اخبار نگرانکننده از افزایش تعدیل نیروی انسانی بنگاههای اقتصادی درحالی منتشر میشود که باید به انسان به عنوان گرانبهاترین سرمایه اقتصادی، بها داد. اما وقتی به این ارزش اقتصادی فکر میکنیم ، ناخودآگاه در یک سازمان یا شرکت ذهنمان بجای نیروی انسانی به سمت ارزش کالاهایی نظیر طلا، نقره یا الماس میرود . فلزات و سنگهای قیمتی به نوعی نماد ثبات و ارزشاند، اما آیا واقعاٌ انسان میتواند با اینها مقایسه شود؟
به نظر من، انسان نه طلاست، نه نقره و حتی نه الماس ؛ انسان چیزی بسیار فراتر از اینهاست. ارزشش طلا و نقره ثابت است و با گذر زمان تغییر نمیکنند، مگر اینکه بازار نوسان کند. الماس هم اگر چه درخشان است اما سرد و بیجان است. اما انسان زنده است و نفس میکشد، میآموزد و تغییر میکند و از همه مهمتر با فعالیت شغلی خود برای بنگاههای اقتصادی خلق ثروت میکند.
به عبارت ساده، فلزات گرانبها «موجودی در قالب کالای با ثبات» هستند اما انسان «موجودی در حال رشد و افزودگی» است. هر یک از نیروهای انسانی یک بنگاه اقتصادی در هر روز فعالیت شغلی با تجربهاندوزی میتواند نسخهای بهتر از دیروز خود شود و این قابلیت رشد در نیروی انسانی، همان ارزش فزاینده و سینرژیکی است که هیچ فلز گرانبهایی در جهان ندارد.
ادراکات، احساسات، خلاقیتها و پتانسیلهای نوآوری و بازآفرینی در نیروی انسانی همان ارزشهایی است که در کالاهای گرانبها نمیتوان پیدا کرد. نیروی انسانی میتواند با ذهنش از هیچ، چیزی بسازد. از یکایده ساده تا یک اختراع بزرگ، همه و همه حاصل خلاقیت انسانی که بدنه اصلی سازمان است. بنابراین مهمترین سرمایه یک بنگاه که خود، سرمایه آفرین است، همان نیروی انسانی است.
امروزه ارزش بنگاههای اقتصادی به انسانهای شاغل در آنهاست که توانایی دوست داشتن، ساختن، تغییر دادن و امید آفرینی دارند و می توانند ارزش سایر سرمایه های اقتصادی بنگاه را چندبرابر کنند.
موفق ترین شرکتهای بینالمللی، بنگاههای دارای سخت افزار پیشرفته نیستند، حتی سازمانهای دارای تکنولوژی و سیستمهای نرم افزاری منحصر به فرد هم به توانمندی «مغزافزاری» کارکنان خود میبالند. چنین بنگاههایی، از نیروی انسانی خلاق، منعطف، صرفهجو، نوآور و توانمند بهره بردهاند تا به جایگاه والای سخت افزاری و نرم افزاری دست یافتهاند. اتفاقاً گرانترین برندهای تجاری و صنعتی در جهان هم متعلق به بنگاههای دارای چنین نیروی انسانی است.
توسعه اقتصادی ایران در آینده هم مرهون درک همین ارزش نیروی انسانی و صیانت از چنین دارایی ارزشمندی در بنگاههاست. به همین دلیل باید در پیوست تمامی قوانین توسعهای، به نیروی انسانی به چشم «گنجهای زنده» نگاه کنیم. گنجهایی که با هر روز زندگی ، درخشانتر و ارزشمندتر میشوند.