایران دفاع کرد. او تمام عمر خود را وقف این میراث گرانبها کرد.»
به گفته رئیس موزه ملی ایران، تداوم پژوهشها در دوران محدودیت نیز از دیگر دستاوردهای مجیدزاده بود. او در دورههایی که اجازه کاوش نداشت، دست از کار نکشید و با انتشار کتابها و آثار مرجعی همچون «ایران در آغاز شهرنشینی» و انجام پژوهشهای بنیادینی مانند «تاریخ و تمدن ایلام»، چراغ دانش را همواره روشن نگه داشت.
نوکنده در ادامه افزود: «کتاب ایلام ایشان همتراز برترین آثار ایرانشناسان جهان است. مجموعه چندجلدی او در حوزه باستانشناسی بینالنهرین نیز نشان داد که یک پژوهشگر ایرانی تا چه اندازه میتواند در شناخت هنر، تاریخ و فرهنگ ایران و میانرودان توانمند باشد.»
او همچنین مردمیکردن حفاظت از میراث فرهنگی در جیرفت را از دیگر ویژگیهای فعالیتهای مجیدزاده دانست و تأکید کرد که او در جریان کاوشهای این منطقه، حفاظت از میراث فرهنگی را به امری مردممحور تبدیل کرد.
محمدابراهیم زارعی، رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، در ادامه این نشست با اشاره به تجربه شاگردی خود نزد مجیدزاده گفت: «صحبت کردن از استاد مجیدزاده بسیار سخت است، اما از اینکه در اینجا هستم و درباره او سخن میگویم، بسیار خرسندم. شاگرد ایشان بودم و تا دو ماه پیش نیز با او در ارتباط بودم.
ما ورودیهای سال ۱۳۶۳ دانشگاه بودیم و هنوز استاد مجیدزاده را ندیده بودیم. تنها میشنیدیم که درباره او میگفتند کمسواد است! با کمال وقاحت چنین حرفهایی میزدند. اما وقتی درس بینالنهرین را با ایشان گذراندیم و در کلاس درس او حاضر شدیم، تازه متوجه شدیم با چه دانشمندی روبهرو هستیم.
مجیدزاده در دانش خود بسیار سخاوتمند بود. بهراستی، تمام تلاش و توانش را به کار میگرفت تا به پرسشهای دانشجویانش پاسخ دهد. درس دیگری که بهاجبار به او سپردند، باستانشناسی ایلام بود. به یاد دارم که میگفت متخصص ایلام نیست، اما تلاش خود را خواهد کرد. بااینحال، آن درس را در نهایت استادی و به بهترین شکل ارائه کرد. جزوهای هم که در این زمینه نوشت، چنان ارزشمند بود که بعدها بهصورت کتاب منتشر شد.»
رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری کشور در ادامه با انتقاد از کنار گذاشتن مجیدزاده از فعالیتهای دانشگاهی اظهار کرد: «مجیدزاده را به دلایلی واهی و نابخردانه کنار گذاشتند؛ چون سختگیر بود و با کسی تعارف نداشت. همین مسأله باعث شد بسیاری بگویند که او نباید باشد. با این تصمیم، همه نسلهای بعدی را از حضور و دانش او محروم کردند.او زندگی را در نهایت سختی گذراند. یک بار به من گفت که مجموعه لغتنامه دهخدایش را فروخته است تا هزینههای زندگیاش را تأمین کند.این مجیدزاده بود که تمدن جیرفت را به جهان شناساند؛ دستاوردی که مایه افتخار همه ایرانیان است. تردیدی ندارم که نام او در تاریخ ایران باقی خواهد ماند.»
شما چه نظری دارید؟