وزیر امور خارجه با تائید امکان مذاکره با آمریکا   این کاررا نیازمند اراده‌ای جدی و واقعی از سوی طرف مقابل دانست و گفت:   باید گزینه نظامی کنار گذاشته شود، رو به جلو حرکت کنیم و به‌دنبال یک راه ‌حل از مسیر مذاکره باشیم.
 

 سیدعباس عراقچی  در حاشیه نشست وزرای امور خارجه سازمان همکاری شانگهای در گفتگو باCGTN چین، درپاسخ به این سئوال که «ایران در سال ۲۰۲۳به سازمان همکاری شانگهای پیوست. این سازمان چه نقشی درمنطقه و جامعه بین‌المللی ایفا می‌کندوایران چه برنامه‌ای برای همکاری با دیگر اعضا درچارچوبSCO دارد»، گفت: همان‌طور که اشاره کردید  ایران به عنوان عضو کامل به سازمان همکاری شانگهای پیوسته است. ما برای این سازمان اهمیت زیادی قائلیم و تلاش‌های آن را برای یافتن جایگاه شایسته کشورهای جنوب در عرصه بین‌المللی ارزشمند می‌دانیم. در عین حال، شاهد هستیم که بسیاری دیگر از کشورها نیز خواهان پیوستن به این سازمان هستند که این خود امر مثبتی است. ما واقعاً قصد داریم در این مسیر حرکت کنیم و به مسائل امنیتی، اقتصادی و حتی فرهنگی کشورهای عضو به شیوه‌ای متفاوت از آنچه کشورهای غربی معمولاً دنبال می‌کنند، رسیدگی کنیم.
 وزیر امور خارجه در پاسخ به این سئوال که «برای نشست آینده سران سازمان همکاری شانگهای و دستاوردهای احتمالی آن، ایران چه آمادگی‌هایی انجام داده است و انتظارات شما از این رویداد چیست؟»، گفت: باید بگویم ما بسیار سپاسگزار دبیرخانه سازمان همکاری شانگهای و تمامی کشورهای عضو هستیم که اقدام تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی و ایالات متحده علیه ایران  به‌ ویژه علیه تأسیسات هسته‌ای ایران را محکوم کردند. خود این تجاوز، نقض صریح حقوق بین‌الملل و منشور سازمان ملل متحد است، اما حمله به تأسیسات هسته‌ای، نقضی حتی بزرگتر و غیرقابل بخشش از حقوق بین‌الملل به شمار می‌رود. حمله به چنین تأسیساتی به‌طور کامل ممنوع است، چرا که می‌تواند پیامدهای زیست‌محیطی فاجعه‌باری برای بشریت به همراه داشته باشد. ما از کشورهای عضوSCO، به‌ویژه چین، که موضعی قوی و حمایتی در همبستگی با   ایران اتخاذ کرده است و با مردم ایران – از جمله زنان و کودکان – که در این حملات جان خود را از دست داده‌اند، ابراز همدردی کردند، قدردانی می‌کنیم؛ بنابراین انتظار ما از نشست آتی سازمان همکاری شانگهای، حمایت کامل سیاسی از   ایران است.
  تجاوز  بی‌دلیل   اسرائیل علیه ایران
عراقچی در مورد تجاوز رژیم صهیونیستی به ایران گفت: این یک منازعه نیست؛ یک اقدام تجاوزکارانه است — تجاوزی بی‌دلیل از سوی اسرائیل علیه ایران. ما هیچ راهی برای اعمال حق دفاع از خود نداشتیم، بنابراین از کشورمان دفاع کردیم؛ اینجا، در سرزمینمان، به شکلی شجاعانه ایستادگی   و مهاجمان را وادار کردیم تا تجاوزشان را متوقف کنند و خواستار آتش‌بس بی‌قید و شرط شوند — که از سوی ما پذیرفته شد. البته این آتش‌بس شکننده است و دلیل آن هم روشن است: هیچ آتش‌بسی از سوی آن رژیم (رژیم صهیونیستی) قابل اتکا نیست، چرا که سابقه‌ای بسیار بد دارد؛ بنابراین   کاملاً هوشیار و آماده‌ایم اگر این آتش‌بس شکسته شود. اما این خواست ما نیست؛ از ابتدا نیز چنین نبوده است. ما این جنگ را نمی‌خواستیم، اما برای آن آماده بودیم. ما نمی‌خواهیم این جنگ ادامه پیدا کند، اما بار دیگر می‌گویم: ما کاملاً برای آن آماده‌ایم.
 مقاصد برنامه هسته‌ای ما  صلح‌آمیز است
وزیر امور خارجه در پاسخ به این سئوال که «شما اخیراً گفتید که ایران هنوز به زمان بیشتری نیاز دارد تا درباره امکان ازسرگیری مذاکرات هسته‌ای با ایالات متحده تصمیم‌گیری کند. ایران دقیقاً چه چیزی را باید بررسی کند؟» گفت: اگر هنوز قانع نشده‌ایم، به این دلیل است که باید اراده واقعی طرف مقابل را ببینیم. اراده‌ای برای رسیدن به یک راه‌حل برد-برد. برنامه هسته‌ای ما صرفاً برای مقاصد صلح‌آمیز است، و ما صددرصد نسبت به این موضوع اطمینان داریم. ما هیچ مشکلی نداریم که این اطمینان را با دیگران هم به اشتراک بگذاریم؛ اما این فقط از طریق مذاکره ممکن است. ما این را در سال ۲۰۱۵انجام دادیم؛ با کشورهای موسوم به ۱+۵مذاکره کردیم، به توافق رسیدیم و آن توافق نهایی شد. اگر به خاطر داشته باشید، در آن زمان جهان آن توافق را به‌عنوان یک دستاورد بزرگ دیپلماتیک جشن گرفت و ما همچنان به آن متعهد ماندیم اما ناگهان ایالات متحده تصمیم به خروج از توافق گرفت — تصمیمی بسیار تأسف‌برانگیز — و تمام آنچه امروز شاهد آن هستیم، نتیجه‌  آن خروج است.
 عراقچی در پاسخ به این سئوال که «آیا امکان بازگشت به یک توافق مذاکره ‌شده وجود دارد؟» گفت: به نظر من بله، اما همان‌طور که گفتم، این نیازمند اراده‌ای جدی و واقعی از سوی طرف مقابل است؛ باید گزینه نظامی کنار گذاشته شود، رو به جلو حرکت کنیم و به‌دنبال یک راه‌حل از مسیر مذاکره باشیم. فکر می‌کنم حمله اخیر به تأسیسات ما اثبات کرد که راه‌حل نظامی برای برخورد با برنامه هسته‌ای ایران وجود ندارد. فقط یک راه‌حل دیپلماتیک و مذاکره‌شده می‌تواند مؤثر باشد  و تحقق آن فقط زمانی ممکن است که   جاه‌طلبی‌های نظامی خود را کنار بگذارند و خساراتی را که به ما وارد کرده‌اند جبران کنند. آنگاه ما آماده مشارکت در مذاکرات خواهیم بود.
آلمان و فرانسه: موضوع هسته‌ای ایران  با راهکار دیپلماتیک حل می‌شود
وزیران امور خارجه آلمان و فرانسه هم در یک کنفرانس خبری مشترک با تاکید بر عزم خود برای دستیابی به راهکاری دیپلماتیک برای حل‌وفصل مساله   هسته‌ای ایران، بار دیگر تهدید کردند که در صورت شکست روند گفتگوها در این زمینه، «سازوکار ماشه» را علیه ایران فعال خواهند کرد.
 به گزارش مانیتورنیگ ایسنا، «ژان نوئل بارو» وزیر امور خارجه فرانسه   در کنفرانس خبری مشترک با «یوهان واده‌فول» همتای آلمانی خود در پاریس با اشاره به محورهای رایزنی‌ طرفین گفت:   باید در زمینه مسائل ایران فضایی برای دیپلماسی ایجاد کنیم و اولویت ما  طبعا، آزادی «سسیل کوهلر» و «ژاک پاری» است.
 وزیر امور خارجه فرانسه پیشتر نیز با مطرح کردن ادعاهایی درباره شرایط نگهداری شهروندان فرانسوی که به اتهام جاسوسی در ایران زندانی هستند، خواستار آزادی آنها شده بود.
 تاکید او بر ایجاد فضایی برای دیپلماسی پیرامون مساله هسته‌ای ایران در پی گزارش‌های رسانه‌ای پیرامون احتمال برگزاری دیداری میان هیات‌های دیپلماتیک ایران و تروییکای اروپا(فرانسه، آلمان و انگلیس) در وین یا ژنو مطرح شده است .
در همین زمینه، «باراک راوید» خبرنگار پایگاه خبری آکسیوس در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: یک منبع مطلع اعلام کرد  که دیپلمات‌های ارشد تروییکای اروپایی و ایران هفته آینده برای یک توافق هسته‌ای احتمالی یا یکدیگر دیدار می‌کنند.
 «لارنس نورمن» خبرنگار وال استریت ژورنال نیز   در پیامی در ایکس نوشت: به گفته منابع، در تماس اخیر میان وزرای خارجه سه کشور اروپایی و کایا کالاس (مسئول روابط خارجی اتحادیه اروپا) با سید عباس عراقچی (وزیر خارجه ایران)، موضوع تمدید ضرب‌الاجل فعال‌سازی مکانیسم ماشه ذیل برنامه هسته‌ای مطرح شد. در این پیشنهاد از ایران خواسته شد گفتگوهای هسته‌ای با آمریکا و کشورهای اروپایی را از سر بگیرد و همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را نیز دوباره آغاز کند. پیشنهادهایی هم در رابطه با محدودسازی ذخایر اورانیوم غنی‌شده مطرح شد، هرچند جزئیات خاصی ارائه نشده است. منابع می‌گویند باید بر روی شرایط دقیق کار شود.
 او در ادامه گفت: پیشنهاد مطرح شده، تمدید یکباره ضرب‌الاجل فعالسازی مکانیسم ماشه است. ضرب‌الاجل فعلی تا ماه اکتبر ادامه دارد ،اما در صورت موافقت ایران - و متحدانش در شورای امنیت یعنی روسیه و چین - احتمال تمدید بیشتر آن وجود خواهد داشت .
 واده‌فول نیز در این کنفرانس خبری با اشاره به رایزنی اخیر خود به همراه همتایان فرانسوی‌ و انگلیسی‌اش با   وزیر امور خارجه ایران گفت: باهم با همتای ایرانی‌مان گفتگو کردیم که نشان می‌دهد فرانسه و آلمان در حال رسیدگی به مهم‌ترین مسائل بین‌المللی هستند که مسلما، همواره ظرفیت تبدیل شدن به یک بحران یا درگیری را دارند که ممکن است به جنگ تبدیل شود. ما فقط به مسائل آسان رسیدگی نمی‌کنیم و مسئولیت مشترکی احساس می‌کنیم. این نشاندهنده روابط نزدیک ماست.
او با اشاره به اهمیت حل‌وفصل جنگ اوکراین برای امنیت کشورهای اروپایی افزود: امنیت اروپا به شرایط ناپایدار خاورمیانه نیز بستگی دارد. این کاملا واضح و سیاست مشترک ماست که ایران هرگز نباید به تسلیحات اتمی دست پیدا کند. این مساله برای ما و انگلیس به عنوان تروییکای اروپا نگرانی ویژه‌ای در هفته‌های اخیر ایجاد کرده است. ما ضمن این مخالفت(با تولید تسلیحات اتمی) خواستار راهکاری دیپلماتیک هستیم؛اما اگر هیچ راهکاری حاصل نشود که منافع اروپا در امنیت بین‌المللی اروپا در آن لحاظ شود، «مکانیسم ماشه» (بازگردانی یک‌باره تحریم‌های سازمان ملل علیه ایران) گزینه پیش روی تروییکای اروپاست. ما   در این‌باره با وزیر امور خارجه ایران گفتگو و درباره این نکته موضع خود را صراحتا بیان کردیم. خوشحالم که روی حالت مذاکره توافق شده است اما باید فورا نتیجه‌ای حاصل شود.
واده‌‎فول در پاسخ به این سئوال که برای پرهیز از فعالسازی سازوکار ماشه انتظار وقوع چه پیشرفت محسوسی در مذاکرات با ایران را دارد و واکنش او به اظهارات عراقچی چیست که موضع تروییکای اروپا در این زمینه را «غیرمسئولانه» خوانده بود، گفت: ما   در پی مذاکراتمان در ژنو، تماس دیگری با همکارمان عراقچی داشتیم و حداقل توافق کردیم که می‌خواهیم(روند دیپلماتیک) را ادامه دهیم. ما انتظار مذاکراتی قابل اطمینان با ایران و با آمریکا را داریم. هیچ راه دیگری برای حل‌وفصل این مشکل وجود ندارد. شما خواست  اساسی ما را می‌دانید و آن جلوگیری از دستیابی ایران به سلاحی اتمی است؛ امکان آن وجود دارد. همچنین همکاری با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در وین   ضرورت دارد. این موضوعی است که نیاز به تضمین دارد.
 او در ادامه گفت: علاوه بر این، مسائل و تدابیر دیگری نیز برای ما در این روند مطرح است اما   بر این باورم که این مذاکرات باید به شیوه‌ای انجام شود که کارآمد باشد. ما واقعا عزم این را داریم که هر کاری لازم است برای رسیدن به راهکاری دیپلماتیک در این زمینه انجام دهیم. ما همین عزم را برای فعال کردن سازوکار ماشه در صورت با شکست روبرو شدن این روند داریم.