اطلاعات آنلاین / علی البرزی: این یادداشت از روی امیدی که به تازگی در کلام رئیس قوه قضائیه جاری بود، نگارش شده است، حجتالاسلاموالمسلمین محسنی اژهای رئیس دستگاه قضا در تازه ترین اظهارات خود بر «تکریم ارباب رجوع» تأکید کرد و با لحن قاطع به افرادی که کار مردم را در سازمان های دولتی و دستگاه قضائی متوقف میکنند هشدار داد، در واقع روی زخم کهنه نظام اداری ایران دست گذاشت، زخمی که نامش «بروکراسی اداری خسته» است.
این هشدارها دلگرم کننده است اما باید از زاویه چشمهای خستهای که ساعتها در صفهای طولانی منتظرند هم به این موضوع نگاه کنیم، در سال های گذشته «تکریم» برای بسیاری از مردم به یک واژه، روی سر برگ نامه ها در ادارات تبدیل شده است، تکریم یعنی اینکه وقتی مردم با ده ها دغدغه ریز و درشت اما با امید به دنبال حقشان میروند با لبخند و راهنمایی پذیرفته شوند نه با نگاههای سرزنشآمیز یا جملات کلیشهای چون «فردا بیا» یا «سیستم قطع است»!
مردم امروز بیش از آنکه منتظر دستورات اداری باشند، منتظر «تغییر رفتار» هستند، دغدغهی امروز جامعه، دیگر فقط «سرعت» نیست بلکه «احترام» است، در برخی از ادارات، ارباب رجوع با روالی طولانی و پیچیده مواجه است که گویی برای دشوارتر شدن مسیر طراحی شده است.
هزینههای گزافی که در مسیر پیگیری پروندهها چه به صورت رسمی و چه در سایهی واسطهها تحمیل می شود، باعث شده تا عدالت برای برخی، کالایی گران قیمت شود.
به راستی چرا باید کار به جایی برسد که در مقابل چشمان ارباب رجوع در برخی ادارات «اطلاعیههای هشداردهنده» نصب شود؟ آیا تکریم، یعنی نصب تابلویی که بگوید «کارمند را اذیت نکنید» یا «در صورت عدم رعایت نظم، برخورد میشود؟»
تکریم واقعی آنجاست که نیازی به نصب تابلوی هشدار نباشد، تکریم یعنی سیستمی که در آن «نظارت» جایگزین «هشدار» شود، نظارتی که نه از روی ترس بلکه از روی تکلیف باشد، نظارتی که اگر کارمندی را در برخورد با مردم بی تفاوت دید نه اینکه تنها تابلویی بزند بلکه سازوکاری داشته باشد تا آن فرد را از جایگاه خدماترسانی به مردم دور کند.
دستگاه قضایی به عنوان آخرین پناهگاه دادخواهان، میتواند با یک بازنگری جامع در سازوکارهای نظارتی، فاصله میان «دستورات عالی» و «عملکرد زیرمجموعهها» را پر کند، ما نیاز داریم که نظارتها نه در دفاتر مرکزی سازمان ها و ادارات دولتی بلکه در همان لحظهای اتفاق بیفتد که یک شهروند در مقابل میز یک کارمند، احساس حقارت میکند.
مردم امروز، تشنهی عدالتی هستند که در کنارش «کرامت انسانی» هم باشد، زمانی که شخصی با امید به ادارات مراجعه می کند، نباید با کاغذبازیها و برخوردهای خشک اداری مواجه شود، تکریم یعنی اینکه سیستم، باری از دوش مردم بردارد نه اینکه برای هر گام یک سد جدید بسازد.
رئیس دستگاه قضایی، مسیر را برای همگان روشن کرد، مردم منتظرند ببینند آیا این هشدارها، لرزهای بر اندام افرادی که کار مردم را متوقف می کنند، میاندازد؟
ما منتظریم ببینیم آیا تکریم اربابرجوع به یک «سند ملموس» تبدیل میشود یا خیر؟ چرا که در دنیای امروز، مردم دیگر با «وعده» راضی نمیشوند، آنها «نتیجه» میخواهند، نتیجهای که در آن، هر شخصی که به درب ادارات و سازمان های دولتی میکوبد، حس کند که در خانه خودش است و با عزت و احترام، حقش را باز مییابد.
به امید اینکه در گزارشهای آینده، به جای نوشتن از «شکایات مردم از ادارات»، از «رضایت مردم از عدالتی» بنویسم که تکریمشان کرده است.
چندی پیش «اطلاعات آنلاین» در گزارش جامع و کامل به بررسی ابعاد گوناگون موضوع تکریم ارباب رجوع در ادارات پرداخته بود، در این گزارش به نصب برخی اطلاعیه های هشداری خطاب با ارباب رجوع در ادارات اشاره بود، متن کامل این گزارش را از اینجا مطالعه کنید.