با این حال، موضوع خرید و فروش طلا تنها به قیمت و عیار آن محدود نمیشود و مسائل قانونی و مالیاتی نیز نقش مهمی در تصمیمگیری خریداران و فروشندگان ایفا میکنند. یکی از پرتکرارترین پرسشها در این زمینه، مربوط به میزان و نحوه محاسبه مالیات خرید طلا است؛ موضوعی که ناآگاهی از آن میتواند منجر به هزینههای پیشبینینشده یا حتی بروز مشکلات قانونی شود.
در سالهای اخیر، قوانین مالیاتی مرتبط با معاملات طلا با تغییراتی همراه بوده و همین مسئله باعث شده است تا ابهامات زیادی در ذهن عموم مردم، به خصوص فعالان بازار طلا، شکل بگیرد. به همین منظور، در این مقاله به صورت شفاف به بررسی مالیات خرید و فروش طلا میپردازیم.
مالیات طلا چیست؟
یکی از مسائل مهمی که خریداران و فروشندگان طلا باید به آن توجه داشته باشند، مالیات خرید طلا است. برخلاف تصور بسیاری از مردم، خرید طلا بهطور کامل معاف از مالیات نیست و خرید طلا مالیات دارد که در حال حاضر، مالیات طلا در قالب مالیات بر ارزش افزوده دریافت میشود.
از آنجایی که قانون مالیات بر ارزش افزوده طلا از سالهای گذشته تغییرات زیادی داشته است، لازم است که مصرفکنندگان و فعالان بازار طلا به نحوه محاسبه مالیات جدید طلا توجه کنند. طبق قانون جدید، اصل طلا (چه شمش، چه جواهر یا پلاتین) از پرداخت مالیات معاف است. به این معنا که مالیات خرید شمش طلا صفر است و تنها بخشهایی از قیمت طلا که مربوط به اجرت ساخت و سود فروشنده هستند، مشمول مالیات بر ارزش افزوده میشوند. در نتیجه، خرید و فروش طلا مالیات دارد، اما مالیات آن تنها به این دو بخش از قیمت تعلق میگیرد.
مالیات بر ارزش افزوده توسط فروشنده از خریدار دریافت شده و سپس به حساب سازمان امور مالیاتی واریز میشود. در واقع، خریدار نیازی به انجام فرآیندهای اداری خاص برای پرداخت این مالیات ندارد و تنها باید مبلغ مالیاتی را که فروشنده در فاکتور درج کرده است، پرداخت کند. این روند باعث میشود که خریداران برای خرید زیورآلات طلا نیازی به انجام اقدامات اضافی نداشته باشند.
مالیات خرید طلا چقدر است؟
در حال حاضر، به موجب قانون جدید مالیات خرید و فروش طلا، مالیات از قیمت اصل طلا حذف شده است. در واقع اگر میخواهید بدانید مالیات خرید طلا چند درصد است، میتوان گفت این درصد به طور خاص بر اجرت ساخت و سود فروشنده اعمال میشود. نرخ مالیات در این بخشها ۹ درصد است. به عبارت دیگر، مشتری باید علاوه بر قیمت طلا، هزینههای مربوط به سود فروشنده و اجرت ساخت را نیز بپردازد و مالیات ۹ درصدی بهصورت جداگانه فقط روی این دو بخش محاسبه میشود. به طور خلاصه، ۹ درصد مالیات طلا فروش تنها اجرت ساخت و سود فروشنده را در بر میگیرد که در فاکتور نهایی به مشتری ارائه میشود و باید به طور کامل پرداخت گردد.

نحوه محاسبه مالیات طلا طبق قانون جدید و قدیم
با توجه به اینکه طلا به عنوان یک کالای سرمایهای شناخته میشود و تنها کالای مصرفی نیست، قوانین مالیاتی آن در سالهای اخیر دچار تغییرات مهمی شده است. طبق قانون جدید مالیات بر خرید طلا، نحوه محاسبه مالیات بهطور قابل توجهی تغییر کرده است. در گذشته، مالیات طلا بهطور مستقیم بر قیمت نهایی طلا، مشابه دیگر کالاها و خدمات، اعمال میشد، اما بر اساس قانون جدید، اصل طلای خام مشمول مالیات نمیشود و مالیات تنها بر اجرت ساخت و سود فروشنده تعلق میگیرد. این تغییر به نفع مصرفکننده نهایی است، زیرا مالیات کمتری نسبت به گذشته پرداخت خواهد شد.
مراحل محاسبه مالیات طلا طبق قانون جدید
به این ترتیب، طبق قانون مالیات خرید طلا، محاسبه مالیات به صورت زیر است:
- افزودن اجرت ساخت به قیمت اصلی طلا: در اولین مرحله، اجرت ساخت طلا به مبلغ اصلی طلا افزوده میشود.
- اضافه کردن سود فروشنده: سپس سود فروشنده (که معمولا ۷ درصد از قیمت کل طلا است) به مجموع مبلغ اضافه میشود.
- محاسبه مالیات: در نهایت، ۹ درصد از مبلغ اجرت ساخت و سود فروشنده به عنوان مالیات بر ارزش افزوده اضافه میشود. این مالیات تنها بر بخشهایی که به تولید و فروش طلا تعلق دارند، محاسبه میشود. به عنوان مثال، اگر شما قصد خرید گوشواره طلا داشته باشید، باید توجه کنید که مالیات تنها بر اجرت و سود فروشنده اعمال میشود و قیمت طلای خام معاف از مالیات است.
پرداخت مالیات طلا
حال که متوجه شدهاید خرید طلا چند درصد مالیات دارد و از تفاوت مالیات یک دستبند طلا با طلای خام یا شمش آگاه شدهاید، بد نیست بدانید پرداخت مالیات به چه صورت است. مالیات بر خرید طلا به طور مستقیم از طریق سامانه مالیات بر ارزش افزوده کشور دریافت میشود. این فرایند در سامانهای که تحت نظارت سازمان امور مالیاتی قرار دارد، انجام خواهد شد. برای پرداخت، مصرفکنندگان نیاز نیست اقدام اضافی یا خاصی انجام دهند و فروشندگان مسئول انجام این مراحل هستند.
این تغییرات در قانون جدید مالیات خرید و فروش طلا سبب کاهش مالیات پرداختی توسط مصرفکنندگان و شفافتر شدن محاسبات شده است.

جمعبندی
در پایان، باید توجه داشت که موضوع سود، اجرت و مالیات خرید طلا بیش از آنکه پیچیده باشد، نیازمند آگاهی درست از شیوه محاسبه است. قوانین مالیاتی موجود با این هدف تدوین شدهاند که اصل سرمایه افراد مشمول مالیات نشود و تمرکز مالیات تنها بر بخشهایی از معامله باشد که جنبه خدماتی یا سودآوری دارند. به همین دلیل، در معاملات طلا، قیمت طلای خام مبنای دریافت مالیات قرار نمیگیرد.
برای بسیاری از خریداران، این پرسش مطرح است که برای خرید طلا چند درصد مالیات دارد؟ پاسخ به این سوال عدد ثابت و مشخصی ندارد و برای همه خریدها یکسان نیست. میزان مالیات به اجرت ساخت و سود فروشنده بستگی دارد و همین موضوع باعث میشود مبلغ نهایی مالیات در هر خرید متفاوت باشد. آگاهی از این نکته به خریدار کمک میکند فاکتور خرید را دقیقتر بررسی کرده و با دید روشنتری تصمیمگیری کند.
