افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ یا ۲ معمولاً نسبت به گرما حساستر از سایر افراد هستند. دلیل آن این است که برخی عوارض دیابت میتوانند عملکرد طبیعی بدن در تنظیم دما را مختل کنند.
چرا گرما برای افراد دیابتی خطرناکتر است؟
سلامت نیوز نوشت: آسیب به اعصاب و رگهای خونی در دیابت میتواند عملکرد غدد عرق را کاهش دهد. در نتیجه بدن سختتر خنک میشود و احتمال گرمازدگی یا حتی گرمازدگی شدید (وضعیت خطرناکی که نیاز به مراجعه به پزشک دارد) افزایش پیدا میکند.
از طرفی، افراد دیابتی سریعتر دچار کمآبی بدن میشوند. کمآبی میتواند قند خون را بالا ببرد و قند خون بالا نیز باعث دفع بیشتر ادرار و تشدید کمآبی میشود. برخی داروها مانند مُدرها (داروهای ادرارآور) نیز این وضعیت را بدتر میکنند.
تأثیر گرما بر قند خون و انسولین
دمای بالا میتواند نحوه استفاده بدن از انسولین را تغییر دهد. به همین دلیل، در روزهای گرم ممکن است نیاز باشد:
- قند خون بیشتر چک شود
- دوز انسولین تنظیم شود
- رژیم غذایی و مایعات تغییر کند
- نقش رطوبت و گرمای هوا
حتی اگر دما خیلی بالا نباشد، ترکیب گرما و رطوبت میتواند خطرناک باشد. رطوبت باعث میشود تعریق بدن تبخیر نشود و بدن سختتر خنک شود.
به همین دلیل شاخص گرمایی (Heat Index) اهمیت دارد و در شرایط خاص، حتی در دمای متوسط هم خطر گرمازدگی وجود دارد.
ورزش در گرما
فعالیت بدنی برای کنترل دیابت ضروری است، اما در ساعات گرم روز نباید در فضای باز ورزش کرد.
بهترین زمانها:
صبح زود
عصر و شب
محیطهای خنک یا دارای تهویه
نکات مهم در روزهای گرم برای دیابتیها
- نوشیدن آب کافی حتی بدون احساس تشنگی
- پرهیز از الکل و نوشیدنیهای کافئیندار
- چک کردن قند خون قبل، حین و بعد از فعالیت
- پوشیدن لباس سبک و روشن
- استفاده از ضدآفتاب و کلاه
- راه نرفتن با پای برهنه
- استفاده از محیطهای خنک یا دارای کولر
- مراقبت از دارو و تجهیزات دیابت
گرما میتواند به انسولین، داروها و دستگاههای اندازهگیری قند خون آسیب بزند.
- انسولین نباید در ماشین داغ یا زیر نور مستقیم خورشید قرار بگیرد
- در سفر باید از کیف خنککننده استفاده شود
- نباید انسولین را مستقیم روی یخ گذاشت
- دستگاهها و نوار تست قند خون هم باید از گرما دور باشند
- شرایط اضطراری تابستانی
-
طوفانها، قطع برق یا شرایط اضطراری میتوانند مدیریت دیابت را سختتر کنند. داشتن کیف اضطراری دارو و تجهیزات توصیه میشود، بهخصوص برای مواقعی که دسترسی به یخچال یا دارو محدود میشود.
چکلیست تابستانی برای افراد دیابتی
- نوشیدن آب کافی
- پایش مداوم قند خون
- محافظت از داروها و تجهیزات در برابر گرما
- ماندن در محیط خنک در ساعات اوج گرما
- لباس سبک و روشن
- آمادگی برای شرایط اضطراری و قطع برق