به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از سیانان، این واقعیت جدید نتیجه تلاشهای بیوقفه ایران برای مرتبط کردن سرنوشت هر دو درگیری و همچنین اولویتهای به طور فزاینده متفاوت رئیس جمهوری آمریکا و نخستوزیر اسرائیل است. تبادل آتش ۱۲ ساعته بین اسرائیل و ایران روز دوشنبه به سختی به پایان رسیده بود که نقش کلیدی لبنان بار دیگر مطرح شد.
همزمان با اعلام آتشبس علیه اسرائیل، سپاه پاسداران ایران تهدید کرد که اگر اسرائیل حملات خود را به ایران و لبنان، جایی که قدرتمندترین نیروی نیابتی منطقهای تهران، حزبالله، مستقر است، متوقف نکند، این حملات را از سر خواهد گرفت.
قرارگاه خاتم الانبیا، یکی از بازوهای کلیدی سپاه پاسداران، روز دوشنبه در بیانیهای اعلام کرد: «تأکید میشود که در صورت ادامه تجاوزات و اقدامات خصمانه - از جمله در جنوب لبنان - اقدامات بسیار شدیدتر و کوبندهتری نسبت به قبل در راه خواهد بود.» اگر ایران به این تهدید عمل کند، اسرائیل و ایران میتوانند به زودی دوباره درگیر جنگ شوند.
اسرائیل پیش از این چند حمله هوایی جدید در جنوب لبنان انجام داده، زیرا مقامهای ارشد اسرائیلی تلاشهای ایران برای پیوند دو جبهه را رد کرده و قول دادهاند که حملات به حزبالله را تشدید کنند. ایران نه تنها خود را دوباره به این پیوند متعهد میداند، بلکه به نظر میرسد راهبردی را که از زمان توافق آمریکا و ایران بر سر آتشبس در ماه آوریل دنبال کرده، تشدید میکند.
روزهای اول آن آتشبس با اختلاف نظرهایی بر سر اینکه آیا لبنان را هم شامل میشود یا خیر، همراه بود. اسرائیل در ابتدا تلاشها برای وادار کردن خود به توقف حملات به همسایه شمالی را رد کرد، حتی با اینکه مقامات ایرانی و میانجیگران پاکستانی اصرار داشتند لبنان بخشی از این توافق است. اما تماس تلفنی دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به او گفت که برای جلوگیری از فروپاشی آتشبس با ایران، به این توافق پایبند باشد.
این اولین نشانه - برای ایران و بقیه منطقه - بود که ترامپ اجازه نخواهد داد جنگ اسرائیل علیه حزبالله مانع فرصتی برای پایان دادن به جنگی با ایران شود که از نظر اقتصادی و سیاسی پرهزینه شده است. در حالی که ترامپ تمایلی به از سرگیری جنگ با ایران نداشته، نتانیاهو به طور خصوصی چشمانداز دیپلماسی ایالات متحده و ایران را رد و برای بازگشت به جنگ تلاش کرده است.
هر دو نفر قرار است در پاییز با انتخابات روبرو شوند: انتخابات میاندورهای برای ترامپ و انتخابات پارلمانی برای نتانیاهو که تصمیم میگیرد آیا او نخستوزیر باقی بماند یا نه. با توجه به قیمت بالای بنزین در ایالات متحده، جنگ یک مانع سیاسی برای ترامپ بوده است، در حالی که اهداف جنگی محققنشده در ایران تهدیدی جدی برای چشمانداز نتانیاهو محسوب میشود.
از نظر ژئوپلیتیکی، اسرائیل با تهدید بسیار بزرگتری از سوی ایران و حزبالله شکستناپذیر - و شاید حتی جسورتر - مواجه است، در حالی که منافع ایالات متحده بیشتر به سمت نگرانیهای اقتصادی ناشی از انسداد تنگه هرمز از سوی ایران متمایل است.
ایران هفته گذشته به سرعت از این اختلاف بهرهبرداری کرد. در حالی که اسرائیل هشدار داد حملات موشکی حزبالله به شمال سرزمینهای اشغالی باعث حملات اسرائیل به بیروت خواهد شد، ایران بار دیگر موضع خود را تغییر داد و تهدید کرد که در تلافی به اسرائیل حمله خواهد کرد.
مقامات اسرائیلی مصمم بودند و از پذیرش خط قرمز جدید ایران خودداری میکردند و میخواستند آزادی عمل خود را برای عملیات علیه حزبالله به هر شکلی که صلاح میدانند حفظ کنند. نتانیاهو - که به دیپلماسی ایالات متحده بیاعتماد و مشتاق بازگشت به جنگ بود - همچنین به تازگی نقشه راهی برای درگیری آشکار با ایران دریافت کرده بود.
و بنابراین، وقتی حزبالله صبح یکشنبه دو موشک به شمال اسرائیل شلیک کرد - که هر دو رهگیری شدند - نتانیاهو حملات بیروت را تأیید کرد و ظرف چند ساعت، ایران اولین موشکهای بالستیک خود را از زمان اجرای آتشبس آوریل به سمت اسرائیل شلیک کرد.
ترامپ بار دیگر مجبور شد برای جلوگیری (ناموفق) و در نهایت محدود کردن انتقام اسرائیل علیه ایران، مداخله کند، زیرا نمیخواست دیپلماسیاش با ایران - که بار دیگر تأکید میکند در مراحل پایانی است - از مسیر خود منحرف شود.
این چرخهای است که احتمالاً همچنان تکرار خواهد شد، بدون اینکه پایانی برای درگیری در لبنان و خط قرمز جدید ایران روی میز باشد. دیپلماسی بین اسرائیل و لبنان، که با هدف خلع سلاح حزبالله، متوقف کردن حملات اسرائیل به خاک لبنان و در نهایت خروج نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان انجام میشود، همچنان کاملاً به همکاری حزبالله وابسته است. آخرین توافق اسرائیل و لبنان خواستار توقف حملات حزبالله به اسرائیل و خروج نیروهای شبهنظامی آن از جنوب لبنان شده است. حزبالله این توافق را رد کرده و خواستار خروج نیروهای اسرائیلی از خاک لبنان شده است.
در اسلام آباد، جایی که چندین دور از مذاکرات آمریکا و ایران برگزار شده است، نگاهها به طور فزایندهای به لبنان نیز دوخته شده است. سپهبد عاصم منیر، از میانجیگران کلیدی این مذاکرات، روز جمعه با فرمانده کل نیروهای مسلح لبنان که در محاصره قرار دارد، دیدار کرد. این فرمانده مسئول خلع سلاح حزبالله و اطمینان از عدم بازگشت نیروهایش به جنوب لبنان خواهد بود.
مقامات نظامی پاکستان فقط گفتند که این دو نفر درباره «تقویت روابط دوجانبه» صحبت کردهاند، اما یک منبع آگاه منطقهای گفت که «بحثهایی» نیز در مورد کمک ارتش پاکستان به نیروهای مسلح لبنان در جنوب لبنان، دژ اصلی حزبالله، وجود دارد. این یک اذعان کوچک اما گویا از سوی یک میانجی کلیدی است که حل پازل دیپلماسی ایالات متحده و ایران فقط مستلزم کنار هم قرار دادن قطعات پازل توافق بر سر برنامه هستهای ایران، تنگه هرمز و داراییهای مالی مسدود ایران نیست.
لبنان هم یک قطعه کلیدی از این پازل است.