سهیلا رجب‌پور
            وکیل پایه یک دادگستری

 سئوال ۱:
من و همسرم ۱۵ سال است ازدواج کردیم و مدت سه سال است که به دلیل عدم اجرای تعهدات شرعی و قانونی نسبت به من و فرزندان‌مان اختلاف شدید داریم. ایشان به من وکالت در طلاق داده است و اصرار دارد که من دادخواست طلاق بدهم. چه فرقی در طرح دعوا از طرف من و ایشان وجود دارد و به نظر شما چرا ایشان اصرار دارد که اول من به دادگاه بروم؟
پاسخ:
طبق مواد ۱۱۱۹-۱۱۲۹-۱۱۳۰-۱۱۳۳ قانون مدنی زن و شوهر بطور مستقل می توانند دادخواست طلاق را در دادگاه خانواده طرح کنند. اما اگر شوهر دادخواست طلاق را به دادگاه خانواده بدهد مکلف است طبق ماده قانون مدنی دادگاه مکلف است کلیه حقوق مالی همسرش را منجمله مهریه، نفقه ایام عده، اجرت المثل ایام زندگی مشترک را در حکم طلاق تعیین تکلیف نماید و زوج با پرداخت تعهدات مالی می تواند صیغه طلاق را اجرا کند. 
اما اگر زن (زوجه) دادخوست طلاق بدهد به استناد مواد ۱۱۴۶ - ۱۱۴۷ قانون مدنی باید بخش یا تمام مهریه و حقوق مالی خود را در قبال قبول طلاق از طرف شوهر ببخشد که عملا بخش یا تمام حقوق مالی زوجه ساقط می شود.
همچنین، در صورتی که طلاق به درخواست زوج باشد و عذر موجهی مثل عدم تمکین زن نداشته باشد زوج مکلف است طبق «شروط ضمن عقد» نیمی از اموالی که در دوران زوجیت به دست آورده و را به زوجه بدهد ولی اگر درخواست دهنده زوجه باشد این شرط ساقط می شود.
بنابراین آقایان ترجیح می‌دهند به منظور ساقط شدن تعهدات مالی در قبال عقد ازدواج، زوجه دادخواست طلاق به دادگاه تقدیم کند. نتیجتا اگر شما مایل به طلاق یا بذل حقوق مالی خود نیستید به شوهرتان اعلام کنید خودش دادخواست بدهد.
سوال۲:
همسرم طبق عقد نامه ۴۱۴ عدد سکه بهار آزادی به من بدهکار است. سال ۱۴۰۰ درخواست مطالبه دویست عدد سکه را دادم و دادگاه هر سه ماه یک سکه حکم داده است و شوهرم ۱۴عدد سکه به من داده است و پس از آن دادخواست بر کاهش سکه ها به دادگاه خانواده داده است و دادگاه تعداد سکه را به یک عدد در سال تغییر داده است آیا حکم دادگاه صحیح است؟ آیا من هم می توانم تقاضای افزایش بدهم؟
پاسخ:
طبق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، زوجه می تواند مهریه را پس از وقوع عقد ازدواج، مطالبه نماید و زوج، مکلف است مهریه  را پرداخت نماید. در صورت عدم پرداخت، زوجه از طریق دادگاه خانواده اقدام و دادگاه با بررسی شرایط اقتصادی و درآمد زوج، میزان مهریه را تعیین و حکم می‌دهد. اما با توجه به افزایش چند برابری قیمت سکه زوج می تواند به دلیل عدم قدرت بر پرداخت مهریه تقاضای تعدیل مهریه را بنماید. 
لازم به ذکر است کاهش تعهدات مالی زوج با توجه به درآمد و شرایط اقتصادی و به نحو متعارف از سوی دادگاه تعیین خواهد شد. بنابراین رای دادگاه با لحاظ افزایش قیمت سکه و تورم و بررسی درآمد همسرتان به نظر صحیح است.
اما درصورتی که مال یا درآمدی از همسرتان سراغ دارید که مخفی نموده است می توانید نسبت به رای صادره تجدید نظرخواهی بنمایید. حتی اگر پس از مهلت بیست روزه تجدید نظر از اموال همسرتان اطلاع حاصل کردید می توانید دادخواست تعدیل مطالبه مهریه به استناد مخفی کردن اسناد مالکیت به دادگاه خانواده تقدیم کنید و تقاضای افزایش مطالبات خود و یا حتی توقیف مال مورد نظر را از دادگاه بخواهید.