آمریکا و کشورهای اروپایی در حال بررسی طرحی چهاربندی برای حلوفصل جنگ اوکراین هستند که بازسازی این کشور، ارائه تضمینهای امنیتی، همکاری اقتصادی و انرژی و برقراری آتشبس در خطوط مقدم کنونی را شامل میشود؛ پیشنهادی که در شرایط ادامه اختلافات مسکو و کییف درباره توقف حملات به زیرساختهای انرژی مطرح شده است.
روزنامه واشنگتنپست به نقل از منابع آگاه گزارش داده است که این پیشنهاد با هدف دستیابی به توافقی برای پایان جنگ تدوین شده و منافع اقتصادی و امنیتی روسیه و اوکراین را مبنایی برای مذاکره درباره مسائل سرزمینی قرار میدهد. بر اساس این گزارش، تلاشهای دیپلماتیک برای پیشبرد طرح در جریان نشست اخیر مذاکرهکنندگان آمریکایی، اروپایی و اوکراینی در ایالت فلوریدا شدت گرفته است.
نخستین محور این طرح به بازسازی اوکراین اختصاص دارد. بر اساس پیشنهاد مطرحشده، کییف باید برآورد دقیقی از هزینههای بازسازی ارائه کند تا ابعاد نیازهای مالی این کشور مشخص شود. محور دوم، تضمینهای امنیتی برای اوکراین و روسیه را در بر میگیرد؛ با این حال، جزئیات ترتیبات امنیتی مورد نظر برای مسکو هنوز روشن نیست.همکاری اقتصادی و انرژی، سومین بخش پیشنهاد است. طبق گزارش واشنگتنپست، یکی از گزینههای مطرحشده استفاده از خط لوله انتقال نفت و گاز روسیه به اروپا و تقسیم درآمد حاصل از آن میان مسکو و کییف است. دسترسی بلندمدت روسیه به بازار انرژی اروپا و زمانبندی لغو تحریمهای اقتصادی نیز در چارچوب این محور بررسی میشود. چهارمین بخش طرح، برقراری آتشبس در امتداد خطوط مقدم کنونی است؛ موضوعی که تحقق آن به توافق طرفهای درگیر نیاز دارد.
با وجود ادامه رایزنیها، نشانهای از پیشرفت در زمینه توقف حملات به زیرساختهای انرژی دیده نمیشود. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز سهشنبه اعلام کرد تماسها درباره احتمال برقراری آتشبس انرژی میان روسیه و اوکراین ادامه دارد، اما از روز گذشته تحول تازهای رخ نداده است. او تأکید کرد مسکو دستیابی به صلحی پایدار را ضروری میداند و تلاشهای خود را صرفاً به برقراری آتشبس محدود نمیکند.
در مقابل، ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهوری اوکراین، اعلام کرد کییف پس از اعلام آتشبس انرژی از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، حمله به پالایشگاههای نفت روسیه را متوقف کرده است. زلنسکی همچنین گفت اوکراین برای اقدامهای متقابل با هدف کاهش تنش آمادگی دارد، اما این روند را نیازمند اعمال فشار مؤثر بر روسیه دانست. این اظهارات در حالی مطرح شده است که کرملین از ادامه تماسها و نبود تغییر در وضعیت مذاکرات خبر میدهد.همزمان، نگرانیها درباره عرضه گاز طبیعی مایع از خلیج فارس و پایین بودن ذخایر گاز اروپا بر بازار انرژی این قاره تأثیر گذاشته است.
بر اساس گزارشی که مهر به نقل از والاستریت ژورنال منتشر کرده، قیمت قرارداد پایه گاز طبیعی هلند موسوم به «تیتیاف» روز سهشنبه با افزایش ۱.۷درصدی به ۸۵.۸۲یورو به ازای هر مگاواتساعت رسید؛ بالاترین سطح از دسامبر ۲۰۲۲. دادههای گروه صنعتی «زیرساخت گاز اروپا» نیز نشان میدهد مخازن گاز اتحادیه اروپا حدود ۷۳درصد پر هستند، در حالی که میانگین پنجساله در همین مقطع ۸۹درصد بوده است. پایین بودن ذخایر و نگرانی از محدودیت عرضه در ماههای سرد میتواند رقابت خریداران اروپایی و آسیایی را تشدید کند.
دریای سیاه زیر سایه حملات پهپادی
در تحولی دیگر، حملات به دو کشتی در دریای سیاه به مفقود شدن ۱۱ملوان و غرق شدن یکی از کشتیها در فاصله حدود ۲۴کیلومتری سواحل بلغارستان انجامیده و نگرانیها درباره امنیت کشتیرانی در این منطقه را افزایش داده است. مقامهای بلغارستان مفقود شدن این ملوانان در پی حمله به دو کشتی را تأیید کردهاند، اما هنوز جزئیات بیشتری درباره هویت آنان، چگونگی حادثه و عامل حمله منتشر نشده است.
در حادثهای جداگانه، کشتی باری «چلسی ۳» با پرچم مالت در فاصله حدود ۱۵مایل دریایی از شهر ساحلی بیالا در بلغارستان هدف حمله پهپادی قرار گرفت. هر ۱۵خدمه کشتی تخلیه شدند و با شناور پلیس مرزی بلغارستان به شهر وارنا انتقال یافتند. بر اساس اطلاعات اولیه، این حادثه تلفات جانی نداشت، هرچند کشتی پس از حمله اندکی به یک سمت متمایل شد.
اورسولا فوندرلاین، رئیس کمیسیون اروپا، حمله به کشتیهای تجاری در نزدیکی سواحل بلغارستان را محکوم کرد و خواستار پاسخگو شدن عاملان آن شد. او در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، این حملات را تهدیدی برای جان خدمه و امنیت دریای سیاه دانست و از واکنش نیروهای امدادی بلغارستان قدردانی کرد.پیشتر نیز وزیر خارجه ترکیه درباره افزایش حملات به کشتیها در دریای سیاه هشدار داده و گفته بود این روند امنیت کشتیرانی بینالمللی را تحت تأثیر قرار میدهد. او تأکید کرده بود که نباید اجازه داد دریای سیاه به جبههای دیگر در جنگ روسیه و اوکراین تبدیل شود؛ نگرانیای که با تداوم حملات و نامشخص بودن عامل برخی از آنها اهمیت بیشتری یافته است.
شما چه نظری دارید؟