«مجتبی امیری» رئیس دانشکده حکمرانی دانشگاه تهران در گفت‌وگو با ایلنا درباره موج بیکاری‌ها و تنگناهای معیشتی استخوان‌سوزتر از همیشه در روزهای آتش بس  و از طرف دیگر وظیفه دولت برای حمایت از ملت عنوان کرد: اساس و پایه بقای یک جامعه برخورداری همه شهروندان آن از اقتصاد سالم و رفاه است و در مراحل بعدی برخورداری از آزادی، امنیت و عدالت. اقتصاددان‌ها می‌گویند هر جامعه‌ای چند نظام اصلی دارد که اولین آن نظام اقتصادی است که کارکرد آن تامین معیشت شهروندان برای تداوم زندگی آن‌ها است. 

اگر کارگران و نیروهای مولد جامعه را پاس می‌داشتیم، اعتراضات دی ماه هرگز  رخ نمی‌داد

او ادامه داد: نظام اقتصادی توسط افراد یا همان نیروی کار فعال شکل می‌گیرد. در بحران‌هایی مانند آنچه برای کشور ما ایجاد شده، آسیب‌هایی شکل می‌گیرد که در حال حاضر جامعه ما با آسیب اقتصادی مواجه است. ما در این مدت معضلاتی را پشت سر گذاشتیم، ابتدا اعتراضات آغاز شد که بعد از مدتی به آشوب کشیده شد، سپس دشمن به طمع افتاد که بتواند در کشور هرج و مرج ایجاد کند به این امید که بتواند نظام را ساقط کرده و خودشان کشورمان را تصاحب کنند.

رئیس دانشکده حکمرانی تاکید کرد که  همه این مسائل و همان اعتراضات از اقتصاد آغاز شد. شاید اگر ما در این سال‌ها موفق شده بودیم، نیروهای مولد جامعه مانند کارگران و افرادی که اساس جامعه بر تلاش‌های آن‌ها استوار است، پاس بداریم، هرگز این اتفاقات رخ نمی‌داد.

هم با تحریم مواجه بودیم هم با اختلاس و رانت‌خواری

این استاد دانشگاه با یادآوری اینکه در همه این سال‌ها هم با تحریم مواجه بودیم و هم با انواع سوء‌مدیریت‌ها، اختلاس، فساد اقتصادی و رانت‌خواری افزود: این موارد باعث شکل‌گیری اعتراضات در کشور شد و دشمن هم سوار بر این اعتراضات، جنگی را به ما تحمیل کرد. بعد از جنگ آسیب‌ها به ویژه برای برخی اقشار جامعه مضاعف شد. برخی کارخانه‌ها با اختلال در تولید مواجه شده‌اند و برخی واحدهای اقتصادی اقدام به تعدیل نیروی انسانی کرده‌اند و در نتیجه بعضی از شهروندان مشاغل و کسب و کار خود را از دست داده‌اند و در کنار این موضوعات باید به مشکلات افراد دارای مشاغل و کسب و کارهای اینترنتی هم توجه کرد. 

پایه حکمرانی دفاعی، رفاه اقتصادی آحاد جامعه است

امیری معتقد است که پایه حکمرانی دفاعی ما رفاه اقتصادی آحاد جامعه است. ابتدا باید زندگی مردم به‌ویژه نیروهای مولد جامعه تامین باشد، زیرا فعالیت این نیروها هم موجب تامین معیشت خودشان می‌شود و هم خیرِ فعالیت آن‌ها به جامعه می‌رسد. از پیش از جنگ البته شرایط اقتصادی در حال حرکت به سمتی بود که برخی دوستان پیشنهاد دادند که باید شبیه شرایط زمان جنگ، کوپن توزیع شود تا بخش بی‌بضاعت جامعه که صدای‌شان به جایی نمی‌رسد، بتوانند حداقل‌های زندگی خود را تامین کنند. 

طبق پژوهش نخبگان، مسئولان امور اهتمام نکردند

او با اشاره اینکه چند سال پیش پژوهشی درباره میزان خط فقر در تهران برای مالکان و مستاجران انجام شد، گفت: همه این مباحث توسط نخبگان کشور مطرح می‌شد، اما متاسفانه آن‌ها که باید به این مباحث گوش داده و برای حل آن‌ها اهتمام می‌کردند، اقدامی نکردند و کار به این وضعیتی کشیده شد که امروز جامعه با آن مواجه است. 

نمی‌شود کشور را با صدقه دادن اداره کرد

این عضو هیئت علمی دانشگاه تهران تاکید کرد: کالابرگی که امروز در جامعه توزیع می‌شود تنها یک مُسکن است نه راهگشا و راهکار. زمانی این نقد را مطرح می‌کردیم که نمی‌شود کشور را با صدقه دادن اداره کرد و حتی صدقه‌ای که داده می‌شود، باید زمینه مولد شدن فرد را فراهم کند نه اینکه افراد به آن وابسته شوند. نیروی انسانی ما به شدت اهل کار است و تنها نیاز دارد که براساس عقلانیتی که در بخش‌های مختلف جامعه باید بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد، به کار گرفته شوند. 

اقتصاد رفاقتی باید جای خود را به اقتصاد رقابتی دهد

او تصریح کرد: ضروری است در بخش اقتصادی، تحولی در جامعه ایجاد کنیم که تلاش و کارآیی افزایش یابد و در بخش اقتصاد عمومی جامعه اعم از عرصه خدمات یا تولید، علم‌محوری را مبنای هر اقدامی قرار دهیم. اداره یک جامعه بر اساس علم و دانش علوم انسانی و علوم اجتماعی انجام می‌شود و باید بپذیریم همچنان‌که در پزشکی تابع علم هستیم، در بخش اقتصاد، مدیریت و جامعه باید علم و تخصص را به رسمیت شناخته و علم‌محور عمل کنیم به این معنا که رانت‌خواری، اختلاس، فساد و اقتصاد رفاقتی باید جای خود را به اقتصاد رقابتی دهند. 

امیری اضافه کرد: جامعه امروز به خاطر افرادی هزینه می‌دهد که زمینه این وضعیت را ایجاد کرده‌اند به‌ویژه در بعد اقتصاد و تامین نیازهای اولیه مردم. امروز به افرادی از منظر حکمرانی نیاز داریم که خیر عمومی را در جامعه ایجاد کنند. مانند آن‌هایی که در جنگ ۱۲ روزه و جنگ اخیر جانفشانی کردند. بیش از مردم هم مسئولان باید خیر عمومی را در جامعه جاری کنند.

طبقات فقیر باید در کانون توجه مسئولان باشند

به باور رئیس دانشکده حکمرانی دانشگاه تهران، امروز باید طبقات فقیر جامعه توسط مسئولان در اولویت و کانون توجه قرار گیرند. امام خمینی (ره) بسیار تاکید داشتند که در سیاست‌گذری‌ها باید مستضعفان را در اولویت قرار دهیم. ما باید به سمت اجرای سیاست‌های مولد عدالت و برابری در جامعه حرکت کنیم و مردم نشان داده‌اند اجرای این حق را از دست‌اندرکاران اداره جامعه انتظار دارند.

امنیت به دنبال رفاه مستمر می‌آید

این عضو هیئت علمی دانشگاه تهران خاطرنشان کرد: رفاه، هدف حکومت اسلامی است. به دنبال رفاه مستمر امنیت خواهد آمد. وقتی حداقل‌های زندگی مردم را تامین کردیم می‌توانیم با آن‌ها وارد گفتگو شده و نیازهای متعالی را در کانون توجه قرار دهیم تا جامعه به ثبات مورد نیاز خود دست یابد.