رویداد ۲۴ نوشت: با شروع جام جهانی، بسیاری از پلتفرمها، رسانهها، شبکهها و رسانههای خصوصی کوچک اقدام به تولید برنامه با محوریت جام جهانی کردهاند. تعداد این برنامهها آنقدر زیاد است که دست مخاطب را برای انتخاب حسابی باز میگذارد؛ از برنامههای صداوسیما گرفته تا عادل فردوسیپور و ورزشسه؛ از ابوطالب حسینی و امیرحسین قیاسی تا مهیار حسن؛ از آپارات اسپرت تا پرشیانا و... . در این رقابت سنگین، هر برنامهسازی سعی میکند با رو کردن آسهای جدید، مخاطب جذب کند. به همین دلیل، مخاطبان خسته از صداوسیمای پرسانسور و سیاستزده ـ حتی در پوشش جام جهانی ـ واکنشی مثبت به برنامههای اینترنتی و ماهوارهای نشان دادهاند. البته انتقادات زیادی را نیز میتوان به این برنامهها وارد کرد.
تلویزیون عصبانی شد، میثاقی اتهام زد
صداوسیما که سالها با عنوان تنها مرجع پخش و پوشش مسابقات، بهراحتی مخاطبان میلیونی در ایران را در اختیار داشت، حالا با رقبایی مواجه شده که بسیار بهتر و جذابتر برنامه میسازند. همین موضوع که رسماً روی تعداد مخاطبان تلویزیون تأثیر گذاشته، باعث عصبانیت صداوسیماییها شده است. این عصبانیت در مقطعی به واکنش افراطی محمدحسین میثاقی، مجری برنامه اصلی شبکه سه برای پوشش مسابقات جام جهانی، منجر شد.
او در ظاهر خطاب به عادل فردوسیپور و در واقع خطاب به تمام برنامهسازان گفت: «این روزها خاله شادونه و بابابرقی هم در حال ساختن برنامه برای جام جهانی هستند.» او با اعتراض به رویکرد انتقادی این رسانهها نسبت به وضعیت تیم ملی و با دلخوری از اینکه چرا همه مثل خودش و روسایش فکر نمیکنند، گفت این رسانهها در حال حاشیهسازی برای تیم ملی هستند و در ادامه، ادعایی بسیار عجیب مطرح کرد. او مدعی شد برخی از این برنامهها با رسانههای فارسیزبان خارج از کشور هماهنگ هستند؛ اتهامی سنگین که با توجه به قانون جدید درباره همکاری با دول متخاصم و رسانههای بهاصطلاح معاند، مجازات بسیار سنگینی به همراه دارد.
در همان برنامه بود که میثاقی با خواندن بخشی از آهنگ شایع، مرز بیادبی در تلویزیون را جابهجا کرد و حاشیههای زیادی به بار آورد.
او همچنین در اقدامی هماهنگ با مهدی تاج، مصاحبهای از او منتشر کرد که در آن تاج با تخریب برنامهسازان مستقل غیرصداوسیمایی، سعی میکند فضایی مرعوبکننده علیه آنها بسازد.
ناراحتی از بازخوانی خاطرات شیث و نصرتی
در روزهای بعد مشخص شد که این نه یک اتفاق، بلکه برنامهای هماهنگ برای تحت فشار قرار دادن برنامهسازان بخش خصوصی است. البته اینکه بخش خصوصی در این کانسپت دقیقاً چه معنایی دارد و اینکه آیا میتوان برنامههایی با اسپانسری دیجیکالا، ورزشسه یا آپارات اسپرت را خصوصی نامید، بماند برای بعد.
خبرگزاری دانشجو، وابسته به بسیج دانشجویی، در برنامهای با حمله به ابوطالب حسینی، که در یکی از برنامههایش شیث رضایی را بهعنوان مهمان دعوت کرده بود، اقدامات او را مصداق بیحیایی خواند و مدعی شد ممکن است این افراد در برنامههای بعدی شلوارشان را هم دربیاورند.
ماجرا از این قرار است که ابوطالب، با دعوت از شیث و محمد نصرتی، ماجرای شادی جنجالی این دو بازیکن در سالهای گذشته را بار دیگر باز کرد و در این بین، جملاتی ردوبدل شد که در صفحات مجازی با عنوان جنجالی بازنشر یافت. مجریان برنامه خبرگزاری دانشجو با انتقاد از ساخته شدن چنین برنامههایی که از نظر آنها «مصداق بیحیایی» است، از قوه قضاییه خواستند ماجرا پیگیری شود.
نهادهای امنیتی ورود کنند!
هیچ بحثی نیست که میتوان ساعتها برنامههای تولیدی در حوزه جام جهانی را از منظر ساخت، تولید، اجرا، مهمانها و محتوای برنامه نقد کرد. اتفاقا جای نقد بسیاری هم دارند. مثلا حضور رامبد جوان در برنامه قیاسی یا دعوت از فردی که آن فحش عجیب را به علی پروین داد و نحوه مصاحبه جای نقد و بررسی بسیار دارد. همانطور که برنامههای حوصلهسربر تلویزیون از جمله برنامه ویژه شبکه سه باید به جد مورد نقد قرار بگیرد. برنامهای که در آن میثاقی عوض تعامل با مخاطب منتظر فرصت است تا به فردوسیپور، نزدیکان او و رسانههای منتقد فدراسیون و امیر قلعهنویی حمله کند. در واقع مجری جنجالی تلویزیون این روزها بیشتر در حال حل و فصل مسائل شخصیاش با دیگران است تا اجرا.
خلاصه اینکه فضای نقد میتواند بسیار تند و رادیکال باشد و اشکالی هم ندارد. مشکل از جایی شروع میشود که این افراد بلافاصله مساله را «امنیتی» میکنند.
میثاقی رسما اتهام میزند که منتقدان با رسانههای فارسی زبان خارج از کشور ارتباط دارند و رسانههای تندرو از نهادهای امنیتی و قوه قضاییه درخواست ورود به پرونده میکنند. البته این ادبیات همیشگی چنین افرادی است که وقتی در مورد موضوعی بحث یا اطلاعرسانی میکنند به صورت پیشفرض انتهای جملاتشان یک «قوه قضاییه و نهادهای امنیتی به پرونده ورود کنند» میافزایند. حالا هم همین کار را در قبال برنامههای ساخته شده برای جام جهانی انجام میدهند.
آدم چطور پروندهساز میشود؟
اگر این دوستان سوال میکنند چطور آدمها بیحیا میشوند یا چطور میشود که کسی تفکر متفاوتی در مورد تیم ملی داشته باشد ما هم از این دوستان سوال میکنیم چطور شد که شما از یک چهره رسانهای تبدیل شدید به فردی که مدام در حال ساختن پرونده برای دیگران است؟ آیا هیچ راه دیگری برای رقابت و تقابل با همصنفهای خود غیر از درخواست از نهادهای امنیتی و قوه قضاییه بلد نیستید؟ بحثی نیست که این نهادها در صورت احساس نیاز به پروندههای مختلف ورود میکنند کما اینکه همواره چنین بوده. اما عجیب است که شما در هر موضوعی پای نهادهای امنیتی و قضایی را وسط میکشید. برای شما فرقی ندارد مساله چیست. اینکه یک نفر کافه افتتاح کرده یا برنامه ساخته و با شجاع خلیلزاده شوخی کرده، اینکه یک نفر گزارشی از نحوه تقسیم پاداشهای صعود به جام جهانی منتشر کرده یا نظری مخالف تفکر شما در مورد نحوه حمایت از تیم ملی داده. شما در هر صورت یک فرمول بیشتر ندارید: امنیتی کردن داستان و بعد احتمالا کنار زدن رقبا با این حربه.
صداوسیما، رسانههای اصولگرا و تندرو که همه با بودجه دولتی اداره میشوند و برنامه میسازند بهتر است عوض طی کردن این مسیر کیفیت برنامههاشان را ارتقا بدهند و دست از سیاسیکاری بردارند، شاید آنها هم وایرال شدند و مخاطب پیدا کردند. واقعا برای پیروزی در این رقابت نیازی به فرستادن آدمها پشت میله زندان یا تخته کردن برنامهشان نیست.