در پی تهاجم وحشیانه رژیم صهیونیستی و آمریکا به کشورمان، نزدیک به ۴هزار تن ترکیبات آلی فرار و آروماتیک خطرناک در کشور منتشر شد اما دبیر اجرایی برنامه محیط زیست سازمانملل تنها به صدور یک بیانیه خنثی بسنده کرده است.
بر اثر حملات اخیر معارضان به مناطق مختلف کشور، بخشهایی از محیطزیست ایران دچار آسیبهای جدی شد؛ خسارتهایی که طبق اسناد بینالمللی میتواند در زمره پیامدهای زیستمحیطی جنگ و حتی مصادیق جنایت جنگی قرار میگیرد.
سازمان حفاظت محیطزیست ایران همزمان با تداوم حملات، موضوع تهدیدهای زیستمحیطی را در دستور کار دیپلماسی محیطزیستی خود قرار داد و با ارسال مکاتبات رسمی به دبیرکل سازمانملل متحد و ۱۱نهاد و کنوانسیون بینالمللی مرتبط، نسبت به پیامدهای مخرب این حملات هشدار داد.
این پیگیریها در حالی انجام شد که بر اساس اسناد بینالمللی از جمله اعلامیه استکهلم، اعلامیه ریو، منشور ملل متحد و پروتکلهای الحاقی کنوانسیون ژنو، حفاظت از محیطزیست حتی در زمان مخاصمات نظامی نیز یک تعهد الزامآور برای همه طرفها محسوب میشود.
آرمان خورسند، رئیس مرکز امور بینالملل و کنوانسیونهای سازمان حفاظت محیطزیست درباره نتایج پیگیری های ایران در گفتگو با فارس گفت: در پاسخ به تمامی مکاتبات ایران، واکنش«اینگر اندرسن» دبیر اجرایی برنامه محیط زیست سازمانملل، بیانیهای خنثی و ضعیف بوده و تنها به ابراز نگرانی درباره وقوع مخاصمات محدود شده است.
وی توضیح داد : در این بیانیه صرفاً امیدواری برای پایان سریع درگیریها مطرح شده و هیچ اقدام عملی یا موضعگیری مشخصی درباره خسارات واردشده ارائه نشده است.
به گفته خورسند، اسناد و مستنداتی که جمهوری اسلامی ایران درباره آسیبهای زیستمحیطی جمعآوری کرده بود، بهصورت رسمی از سوی ایران ارائه و منتشر شده است.
خورسند همچنین از برگزاری نشست حضوری میان سفیر جمهوری اسلامی ایران در نایروبی ـ محل استقرار دبیرخانه برنامه محیطزیست سازمانملل ـ و دبیر اجرایی این نهاد خبر داد و گفت: این دیدار هفته گذشته با هدف پیگیری نامهنگاریهای انجامشده از سوی سازمان حفاظت محیط زیست و ادامه روند مطالبهگری ایران برگزار شد.
رئیس مرکز امور بینالملل سازمان حفاظت محیط زیست در ادامه با انتقاد از عملکرد سازمانملل متحد افزود: این موضوع باید در چارچوب بیعملی کلی سازمانملل و ارکان آن تحلیل شود. زمانی که اصل تجاوز نظامی که هیچیک از معیارهای قوانین بینالمللی را رعایت نکرده است، رخ میدهد و شورای امنیت بهعنوان عالیترین مرجع حفظ صلح و امنیت بینالمللی اقدام مؤثری انجام نمیدهد، طبیعتاً از نهادهای زیرمجموعه نیز نمیتوان انتظار اقدامات جدی داشت.
خورسند گفت: در حال حاضر با همکاری وزارت دادگستری و مرکز وکلای قوه قضاییه، اسناد لازم برای تعقیب قضایی موضوع در حال آمادهسازی است تا این پرونده هم در محاکم داخلی و هم در محاکم بینالمللی پیگیری شود.
وی یکی از نتایج مهم این روند را آشکار شدن ناکارآمدی سازوکارهای بینالمللی دانست و افزود: این موضوع نشاندهنده ضرورت بازنگری در نظام جهانی حفظ صلح و امنیت بینالمللی است.
به گفته خورسند، ثبت و مستندسازی اقدامات تجاوزکارانه نیز از دیگر اهداف این پیگیریهاست تا این موارد در سطح جهانی مطرح و در حافظه بینالمللی ثبت شود.
وی همچنین به مکاتبات گسترده ایران با نهادهای بینالمللی اشاره کرد و گفت: تاکنون با ۱۱نهاد و کنوانسیون بینالمللی مکاتبه انجام شده است و اکثر این نهادها در چارچوب سازمانملل فعالیت میکنند و حتی در صورت اقدام نیز روند پیگیری آنها در حوزه محیط زیست از طریق برنامه محیط زیست سازمانملل دنبال میشود.
وی همچنین از پیگیری موضوع در چارچوب برنامه توسعه سازمانملل خبر داد و گفت: در این مسیر همکاریها با برنامه توسعه سازمانملل نیز در حال انجام است تا امکان استفاده از ظرفیتهای موجود برای پیگیری خسارات فراهم شود.
شما چه نظری دارید؟