ریحانه دوستدار

تصور کنید در مسیر درمان روانی هستید. جلسات درمانی منظمی دارید و گمان می‌کنید همه‌چیز رو به راه است. اما به محض اینکه از جلسه خارج می‌شوید و زندگی روزمره دوباره آغاز می‌شود، احساس می‌کنید دارید دوباره به همان رفتارها و افکار قدیمی برمی‌گردید. نگران نباشید، شما تنها نیستید. این اتفاق برای بسیاری از افراد می‌افتد، و دلیل اصلی آن، نداشتن روتین مراقبت از خود یا همان «Self-Care» است. روان‌درمانی مؤثر است، اما اگر فقط به همان ۹۰ دقیقه در هفته محدود بماند، نمی‌تواند معجزه کند. آنچه بین جلسات انجام می‌دهید، یعنی چگونگی مراقبت از خود، همان چیزی است که تفاوت ایجاد می‌کند. در ادامه با پنج عادت ساده و کاربردی آشنا می‌شوید که می‌توانند سلامت روان شما را تقویت کرده و فرآیند درمان را سرعت ببخشند.

۱. غذای سالم، حال خوب
«چی بخوریم؟» فقط یک دغدغۀ فیزیکی نیست؛ آنچه وارد بدن می‌کنیم، مستقیم بر خلق‌وخو، تمرکز و انرژی ما اثر می‌گذارد. تغذیۀ سالم یعنی توجه به تعادل غذایی که متناسب با بدن خودمان باشد. بدن و ذهن به مواد مغذی نیاز دارند. به‌جای شیرینی‌های موقت، بهتر است سراغ خوراکی‌هایی برویم که انرژی پایدار و حال بهتر برایمان به همراه دارند.اگر تا کنون به تأثیر غذایی که می‌خورید بر احساستان دقت نکرده‌اید، حالا وقتش رسیده است.
۲. تحرک؛ داروی ضدافسردگی طبیعی
سه جلسه تمرین هوازی در هفته، هر کدام فقط ۳۰ دقیقه، می‌تواند علائم اضطراب یا افسردگی را تا ۷۰ درصد کاهش دهد. این آمار شگفت‌انگیز است. پیاده‌روی سریع، دوچرخه‌سواری، یا حتی یک رقص ساده در خانه، کافی‌ است تا بدنتان را حرکت دهید و حالتان بهتر شود. اگر به جسم خود بی‌توجهی کنید،  نه فقط حال روانیتان افت می‌کند، بلکه مشکلات جسمی هم زودتر سراغتان می‌آید.

۳. خلاقیت؛ ویتامین روح
مطالعات نشان داده‌اند که خلاق نبودن می‌تواند به افسردگی منجر شود. چرا؟ چون ما انسان‌ها نیاز داریم چیزی بسازیم، چیزی بیافرینیم یا چیزی بیان کنیم. نوشتن، نقاشی، نواختن ساز، رقصیدن، یا حتی آشپزی خلاقانه، می‌تواند این نیاز را پاسخ دهد. فرقی نمی‌کند نتیجه کارتان چقدر حرفه‌ای باشد، مهم این است که درگیر فرآیند خلاقانه شوید. بگذارید ذهنتان آزادانه بچرخد، رنگ بریزد، یا نت بنوازد.

۴. روابط گرم؛ پادزهر تنهایی
در دورانی زندگی می‌کنیم که انزوای اجتماعی در حال تبدیل شدن به یک اپیدمی است. هیچ تکنولوژی‌ای نمی‌تواند جای گرمای تماس انسانی واقعی را بگیرد. داشتن چند رابطۀ سالم با افرادی که به شما اهمیت می‌دهند ـ چه خانواده، دوستان یا همکاران نزدیک ـ برای سلامت روان شما حیاتی است.
اگر مدت‌هاست احساس تنهایی می‌کنید، شاید وقت آن رسیده است که ارتباطتان با یک دوست قدیمی را زنده کنید یا قدمی کوچک به‌سوی رابطه‌ای تازه بردارید.

۵. ذهن‌آگاهی؛ توقفی برای نجات
تمرین‌های ذهن‌آگاهی مانند مراقبه، ذکر گفتن، یوگا یا حتی تنفس آگاهانه، فرصتی هستند برای «ایست» زدن به ذهن پرهیاهو. این تمرین‌ها ما را از واکنش‌های تکانشی یا رفتارهای مخرب دور می‌کنند و به ما فرصت می‌دهند تا از زاویه‌ای دیگر به مسائل نگاه کنیم.
ذهن‌آگاهی کمک می‌کند تا در لحظه حاضر باشیم، بدون قضاوت و از زندگی آگاهانه‌تر لذت ببریم.

مراقبت از خود یعنی ادامه دادن مسیر
خیلی‌ها تصور می‌کنند که درمان در اتاق مشاور تمام می‌شود، اما واقعیت این است که ۹۰ دقیقه درمانی در هفته، در برابر ۹۹۰۰ دقیقه‌ای که در دنیای واقعی می‌گذرانید، بسیار اندک است. کسانی که در مسیر درمان باقی می‌مانند و پیشرفت می‌کنند، معمولاً یک برنامۀ محکم مراقبت از خود دارند که آنها را نگه می‌دارد.
روان‌درمانی ابزاری ارزشمند است، اما ترکیب آن با مراقبت و انضباط شخصی، ترکیبی نیرومند است که شما را در صندلی راننده، زندگیتان می‌نشاند.
مراقبت از خود نیاز به زمان و اراده دارد. طبیعی است که گاهی حوصله‌اش را نداشته باشید، اما اگر آن را رها کنید، روند درمانتان به‌شدت کند خواهد شد. برای سلامت روان خود وقت بگذارید، درست مانند سلامت جسمتان.
مراقبت از خود یک نیاز اساسی است برای هرکسی که می‌خواهد حال بهتری داشته باشد و در زندگی رشد کند. اگر در مسیر درمان هستید ـ یا حتی اگر نیستید ـ از امروز شروع کنید. فقط با پنج عادت ساده.
یادتان باشد: بهترین مراقبِ حالتان، خودِ شما هستید.